Lao động Việt Nam rẻ hay đắt?

Lao động Việt Nam rẻ hay đắt?
Nhân công giá rẻ đang tác động ngày càng mạnh đến kết quả kinh doanh và đời sống của doanh nghiệp. Nhưng theo chiều nào?

Nhân công giá rẻ đang tác động ngày càng mạnh đến kết quả kinh doanh và đời sống của doanh nghiệp. Nhưng theo chiều nào?

Ảnh: minh họa - Internet
 Ảnh: minh họa - Internet

Tại Việt Nam, hệ thống lương tương đối phức tạp. Thực tế cho thấy, có sự khác biệt lớn giữa lương tối thiểu với lương cơ bản và thu nhập của người lao động. Lương tối thiểu chỉ là mức sàn để bảo vệ những lao động yếu thế trong điều kiện làm việc bình thường giản đơn nhất và chỉ là căn cứ để người lao động tham gia bảo hiểm xã hội. Lương cơ bản là mức lương được tính bằng lương tối thiểu nhân với hệ số và cộng thêm các loại phụ cấp nếu có (phụ cấp ăn trưa, xăng xe, điện thoại…).

Thu nhập được tính bằng lương hàng tháng cộng thêmcác khoản thu nhập khác từ làm thêm giờ hoặc ngoài giờ của người lao động. Như vậy, công bố củtờ The Richest dựa theo lương tối thiểu của người lao động tại vùng 4 là chưa phản ánh được tình hình thực tế của giá nhân công tại Việt Nam. Trongthực tế, các doanh nghiệp tại Việt Nam đang phải chi trả chi phí nhân công cao hơn nhiều.

Mới đây, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam đã công bố kết quả khảo sát tiền lương của công nhân tại 10 tỉnh, thành phố vào tháng 6 và 7/2012cho thấy, tổng thu nhập trung bình của người lao động là 3,623 triệu đồng/tháng. Trong đó, thu nhập thực tế của người lao động tại vùng 1 (các thành phố lớn) là 4,232 triệu đồng/tháng, vùng 2 là 3,787 triệu đồng/tháng, vùng 3 là 3,495 triệu đồng/tháng và vùng 4 kém phát triển nhất là 3,001triệu đồng/tháng. Ví dụ như tại tỉnh Đồng Nai, theo ông Đoàn Văn Đây, phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh này, mức lương trung bình của người lao động là 3,8 triệu đồng/tháng. “Doanh nghiệp trả mức lương thấp rất khó tuyển được laođộng và phải chịu sự biến động nhân công thườngxuyên”, ông Đây nói. Người lao động khi tìm được những công việc có mức lương cao hơn tại doanh nghiệp khác đã sẵn sàng chuyển việc. Do vậy, để giữ chân người lao động, ngoài việc điều chỉnh lương tối thiểu theo quy định, doanh nghiệp đã chi thêm các khoản khác như: phụ cấp xe đưa rướclao động, phụ cấp ăn trưa, chuyên cần (50.000 - 100.000 đồng/tháng/người), phụ cấp độc hại, phụcấp trách nhiệm, phụ cấp nhà trọ…

Trong xu hướng hiện nay, mặt bằng lương tại Việt Nam sẽ tiếp tục tăng. bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đang lấy ý kiến tiếp tục điều chỉnh tiềnlương tối thiểu theo lộ trình từ nay tới năm 2017 với mức tăng trung bình mỗi năm khoảng 15- 23% để trình Chính phủ. Mỗi khi tăng lương tối thiểu, mặt bằng giá nhân công sẽ tiếp tục tăng lên theo.

Thuận Lợi và cản trở

Ông Lê Xuân Thành, phó Vụ trưởng Vụ Lao động - Tiền lương thuộc bộ Lao động- Thương binh và Xã hội thừa nhận, việc duy trì chính sách lương thấp trong nhiều năm liền đã góp phần thu hút đầu tư, thể hiện ở việc gia tăng số doanh nghiệp đầu tư nước ngoài vào nước ta hàng năm và số lượng doanh nghiệp tư nhân thành lập mới hàng năm cũng tăng. Tuy nhiên, mặt bằng tiền lương ở Việt Nam đã liên tục tăng kể từ năm 1993 trở lại đây sau 11 lần điều chỉnh lương tối thiểu. Điều này cho thấy chính sách duy trì tiền lương thấp nhằm thu hút đầu tư vào nước ta đang có xu hướng bị phá sản. Đời sống của người lao động bị giảm sút trước áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng đã sinh ra những cuộc đình công xảy ra liên tục hàng năm.

Từ góc nhìn của doanh nghiệp, việc liên tục nâng mặt bằng tiền lương đã đẩy doanh nghiệp vào tình thế liên tục phải tăng chi phí nhân công. Để đảm bảo quyền lợi cho cả doanh nghiệp và người lao động, tỷ lệ tăng lương phải tương đương với tỷ lệ tăng năng suất lao động.

