Cương quyết chống độc quyền về giá

Cần làm rõ tiêu chí hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá. Ảnh: Hồng Vĩnh
Cần làm rõ tiêu chí hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá. Ảnh: Hồng Vĩnh
TP - Thảo luận dự án Luật giá sáng 18-11, nhiều đại biểu cho rằng, quan hệ bản chất mà luật cần điều chỉnh (Nhà nước - thị trường) chưa được giải quyết triệt để; chưa giải được bài toán chống độc quyền…

> Quốc hội phân bổ ngân sách trung ương năm 2012
> Quốc hội yêu cầu giữ lạm phát 2012 dưới 10%

Cần làm rõ tiêu chí hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá. Ảnh: Hồng Vĩnh
Cần làm rõ tiêu chí hàng hóa, dịch vụ bình ổn giá. Ảnh: Hồng Vĩnh.

Phó Chủ nhiệm UB Kinh tế Nguyễn Đức Kiên nói, dự thảo luật chưa xác định rõ mục tiêu của luật là ổn định, bình ổn giá hay kiểm tra giá. Dự thảo thiên về sản xuất công nghiệp, ít tác động lĩnh vực sản xuất nông nghiệp, dịch vụ.

ĐB Trần Du Lịch (TPHCM) cho rằng, mục tiêu của luật làm sao Nhà nước kiểm soát được giá cả trong điều kiện thị trường. Thời gian qua, vấn đề giá có nhiều bất cập, nhưng bất cập là do yếu kém về quản lý, chứ không phải về khung pháp lý.

Vì vậy, giá cả thị trường chịu ba ức chế: Tình trạng đầu cơ thái quá đã diễn ra, không kiểm soát được; can thiệp không phù hợp của Nhà nước trong một số trường hợp; và hệ thống phân phối bị tắc nghẽn.

“Ba ức chế này làm cho giá cả méo mó. Cái khó nhất là luật phải giải quyết mối quan hệ giữa Nhà nước với thị trường, về cách tiếp cận làm sao để Nhà nước kiểm soát được giá, bình ổn được giá nhưng phải làm cho thị trường nhiều hơn chứ không phải Nhà nước nhiều hơn, nhưng dường như luật làm cho Nhà nước nhiều hơn”, ĐB Lịch nhận xét.

Theo Phó hiệu trưởng ĐH Kinh tế TPHCM Trần Hoàng Ngân, đang có sự chồng chéo trong quản lý giá hiện nay, đặc biệt là sự phối hợp giữa Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và UBND các cấp. “Bộ Tài chính vừa qua thực hiện kiểm soát, minh bạch giá xăng dầu. Chúng ta mong các mặt hàng khác cũng minh bạch như vậy.

Trong rổ hàng hóa tính chỉ số CPI có trên 500 mặt hàng, nhóm lương thực, thực phẩm, ăn uống ngoài gia đình chiếm 39,93%. Cần thực hiện minh bạch, kiểm soát giá chặt chẽ ở mặt hàng này”, ĐB Ngân nói.

Chống độc quyền mạnh hơn

Không bình ổn, giá sẽ lên 20-30%?

“Chúng ta lo thiếu nguồn cung, giá sốt, đằng này cung tăng dồi dào nhưng giá vẫn sốt, yếu tố quản lý giá cần phải được xem xét. Vừa qua, việc bình ổn giá đem lại một số kết quả, nhưng có nhiều người nói: “Nhờ bình ổn giá mà chỉ số giá cả chỉ có 18%”.

Nếu nhờ bình ổn giá, giá cả như các nước trong khu vực ASEAN 5%, 6% còn nghe được, còn mình nhờ bình ổn giá mà là 18%! Điều đó có nghĩa không có bình ổn giá có lẽ sẽ là 20-30%.

