Nguyễn Ngọc Tư: Đi ngược dòng sông

Nhà văn Nguyễn Ngọc Tư
Nhà văn Nguyễn Ngọc Tư
TP - Chị bảo, không muốn bị “xếp chiếu trên” trong văn đàn, kiểu như Nguyễn Huy Thiệp, để còn “thích nhậu chiếu nào mình ngồi chiếu đó”. Muốn khán giả đừng đóng đinh mình vào “Cánh đồng bất tận”. Muốn là một chuyện...

> Kiều Bích Hương, vợ Đông của chồng Tây

“Cây tới mùa nó thay lá, quả tới mùa nó chín. Mọi người dường như muốn một thứ quả cứ xanh mãi. Điều đó hơi trái tự nhiên, như thể một dòng sông không chảy được vậy đó. Nhà văn đã đi rất là xa, mà bạn đọc cứ ngồi mãi một chỗ cũ, cứ mong chờ như mình vẫn còn ở đó, trong khi một nhà văn thì luôn phải đi tới, bỏ những hào quang lại sau lưng”, Nguyễn Ngọc Tư nói.

Trước đó, một phóng viên hỏi: “Từ Cánh đồng đến dòng Sông, chị mang theo cái gì, để lại cái gì?”. Chị cười bảo: “Tôi để lại cánh đồng”.

Buổi trò chuyện ra mắt sách chủ đề “Từ Cánh đồng đến Dòng sông”của nhà văn nữ Cà Mau vào chiều 18-9 là một trong những hoạt động nổi bật của Hội chợ sách quốc tế lần thứ 4 ở Hà Nội, diễn ra tại Triển lãm Giảng Võ.

Không những thế, Sông, tiểu thuyết đầu tiên của cây bút rất thành công với truyện ngắn này, còn được đánh giá là một trong những cuốn sách đáng chú ý nhất trong năm của văn chương Việt Nam.

Tóm lại, một vài nhận định cứ nhất định “xếp chiếu” cao cho tác giả và tác phẩm. Trong buổi ra mắt sách, nói về việc chị Tư lần đầu viết tiểu thuyết sau khi ghi danh trong làng văn với truyện ngắn, nhà phê bình Phạm Xuân Nguyên nhắc đến Nguyễn Huy Thiệp - bậc thầy truyện ngắn, lúc ông chuyển sang viết tiểu thuyết hơn 10 năm trước.

Ý đồ so sánh khá rõ ràng, tuy nhiên không có ý ví tiểu thuyết của Tư như tiểu thuyết của Thiệp (“tiểu thuyết là bước lùi của Nguyễn Huy Thiệp” - Phạm Xuân Nguyên).

Nhờ ông Nguyên mở đường, tôi mới đánh bạo hỏi Nguyễn Ngọc Tư một câu, đại ý: “Có người, cũng là dân viết lách và đọc sách, bảo rằng, trước đây thì là Nguyễn Huy Thiệp lớn nhất văn đàn, bây giờ phải là Nguyễn Ngọc Tư. Chị nghĩ sao?”.

Nhận định này tôi nghe từ nhiều vị cả già lẫn trẻ trong làng văn làng báo, là lời nói sau lưng nên chắc chắn chân thật. Chị Tư bảo: “Nghe cảm động quá, nhưng đó là nhận định riêng của người đó thôi. Tôi rất ngại khi mọi người xếp mình ngồi chiếu này chiếu kia, trong khi mình chỉ muốn thích ngồi chiếu nào thì ngồi, thích nhậu chiếu nào thì chạy sang chiếu đó”. Mọi người cười.

“Xếp chiếu như vậy tình đồng nghiệp có chút ít sứt mẻ”, chị bảo.

Còn một mong muốn nữa của chị Tư không thành hiện thực, ngoài chuyện bị xếp chiếu. Mở đầu buổi ra mắt sách, chị bảo: “Mọi người hãy hỏi một lần một câu thôi. Hỏi dễ như kiểu Chị có yêu hòa bình, ghét chiến tranh không. Những câu kiểu đó tôi rất thích”.

Nhưng MC Phạm Xuân Nguyên và khán giả thích hỏi câu khó. Ông Nguyên hỏi: “Tư có cảm tưởng thế nào về những phim, kịch chuyển thể từ truyện của mình. Nếu Sông có người hỏi mua để làm phim, em có bán không?”. Vì khó, chị Tư… không trả lời.

