Đi hội là tốt, nhưng...

Chen nhau lễ bái trên chùa Đồng, Yên Tử
Chen nhau lễ bái trên chùa Đồng, Yên Tử
TP - Mùa lễ hội đang diễn ra vẫn với nhiều bất cập. Sau công điện của Chính phủ chấn chỉnh lễ hội, Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch lập nhiều đoàn thanh tra ở một số tỉnh trọng điểm.

 >> Đầu xuân xem hội Cướp Phết
 >> Ăn xin, cờ bạc trá hình tái diễn ở Hội Lim

Chen nhau lễ bái trên chùa Đồng, Yên Tử
Chen nhau lễ bái trên chùa Đồng, Yên Tử . Ảnh: Hồng Vĩnh

Đi hội không xấu

PGS.TS. Nguyễn Văn Huy, Trưởng ban Di sản Văn hóa Phi vật thể (Hội Di sản Văn hóa Việt Nam) cho rằng, đi hội là câu chuyện rất tốt, để người ta được hưởng cuộc sống tâm linh, bản sắc văn hóa. Mở hội, đi hội để giao lưu, hiểu nhiều vấn đề.

Ví như đi hội Gióng, hội Lim không phải cầu xin, mà để thưởng thức giá trị tinh thần tốt đẹp. Không nên biến câu chuyện đi hội thành cầu xin thánh thần một cách thô thiển. Chuyện đi hội không đáng bị bài xích, quan trọng là hội hè sao cho văn minh.

Không kể những lễ hội đậm tính tâm linh như chùa Hương, Yên Tử, đền Hùng…, người dân ngày càng có xu hướng gắn chuyện đi hội với đi lễ. Ngay trên đồi Lim cũng có chùa Lim. Người đi hội vào chùa, đặt lễ, rút tiền công đức với tâm lý có thờ có thiêng. Rồi nơi thờ Thánh Gióng ở đền Sóc dần thu hút đông người đi chơi hội kết hợp lễ lạt, cầu xin.

Thời gian gần đây, dư luận bức xúc chuyện lễ hội thiếu bản sắc. Hàng nghìn lễ hội lớn nhỏ, ngày càng trở nên hao hao. Người ta đua nhau mở rộng quy mô, trùng tu di tích, đưa trò mới trong từng lễ hội, không tính đến nét độc đáo, dân gian. Chưa kể tình trạng mà lễ hội nào cũng có: Hàng quán dịch vụ ăn uống tràn lan, chặt chém khách, tiền lẻ la liệt ở nơi thờ tự.

Gần đây mọi sự tuyên truyền lại tập trung vào một số lễ hội trọng điểm, dẫn đến tình trạng người dân đổ về quá đông: Chùa Hương, Yên Tử, Bái Đính, đền Hùng, khai ấn đền Trần… Thế mới có chuyện khai hội chùa Hương trên năm vạn. Gần chín vạn người chen chân đi lễ Yên Tử ngày mở hội.

Với lượng người như thế dễ dẫn tới ách tắc, chen lấn, thừa cơ cho trộm cắp hoành hành. Trong khi vẫn có lễ hội rất hay, đậm chất dân gian như hội Giá ở Yên Sở, Hoài Đức (Hà Nội).

Trả lại tính dân gian

“Hội là tâm linh, nhưng biến tướng thành ra dở, chẳng hạn biến phần trình diễn ở lễ hội thành tiết mục đi trình diễn. Trận đánh của Hội Gióng ở làng Phù Đổng năm 2010 bốn lần bị triệu ra Hà Nội để trình diễn. Nó làm mất tính thiêng”- PGS.TS. Nguyễn Văn Huy nói. Theo ông, sự can thiệp thô bạo của cơ quan quản lý văn hóa có nguy cơ làm mất sự tinh tế, tính dân dã ở nhiều lễ hội.