Tuy nhiên, theo kết quả nghiên cứu của Tổ chức Lao động quốc tế, tỷ lệ tăng lương hàng năm luôn cao hơn 10%, thậm chí là 20%, trong khi năng suất lao động chỉ tăng khoảng 3,5- 5%. Rõ ràng phần thiệt đang thuộc về doanh nghiệp.Trước tình thế đó, cắt giảm chi phí nhân công, giảm quy mô lao động là lựa chọn của doanh nghiệp. báo cáo thường niên doanh nghiệp Việt Nam năm 2012 vừa được phòng Thương mại và Công nghiệp (VCCi) công bố cho thấy, quy mô lao động trong doanh nghiệp đã giảm từ 31 lao động/doanh nghiệp vào năm 2002 xuống còn 22 lao động/doanh nghiệp vào năm 2011. bà phạm Thị Thu hằng, Tổng thư ký VCCi cho biết, hiệu quả sử dụng lao động trong xu hướng giảm, trong giai đoạn 2002- 2007, cứ 1 đồng lương được trả, người lao động mang về 18 đồng doanh thu cho doanh nghiệp, nhưng đến giai đoạn 2008- 2009 giảm chỉ còn 16 đồng và đến năm 2011 tăng nhẹ lên 16,7 đồng.

Trong bối cảnh kinh tế suy giảm, hàng tồn kho tăng cao như hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp đang thực hiện cắt giảm nhân công và tăng năng suất lao động bằng cách không tăng lương mà yêu cầu một lao động làm thêm nhiều việc hơn so với trước đây. Tuy nhiên, chất lượng nhân lực, công nghệ chậm được cải thiện do tận dụng nhân công giá rẻ đã khiến cho việc tái cơ cấu doanh nghiệp, tái cấu trúc nền kinh tế để nâng cao hiệu quả trở nên chậm chạp và khó khăn hơn.

Với hiệu quả sử dụng lao động thấp, năng lực cạnh tranh chậm được cải thiện do sản xuất chỉ dựa vào nhân công giá rẻ, giá trị gia tăng thấp, không ít doanh nghiệp đã phải trả giá do không trụ vững được trong cơn suy thoái, nhiều doanh nghiệp đã phá sản hoặc ngừng sản xuất. Chắc chắn đó mới thực là giá đắt.

Theo Doanh Nhân

Cùng chuyên mục

Chủ tịch 35 tuổi sắp mua gần 14 triệu cổ phiếu SMC

Chủ tịch 35 tuổi sắp mua gần 14 triệu cổ phiếu SMC

TPO - Ông Nguyễn Hoàng Anh - Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty CP Đầu tư Thương mại SMC - đăng ký nhận chuyển nhượng 27,4 triệu quyền mua cổ phiếu SMC từ cổ đông hiện hữu, tương đương được quyền mua 13,7 triệu cổ phiếu chào bán của SMC.

Càng 'bắt đáy' vàng càng lỗ

Càng 'bắt đáy' vàng càng lỗ

TPO - Sáng nay (22/11), giá vàng miếng SJC bán ra ở mức 133,5 triệu đồng/lượng. Giá vàng giảm liên tiếp từ đầu tuần đến nay và chênh lệch mua vào - bán ra nới rộng khiến nhà đầu tư càng "bắt đáy" càng lỗ.

Đánh thức giá trị vịt bầu bản địa bên dòng suối Nậm Luông

Đánh thức giá trị vịt bầu bản địa bên dòng suối Nậm Luông

Giữa thung lũng Nghĩa Đô trù phú, dòng suối Nậm Luông hiền hòa không chỉ bồi đắp nên những cánh đồng lúa thơm mà còn nuôi dưỡng một sản vật bản địa trứ danh: giống vịt bầu cổ rụt. Từ loài vật nuôi gắn bó trong nếp nhà sàn của đồng bào vùng cao, vịt bầu Nghĩa Đô hôm nay đã bước ra thị trường với nhãn hiệu tập thể, chứng nhận OCOP 3 sao, trở thành sợi dây gắn kết bền chặt giữa sản xuất nông nghiệp và phát triển du lịch cộng đồng.

Săn đồng hồ nâng tầm phong cách: Black Friday Đăng Quang Watch giảm giá đến 50%

Săn đồng hồ nâng tầm phong cách: Black Friday Đăng Quang Watch giảm giá đến 50%

Một chiếc đồng hồ phù hợp không chỉ giúp hoàn thiện diện mạo mà còn thể hiện dấu ấn riêng của người sở hữu. Trong mùa Black Friday năm nay, Đăng Quang Watch mang đến cơ hội làm mới phong cách với hàng loạt ưu đãi lên đến 50%. Đặc biệt, nhiều thương hiệu cao cấp cũng tham gia chương trình, giúp khách hàng có thêm cơ hội lựa chọn những thiết kế đẳng cấp với mức giá hấp dẫn.

