Một lớp trường làng, hai thủ khoa ĐH
TP - Đó là Phạm Văn Khánh (thủ khoa 29 điểm ĐHBK Hà Nội) và Lê Thị Minh Vượng (thủ khoa 29 điểm ĐH Y Hà Nội, và 29 điểm ĐH Ngoại Thương Hà Nội) cùng học lớp 12A3, trường THPT Ứng Hòa B, huyện Ứng Hòa, Hà Nội. Cả hai đều là con của những người nông dân nghèo vùng quê lam lũ.
Clip : Thăm nhà 2 thủ khoa nghèo (Minh Đức - Hoàng Tuân thực hiện)
Thủ khoa ĐHBK Hà Nội Phạm Văn Khánh (trái) và thủ khoa ĐH Y Hà Nội Lê Thị Minh Vượng
đang làm việc nhà. Ảnh : Minh Đức
Ăn mỳ tôm, ngủ trọ 30.000 đ, đỗ thủ khoa ĐHBK
Phóng viên Tiền Phong tìm về nhà Phạm Văn Khánh ở thôn An Cư, xã Trầm Lộng, huyện Ứng Hòa. Con đường làng dài khoảng 3km dẫn đến nhà Khánh, nơi hằng ngày em vẫn cắp sách tới trường, trơn trượt và lầy lội sau trận mưa đêm trước. Cái ngõ nhỏ dẫn vào nhà Khánh hoang vu, không cổng, không bờ rào, nước ngập bì bõm, chỉ có vài cây chuối và một đống rơm…
 |
| Thủ khoa Khánh đang nấu cơm. Ảnh: Minh Đức |
Lúc chúng tôi đến nhà, gặp một mình Khánh đang chuẩn bị vo gạo, rút rơm nấu cơm. Bố Khánh, ông Phạm Văn Kha (44 tuổi), mắc bệnh tâm thần phân liệt đã 5 năm nay đang nằm trong nhà, còn mẹ đang làm cỏ ngoài đồng. Ngôi nhà nhỏ xiêu vẹo chỉ rộng chừng 20 m2 vừa để ở vừa là góc học tập của Khánh, đồng thời cũng là cái kho để đồ đạc, xoong nồi, gạo thóc, quần áo của cả nhà.
Ra đồng bắt chuyện với mẹ Khánh đang làm cỏ cho lúa – lao động chính của gia đình, chị tâm sự: “Nhà tôi có hai cháu, chị Khánh là cháu Đào đang là sinh viên năm thứ 3 Đại học Ngoại thương. Nhà nghèo, Khánh ngoài thời gian học tập, vào vụ cấy, gặt đều phải ra đồng. Ngày thường thì ở nhà nấu cơm giúp bố mẹ”.
Mẹ Khánh cho biết, nguồn thu nhập chính của gia đình trông cả vào mấy sào ruộng. Khi tôi hỏi tiền đâu thuốc thang cho bố Khánh, người phụ nữ nghèo nghẹn ngào rơm rớm nước mắt mà rằng: “Gia đình cũng chỉ biết đi vay mượn mỗi chỗ một ít. Các cháu lại ham học nên tôi cũng khó nghĩ lắm...”.
 |
| Góc học tập tuyền toàng trong căn nhà siêu vẹo của chàng thủ khoa ĐHBK Hà Nội. Ảnh: Minh Đức |
Mẹ Khánh kể, trước khi đi thi Khánh có nói, nếu bố mẹ không có tiền cho con đi thi, con sẽ vay mượn bạn bè, sau này đi làm thêm sẽ trả. Với quyết tâm và nghị lực của con, người mẹ đành vay mượn tạm vài trăm nghìn đồng đưa Khánh lên thành phố dự thi đại học.
Hai mẹ con bắt xe hết 40.000 đồng, đến cổng trường Đại học Bách Khoa, hỏi thăm sinh viên tình nguyện nên tìm được phòng trọ giá rẻ 30.000/người/ngày. Hai mẹ con mỗi bữa chỉ dám đặt một suất cơm tại ký túc xá của trường với giá 12.000 đồng, còn lại thì ăn mì tôm. Khánh kể, biết mẹ mấy hôm nay chỉ ăn mì tôm thay cơm, thương quá nên chỉ ăn nửa suất, còn nửa suất dành cho mẹ...