Trong dịp hội Gióng ở làng Phù Đổng và đền Sóc đón bằng công nhận Di sản Văn hóa Phi vật thể, có việc trình diễn- tái hiện hội Gióng. Có nhà nghiên cứu nhận xét, riêng chuyện 100 chiếc quạt lụa (cho người phù giá) đã phá vỡ phần quan trọng của hội Gióng. Số quạt này không khác gì dùng cho các bà tập dưỡng sinh. Màu đỏ của quạt mang màu sắc Trung Quốc, không phải những chiếc quạt dân dã, không màu mà người dân quen sử dụng trong Hội Gióng.

Là người tâm huyết nghiên cứu nhiều lễ hội dân gian nhất là hội Gióng, PGS.TS Huy hiến kế: Xây dựng bảo tàng sinh động cho du khách tham quan quanh năm, không nhất thiết chăm chăm chờ đến hội. Liên quan đến tính khả thi chấn chỉnh lễ hội, ông cho rằng: “Thời gian tới phải có chiến lược rõ ràng, giữ lễ hội ở cấp địa phương. Bởi hội bắt nguồn từ hội làng. Đừng vì danh hiệu mà nâng thành khu vực, quốc gia. Hãy để mọi việc bắt đầu từ cộng đồng”.

Bộ VHTTDL lập nhiều đoàn thanh tra một số trọng điểm: Bắc Ninh (đền Bà Chúa kho), Ninh Bình (Bái Đính), Chùa Hương (Hà Nội). Trước đó 9-2, Thủ tướng Chính phủ có công điện 162/CĐ-TTg, về chấn chỉnh một số vấn đề: Mở rộng quy mô lễ hội, thương mại hóa lễ hội…

Cùng chuyên mục

Hé lộ kho cổ vật từ con tàu đắm Cù Lao Chàm

Hé lộ kho cổ vật từ con tàu đắm Cù Lao Chàm

TPO - 70 hiện vật gốm sứ từ tàu đắm Cù Lao Chàm có niên đại thế kỷ XV-XVI cùng nhiều bảo vật quốc gia, cổ vật quý được giới thiệu tại triển lãm ở Đà Nẵng thu hút sự quan tâm của đông đảo công chúng.

Thiền Cà Phê tiếp tục ghi dấu tại Liên Hiệp Quốc (Hoa Kỳ)

Thiền Cà Phê tiếp tục ghi dấu tại Liên Hiệp Quốc (Hoa Kỳ)

Tiếp nối dấu ấn được UNESCO chọn giới thiệu với thế giới như một trải nghiệm văn hóa đặc sắc của Việt Nam, Thiền Cà Phê tiếp tục ghi dấu tại Liên Hiệp Quốc. Đây là bước tiến lớn, khẳng định triết lý Cà Phê Đạo của Nhà sáng lập – Chủ tịch tập đoàn Trung Nguyên Legend Đặng Lê Nguyên Vũ trên toàn cầu sau khi hiện diện trên quê hương Trà Đạo Nhật Bản.

Sau 'Huy Bến xe', TPHCM rà soát phim giang hồ mạng

Sau 'Huy Bến xe', TPHCM rà soát phim giang hồ mạng

TPO - Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM cho biết đang rà soát thông tin trên mạng hằng ngày, phối hợp công an xử lý nội dung vi phạm, trong đó có phim ca nhạc khai thác đề tài giang hồ, tội phạm, bạo lực để thu hút người xem.

Đại tướng Phan Văn Giang gợi mở những đề tài mới về người lính

Đại tướng Phan Văn Giang gợi mở những đề tài mới về người lính

TPO - Công việc của những người lính nghiên cứu, sản xuất vũ khí, trang bị là một trong những đề tài Đại tướng Phan Văn Giang gợi ra cho văn nghệ sĩ Quân đội. Đại tướng cũng đề nghị các cơ quan, đơn vị tạo điều kiện để người sáng tác đi thực tế, nhất là ở những lĩnh vực khó và địa bàn trọng yếu.