Giải bài toán 16.384 phương án: Khi kỹ sư trẻ Việt Nam mang lời giải giao thông thông minh ra diễn đàn thế giới

Giải bài toán 16.384 phương án: Khi kỹ sư trẻ Việt Nam mang lời giải giao thông thông minh ra diễn đàn thế giới

Tìm ra đáp án ưu việt nhất giữa 16.384 kịch bản quy hoạch nút giao chỉ với tối đa 1.750 lần chạy thử nghiệm, nghiên cứu của nhóm kỹ sư trẻ Viettel Solutions đã xuất sắc chinh phục hội đồng phản biện quốc tế. Thành quả này không chỉ gỡ khó cho hạ tầng đô thị, mà còn khẳng định năng lực làm chủ công nghệ lõi của Viettel Solutions trong lĩnh vực giao thông thông minh.

Vay mua nhà khi lãi suất giảm

Vay mua nhà khi lãi suất giảm

TPO - Nhiều ngân hàng tung gói vay mua nhà với lãi suất ưu đãi từ 9%/năm. Tuy nhiên, khi giá căn hộ vẫn neo cao, người mua cần chuẩn bị bao nhiêu vốn tự có, thu nhập thế nào để không rơi vào áp lực trả nợ kéo dài?

Trạm BOT Bến Thủy thu phí trở lại từ ngày 25/11

Trạm BOT Bến Thủy thu phí trở lại từ ngày 25/11

TPO - Sau thời gian tạm dừng thu phí để sửa chữa, khắc phục hư hỏng trên tuyến, hai trạm BOT Bến Thủy 1 và Bến Thủy 2 sẽ hoạt động trở lại từ 0h ngày 25/11, theo hình thức thu phí điện tử tự động không dừng (ETC) và thu phí hỗn hợp.

VTC Online tiếp tục được vinh danh tại Korea - Vietnam Content Partnership Awards 2026

VTC Online tiếp tục được vinh danh tại Korea - Vietnam Content Partnership Awards 2026

Ngày 20/11/2026 tại Hà Nội, Công ty Cổ phần VTC Truyền thông Trực tuyến (VTC Online) vinh dự là một trong 10 doanh nghiệp Việt Nam được Cơ quan Nội dung Sáng tạo Hàn Quốc tại Việt Nam (KOCCA Việt Nam) trao tặng giải thưởng Korea - Vietnam Content Partnership Awards. Giải thưởng tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong và những đóng góp nổi bật của VTC Online trong việc quảng bá văn hóa Hàn Quốc, mở rộng hợp tác công nghiệp nội dung số và thúc đẩy giao lưu bền chặt giữa Việt Nam – Hàn Quốc.

Về xứ ‘ngàn hoa’ xem bí quyết nông dân làm giàu

Về xứ ‘ngàn hoa’ xem bí quyết nông dân làm giàu

Từng phải chạy máy dầu để bơm nước, các nhà vườn ở Lang Biang - Đà Lạt (Lâm Đồng) nay điều khiển hệ thống tưới bằng điện thoại. Khi điện về đến gần vườn, người dân mạnh dạn chuyển đổi cây trồng, tăng vụ. Trên những mảnh đất từng chỉ trông vào một vụ, những vườn rau, vườn hoa nối lứa quanh năm giúp nông dân đổi đời.

Công ty Môi trường đô thị Cà Mau có Chủ tịch HĐQT nhiệm kỳ mới

Công ty Môi trường đô thị Cà Mau có Chủ tịch HĐQT nhiệm kỳ mới

Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 của Công ty Cổ phần Môi trường đô thị Cà Mau đã bầu ông Đỗ Quang Hưng giữ chức Chủ tịch Hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2026–2031. Đại hội cũng kiện toàn Ban Kiểm soát và giới thiệu các chức danh lãnh đạo điều hành công ty.

Cổ phiếu Novaland bán cho cổ đông bị... ế

Cổ phiếu Novaland bán cho cổ đông bị... ế

TPO - Tập đoàn Novaland lần thứ hai kéo dài thời gian chuyển nhượng quyền mua, đăng ký và nộp tiền mua khi bán hơn 800 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu. Tương tự, Công ty CP Đầu tư Thương mại SMC cũng kéo dài thêm gần 1 tháng thời gian đăng ký mua và nộp tiền cho đợt chào bán gần 37 triệu cổ phiếu.

Nestlé Việt Nam lần thứ ba được vinh danh Top 1 nơi làm việc tốt nhất Việt Nam

Nestlé Việt Nam lần thứ ba được vinh danh Top 1 nơi làm việc tốt nhất Việt Nam

Vừa qua, Công ty TNHH Nestlé Việt Nam được vinh danh ở vị trí số 1 khối doanh nghiệp lớn và ngành hàng tiêu dùng trong bảng xếp hạng Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 do Anphabe thực hiện. Doanh nghiệp đồng thời cũng thuộc Top 50 Thương hiệu Nhà tuyển dụng hấp dẫn với sinh viên Việt Nam, ghi nhận sức hút của doanh nghiệp đối với cả người đi làm và nhóm chuẩn bị bước vào thị trường lao động.