Như vậy, công tác bình ổn giá phải được xem xét. Hình như chúng ta mới chỉ làm phần ngọn, còn gốc của vấn đề chưa giải quyết” - ĐB Trần Hoàng Ngân (TPHCM)

Theo ĐB Trần Du Lịch, cách bình ổn giá phải là kết quả của toàn bộ quản lý kinh tế vĩ mô. Mục tiêu quan trọng nhất là tăng trưởng kinh tế, ổn định giá cả, giải quyết việc làm và tăng xuất khẩu. Khi tổng cung và tổng cầu nền kinh bất ổn thì không bình ổn được giá. Do đó, để luật đi vào cuộc sống và phù hợp cơ chế thị trường, cần làm rõ khi nào Nhà nước can thiệp vào thị trường bằng công cụ giá cả và can thiệp bằng cách nào.

Phân tích vấn đề độc quyền, ông Lịch nói rằng, nước ta hiện có 2 loại độc quyền: độc quyền tự nhiên theo Luật cạnh tranh đã quy định và độc quyền nhà nước. Mỗi loại cần công cụ can thiệp khác nhau. Phải rành mạch, phải thấy rằng, nhà nước có vai trò thế nào trong vấn đề giải quyết mối quan hệ nhà nước và thị trường.

“Luật phải tập trung chống độc quyền, chống đầu cơ, chống lũng loạn. Ví dụ giá thuốc, giá sữa... Có lần Bộ trưởng Bộ Y tế trình bày tại Quốc hội có 10% thuốc đặc trị bị làm giá do sự cấu kết của nhà sản xuất, tập đoàn nước ngoài với các nhà kinh doanh trong nước. Những vấn đề đó cần quy định mạnh hơn”, ĐB Lịch kiến nghị.

“Luật giá phải đảm bảo được vai trò của nhà nước quản lý, điều tiết thông qua biện pháp kinh tế, phù hợp với cơ chế thị trường, thu hẹp phạm vi độc quyền qui định về giá của nhà nước, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh”, ĐB Trương Văn Vở (Đồng Nai) nêu quan điểm.

Ông Vở và một số ĐB khác đề nghị làm rõ tiêu chí danh mục hàng hóa dịch vụ bình ổn giá, nhất là các mặt hàng chiến lược (than, điện, xăng, dầu, lương thực, thực phẩm thiết yếu). Ngoài ra cần có hình thức xử lý vi phạm, nhất là vi phạm ngân sách Nhà nước trong bình ổn giá.

Bộ trưởng KH&ĐT Bùi Quang Vinh: Đã qua thời kỳ thu hút đầu tư bằng mọi giá

Trao đổi với báo chí bên lề QH ngày 18-11, ông Bùi Quang Vinh cho biết, không phải chúng ta siết chặt đầu tư nước ngoài (FDI) mà nhận thấy bất cập cần chỉnh sửa. Đã qua thời kỳ trải thảm đỏ bằng mọi giá.

"Thời gian qua, mỗi địa phương đều mở ra rất nhiều khu kinh tế, khu công nghiệp, có chính sách hết sức cởi mở. Địa phương đua nhau để thu hút đầu tư với những ưu đãi quá mức. Qua kiểm tra của chúng tôi, có doanh nghiệp được miễn giảm tiền thuê đất tối đa, miễn thuế 5 năm đầu không thu, hơn 10 năm tiếp theo chỉ thu thuế thu nhập doanh nghiệp 10%. Thử hỏi, như thế thì doanh nghiệp nuôi địa phương hay địa phương nuôi doanh nghiệp.

Ngoài ra, còn có hiện tượng chuyển giá, lúc nào cũng báo lỗ, lỗ trầm trọng nhưng quy mô sản xuất ngày càng mở rộng. Đây là điều phản quy luật kinh tế. Đáng ra, doanh nghiệp FDI phải mang tiền vào Việt Nam đầu tư nhưng ngược lại không mang vào mà huy động vốn trong nước. Các doanh nghiệp FDI cũng xả thải ra môi trường gây bức xúc cho nhân dân… Do vậy, việc kiểm tra lại hoạt động thu hút FDI là hết sức cần thiết.

Chúng ta phải định hướng lại việc thu hút đầu tư nước ngoài. Đã qua thời kỳ trải thảm đỏ bằng mọi giá. Bây giờ thu hút phải có chọn lựa những doanh nghiệp, tập đoàn có thực lực kinh tế, có thương hiệu, sản phẩm tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu, xuất khẩu được. Chứ không để Việt Nam là nơi gia công, lắp ráp cho các doanh nghiệp nước ngoài”.