NSƯT Tân Nhàn nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ

NSƯT Tân Nhàn nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ

TPO - Sáng 19/11, PGS.TS. NSƯT Tân Nhàn - Trưởng khoa Thanh nhạc, Học viện Âm nhạc quốc gia Việt Nam - được trao bằng khen của Thủ tướng Chính phủ vì những thành tích xuất sắc trong đổi mới giảng dạy, đào tạo và bồi dưỡng sinh viên trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm 70 năm thành lập Học viện.

Chi tiết chuỗi hoạt động mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

Chi tiết chuỗi hoạt động mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

TPO - Từ ngày 21-24/11, Hà Nội tổ chức chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 với nhiều sự kiện đặc sắc như diễu hành di sản quanh hồ Hoàn Kiếm, trình diễn ánh sáng 3D mapping tại Tháp Rùa, triển lãm văn hóa và đại nhạc hội quy mô 50.000 khán giả tại sân vận động Mỹ Đình.

Phiên bản 'Con đĩ đánh bồng' mới

Phiên bản 'Con đĩ đánh bồng' mới

TPO - "Con đĩ đánh bồng" là điệu múa cổ của làng Triều Khúc, người múa phải là nam đóng giả nữ. Tồn tại qua hơn 1.000 năm, mới đây di sản này đã thu hút sự tham gia của một số nghệ sĩ quốc tế đến từ Pháp, Hà Lan, Italy trong sự kiện hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam.

Vẽ lại những điều có thể biến mất

Vẽ lại những điều có thể biến mất

TPO - Họa sĩ vẽ một góc vườn ở Bắc Sơn vì lo cảnh vật ấy có thể biến mất khi du lịch cộng đồng phát triển. Từ những góc vườn, bến sông đến những tác phẩm nhỏ xinh, triển lãm “Miền xa - miền gần” cho thấy cách các nghệ sĩ lưu giữ những hình ảnh bình dị của đời sống.

Đôi rồng cao 10 m bên Hồ Gươm, người dân khen hoành tráng

Đôi rồng cao 10 m bên Hồ Gươm, người dân khen hoành tráng

TPO - Sự xuất hiện của đôi rồng khổng lồ mang phong cách thời Lý tại sân khấu Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 đang tạo nên những luồng ý kiến trái chiều. Người trầm trồ trước thiết kế hoành tráng, người lại lo ngại công trình lấn át không gian cảnh quan quen thuộc của Hồ Gươm.

Tuần lễ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Vĩnh Long năm 2026 khai mạc, chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam và Lễ hội Ok Om Bok, tôn vinh bản sắc các dân tộc.

Khai mạc Tuần lễ văn hóa, Lễ hội Ok Om Bok

TPO - Tối 18/11, Tuần lễ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Vĩnh Long chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam và Lễ hội Ok Om Bok năm 2026 chính thức khai mạc. Đây là dịp tôn vinh những giá trị văn hóa tốt đẹp, khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào và trách nhiệm của mỗi người dân đối với quê hương, đất nước.

Chuyện của những chiếc lá chưa nguyên vẹn

Chuyện của những chiếc lá chưa nguyên vẹn

"Có những ngày anh thấy cuộc đời sao mà ngột ngạt quá..." - Lời ca trong bài hát Bài này chill phết của Đen Vâu đã miêu tả chính xác cảm giác chênh vênh mà tôi mang theo khi bước vào ngưỡng tuổi hai mươi bảy.

Giải oan cho đôi rồng thời Lý bên Hồ Gươm

Giải oan cho đôi rồng thời Lý bên Hồ Gươm

TPO - Đôi rồng bên Hồ Gươm gây tranh luận ngay khi sân khấu còn đang lắp dựng. Một số chuyên gia lý giải thực tế tiếp nhận những biểu tượng, mẫu vật cổ trong đời sống đương đại bị đứt gãy nên nhiều người dễ có phản ứng trái chiều.