 |
| Bữa cơm trưa hàng ngày của gia đình thủ khoa Phạm Văn Khánh. Ảnh: Minh Đức |
“Nhiều hôm, gần 1 giờ trưa, nhìn mẹ đi cấy thuê về người mệt lả, em thương lắm” – Khánh vừa nấu cơm, vừa tâm sự với PV Tiền Phong trong căn bếp chật chội và nóng bức. Bữa trưa, giữa căn nhà ọp ẹp, chứng kiến mâm cơm của gia đình chàng thủ khoa nghèo, chỉ thấy mấy quả cà pháo, một bát nước mắm, một bát canh “không người lái” mà thấy nghẹn lòng. Khánh nói, nhà mình ăn thế quen rồi, chỉ dịp lễ tết mới có thịt.
 |
| Người mẹ - lao động chính trong gia đình Khánh - lại lao vội ra đồng sau bữa cơm trưa đạm bạc. . Ảnh: Minh Đức |
Vừa học bài, vừa... bế em, đỗ 2 trường 58 điểm
Thi cả hai trường “khủng” và đều đạt 29 điểm, tân thủ khoa ĐH Y Hà Nội, Lê Thị Minh Vượng, có một hoàn cảnh rất khó khăn: bố mẹ đều làm ruộng, nhà đông anh em, nên nhiều lúc cô vừa học bài, vừa phải bế em.
 |
| Hình ảnh học bài quen thuộc ở nhà của thủ khoa ĐH Y Hà Nội. Ảnh: Minh Đức |
Lúc đầu, Vượng chỉ định thi khối A vào ĐH Ngoại thương. Mẹ Vượng chỉ có đủ 300.000 đồng cho con lai kinh, ứng thí. Nhưng cô trò nghèo vẫn âm thầm nuôi khát vọng lớn trở thành bác sĩ, nên đã tự vay thêm tiền người thân, để dự thi tiếp vào ĐH Y. Kết quả, Vượng đạt 29 điểm cả ĐH Y và Ngoại thương, trở thành tân Thủ khoa của ĐH Y Hà Nội.
Tiếp chúng tôi trong căn nhà chật hẹp, cô thủ khoa kể: “Hồi chuẩn bị làm hồ sơ, mẹ em còn định không cho đăng ký, vì sợ nếu đỗ, sẽ chả có tiền cho con ăn học ĐH”. “Nhưng cháu cứ động viên tôi mãi. Cháu còn bảo mẹ cứ cho tiền mua hồ sơ, rồi đến tết, sẽ góp tiền mừng tuổi để trả” - chị Lan, mẹ của Vượng, cho biết.
 |
| Bữa trưa đạm bạc của gia đình thủ khoa ĐH Y Hà Nội. Ảnh: Minh Đức |
Đã rất lâu rồi, kể từ ngày bị tai nạn lao động mà bố Vượng không còn khỏe như xưa. Cả nhà có đến 7 miệng ăn mà chỉ trông vào mấy sào ruộng mẹ cầy cấy. Thế nên, ngoài giờ học, cô gái phải thường xuyên ra đồng, giúp mẹ. “Ngày 29 Tết, nó vẫn còn phải đi cấy đấy, anh ạ” – bố Vượng cho chúng tôi biết.
Góc học tập của cô bé thi 58 điểm hai trường (khối A và B) chỉ có là cái bàn uống nước cũ kỹ và xiêu vẹo. Bên cái bàn ấy, Vượng vừa ngồi học, vừa phải bế đứa em trai 3 tuổi. Bố Vượng kể, nhà có tới 4 chị em gái, cố mãi mới "có một thằng cu nối dõi”.
 |
| Ước mơ trở thành Bác sĩ của cô học trò nghèo luôn cháy bỏng. . Ảnh: Ảnh : Minh Đức |
Khi chúng tôi hỏi Vượng sẽ chọn trường nào trong hai ĐH luôn nằm trong khát khao của biết bao phụ huynh và sĩ tử ấy, cô gái rành mạnh đáp: “Chắc là em sẽ chọn Y, vì em thấy mình cũng không năng động bằng các anh chị kinh tế. Hơn nữa, em cũng muốn chữa bệnh cho bố mẹ em và những người xung quanh”.
Trước khi chia tay, cô thủ khoa nghèo loay hoay mãi mới dám hỏi PV Tiền Phong : “Đỗ thủ khoa có được học bổng không anh, vì gia đình em không có tiền cho em ăn học đâu”.
Rời miền quê thuần nông, nơi có hai thủ khoa nghèo của hai trường ĐH danh giá bậc nhất cả nước mà lòng dạ chúng tôi cứ ngổn ngang khó tả, vừa khâm phục lại như vừa quặn thắt…
Hoàng Tuân - Minh Đức