Chủ nhiệm Văn phòng QH Nguyễn Hạnh Phúc: Đại biểu có thể chất vấn về Vinashin

Theo chương trình kỳ họp, từ sáng 23-11, QH tiến hành chất vấn các thành viên Chính phủ. Trao đổi với báo chí chiều 18-11, ông Nguyễn Hạnh Phúc cho biết, phiên chất vấn sẽ có nhiều đổi mới theo tinh thần đại biểu hỏi nhanh và bộ trưởng trả lời ngay.

"Sẽ có hai ngày để chất vấn các Bộ trưởng và nửa ngày dành cho Thủ tướng và Chủ tịch QH kết luận phiên chất vấn.

Đối với Thủ tướng, nhóm vấn đề cần trả lời là công tác điều hành kinh tế - xã hội năm 2012, tập trung vào 3 đột phá lớn: thể chế kinh tế, nguồn nhân lực và cơ sở hạ tầng.

Câu hỏi của đại biểu lần này giới hạn trong thời gian 2 phút, chứ không diễn giải dài để nhiều đại biểu được hỏi. Các bộ trưởng thì đề nghị trả lời ngay vào nội dung chính của câu hỏi. Lần này, bộ trưởng không đọc văn bản chuẩn bị sẵn mà đăng đàn trả lời ngay. Như vậy là hỏi luôn, trả lời ngay để có nhiều thời gian hỏi, đáp...

Chính phủ đã có báo về tình hình của Vinashin. Các đại biểu quan tâm thêm có thể chất vấn vì đây là quyền của đại biểu...

Kỳ này QH sẽ có dự thảo nghị quyết về chất vấn, nếu thấy cần thiết sẽ ban hành".

Hà Nhân

Cùng chuyên mục

Họp 'nóng' về giảm lãi suất, lãnh đạo các ngân hàng nói gì?

Họp 'nóng' về giảm lãi suất, lãnh đạo các ngân hàng nói gì?

TPO - Nhiều ngân hàng thương mại khẳng định sẽ tiết giảm chi phí, chia sẻ lợi nhuận để giảm lãi suất cho vay từ 1,5 - 2%, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Tuy nhiên, để duy trì mặt bằng lãi suất thấp bền vững, cần tháo gỡ áp lực huy động vốn và phát triển các kênh dẫn vốn ngoài ngân hàng.

Điện mặt trời từ mái nhà có thể giúp giảm 30-70% tiền điện

Điện mặt trời từ mái nhà có thể giúp giảm 30-70% tiền điện

Tổng công ty Điện lực TP Hà Nội (EVNHANOI) cho biết, điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ đang mở thêm một lựa chọn để hộ gia đình, doanh nghiệp chủ động một phần nguồn điện, tiết giảm chi phí và sử dụng năng lượng hiệu quả hơn.

Thị trường vốn làm sao san sẻ gánh nặng với ngân hàng?

Thị trường vốn làm sao san sẻ gánh nặng với ngân hàng?

TPO - Mục tiêu tăng trưởng cao đòi hỏi nguồn vốn đầu tư lớn. Phát triển thị trường chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp và các kênh vốn dài hạn là hướng đi cần thiết để giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, mở rộng nguồn lực cho nền kinh tế.

VAS ghi thêm dấu son 'Thương hiệu quốc gia' trước cột mốc 30 năm

VAS ghi thêm dấu son 'Thương hiệu quốc gia' trước cột mốc 30 năm

Ba lần được vinh danh Thương hiệu Quốc gia Việt Nam, Tập Đoàn VAS ghi thêm một dấu son trên hành trình gần ba thập kỷ dựng xây. Thành quả ấy kết tinh từ tinh thần “Chất lượng - Đổi mới, sáng tạo - Năng lực tiên phong”, từ chữ Tín bền bỉ gìn giữ và khát vọng đưa thương hiệu thép Việt vươn xa.

Từ công nghệ đến khách hàng: Lợi thế hơn một thập kỷ của MSR

Từ công nghệ đến khách hàng: Lợi thế hơn một thập kỷ của MSR

Sở hữu mỏ vonfram và nguồn vốn lớn chưa đủ để trở thành nhà cung cấp cho các ngành công nghiệp quốc tế. Doanh nghiệp còn cần công nghệ chế biến, kinh nghiệm sản xuất và thời gian để đáp ứng yêu cầu của khách hàng. Đây là những lợi thế Masan High-Tech Materials (UPCoM: MSR) đã tích lũy trong hơn một thập kỷ, tạo ra rào cản đáng kể đối với các doanh nghiệp mới gia nhập thị trường.

Giảm lãi suất cho vay: Doanh nghiệp tiếp cận thế nào, giải ngân ra sao?

Giảm lãi suất cho vay: Doanh nghiệp tiếp cận thế nào, giải ngân ra sao?

TPO - Nhiều ngân hàng cho vay ưu đãi với mức giảm lãi suất tới 2%. Tuy nhiên, theo đại diện nhiều doanh nghiệp và chuyên gia, điều quan trọng không chỉ là lãi suất thấp mà còn là khả năng tiếp cận vốn, tốc độ giải ngân và hiệu quả sử dụng vốn trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng, sức mua thị trường suy yếu.

Nexsmart Vietnam và hướng đi của thương hiệu phụ kiện Việt trong kiểm soát chất lượng hàng OEM

Nexsmart Vietnam và hướng đi của thương hiệu phụ kiện Việt trong kiểm soát chất lượng hàng OEM

Trên các sàn thương mại điện tử, không khó để mua một chiếc củ sạc hay sợi cáp trôi nổi mà không biết ai sản xuất. Nexsmart Vietnam chọn một hướng khác: vẫn đặt sản xuất theo hình thức OEM, nhưng làm việc trực tiếp với nhà máy, kiểm tra hàng theo lô và đứng tên chịu trách nhiệm trên từng sản phẩm.

Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam đứng trước cơ hội 'chuyển mình về chất' cùng đầu tàu Vingroup

Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam đứng trước cơ hội 'chuyển mình về chất' cùng đầu tàu Vingroup

Theo PGS.TS Bùi Quang Tuấn, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, giá trị của doanh nghiệp đầu tàu cần đặt ở tầm nhìn xa hơn, đó là khả năng giúp các nhà cung ứng cùng trưởng thành. Nhìn từ Vingroup, ông cho rằng sự dẫn dắt này đang mở ra cơ hội để doanh nghiệp Việt nâng cao năng lực công nghệ, cải thiện vị thế trong chuỗi giá trị và đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Thương hiệu quốc gia, bệ phóng cho các sản phẩm Masan vươn toàn cầu

Thương hiệu quốc gia, bệ phóng cho các sản phẩm Masan vươn toàn cầu

Masan Consumer (HOSE: MCH) cùng các công ty thành viên có 13 dòng sản phẩm được công nhận Thương hiệu quốc gia Việt Nam 2026. Đằng sau những thương hiệu quen thuộc với người Việt là quá trình đầu tư cho nghiên cứu, cải tiến chất lượng và phát triển sản phẩm mới, tạo nền tảng để doanh nghiệp mở rộng thị trường trong nước và quốc tế.

Tân Cảng Sài Gòn lần thứ 9 liên tiếp đạt Thương hiệu Quốc gia Việt Nam

Tân Cảng Sài Gòn lần thứ 9 liên tiếp đạt Thương hiệu Quốc gia Việt Nam

Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn (TCSG) được công nhận đạt Thương hiệu Quốc gia Việt Nam năm 2026 đối với hai nhóm dịch vụ: khai thác cảng; dịch vụ logistics, vận tải hàng hóa và các ngành kinh tế biển. Đây là lần thứ 9 liên tiếp TCSG được ghi nhận qua các kỳ xét chọn, đánh dấu hành trình duy trì và cải tiến chất lượng dịch vụ trong 18 năm.