Theo Ngô Thảo, Nguyễn Ngọc Tư là “một nhà văn cứ liên tục làm khổ các biên kịch, nhà làm phim”, nhưng nhà báo kỳ cựu Hàm Châu lại nói ở cuối chương trình, rất chân tình: “Đọc văn Nguyễn Ngọc Tư không thấy lóe lên chút ánh sáng yêu đời nào. Trong Sông, tôi không chia sẻ được tâm hồn với nhân vật nào. Ảm đạm quá. Các nhân vật hơi lạ thường, kỳ dị, không phổ quát trong xã hội. Một tài năng như Nguyễn Ngọc Tư nên viết tươi sáng hơn”.

Đáp lời ông, nữ nhà văn bảo: “Cháu không hứa được”.

Một Nguyễn Ngọc Tư hơi khác ở trong “Sông”

“Sông” của Nguyễn Ngọc Tư ra mắt giữa Thủ đô, có tác giả kí tặng và dành tròn cả một buổi giao lưu hai tiếng. Nguyễn Ngọc Tư mộc mạc bề ngoài, tít mắt cười tươi sau mỗi câu hỏi, ban đầu còn ngập ngừng, càng về sau càng say chuyện.

“Sông” theo thú nhận của Nguyễn Ngọc Tư rất buồn và yếm thế. “Vậy Sông còn Tư có chút nào lấp lánh ở bên trong?”. Tư đáp: “Cuốn tiểu thuyết tổng thể buồn. Giống như xem một bộ phim nếu buồn từ đầu tới cuối thì buồn chết, người xem sẽ nản. Sông của tôi có chi tiết hóm hỉnh. Đến đoạn nặng nề tôi cũng pha loãng nó ra, cho độc giả được thư giãn”.

Phòng Hội thảo chuyên đề sách được làm riêng tận gian A7 của Triển lãm Giảng Võ, độc giả đến giao lưu với Nguyễn Ngọc Tư chật kín người. Nhân viên phải kê thêm 3 hàng ghế phụ phía sau. Nửa số người đến nghe Tư đều là những bậc cao niên. Giới trẻ thì cũng đọc rất kĩ Nguyễn Ngọc Tư , một độc giả học Trường viết văn Nguyễn Du đã dành tới mười phút chỉ để nói về cuốn “Sông”.

Cùng chuyên mục

Chuyện về nghệ sĩ cải lương Thanh Nga

Chuyện về nghệ sĩ cải lương Thanh Nga

TPO - Trước ngày giỗ nghệ sĩ cải lương Thanh Nga, con trai bà xúc động nhận bằng Tổ quốc ghi công của mẹ sau 47 năm có quyết định công nhận liệt sĩ. Với nhiều khán giả, đây cũng là dịp biết thêm về cuộc đời người nghệ sĩ được gọi là “Nữ hoàng sân khấu”, tài hoa nhưng bạc mệnh.

Đại lễ dâng y Kathina Hoàng gia Thái Lan tại chùa Tam Chúc

Đại lễ dâng y Kathina Hoàng gia Thái Lan tại chùa Tam Chúc

TPO - Đại lễ dâng y Kathina Hoàng gia Thái Lan được tổ chức trang trọng tại chùa Tam Chúc (Ninh Bình) vào chiều 14/11, với sự tham dự của đại diện Bộ Ngoại giao Thái Lan, Đại sứ quán Thái Lan tại Việt Nam, lãnh đạo Giáo hội Phật giáo Việt Nam cùng đông đảo tăng ni, phật tử.

Cựu Phó Thủ tướng Đức đóng phim quảng bá Việt Nam

Cựu Phó Thủ tướng Đức đóng phim quảng bá Việt Nam

TPO - Cựu Phó Thủ tướng Đức Philipp Rösler vừa nhận lời tham gia "Profile Đất nước của tôi", bộ phim quảng bá hình ảnh Việt Nam. Đây là bộ phim do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng Cục Điện ảnh phối hợp và bảo trợ.

'Hoa hậu Văn hóa Việt Nam 2027' tìm kiếm nhan sắc có chiều sâu văn hóa

'Hoa hậu Văn hóa Việt Nam 2027' tìm kiếm nhan sắc có chiều sâu văn hóa

Không chỉ tôn vinh nhan sắc, “Hoa hậu Văn hóa Việt Nam 2027 – Miss Multicultural Vietnam 2027” hướng tới tìm kiếm người phụ nữ hội tụ trí tuệ, bản lĩnh, tâm hồn đẹp và sự am hiểu văn hóa dân tộc. Người đăng quang được kỳ vọng không chỉ đại diện cho vẻ đẹp phụ nữ Việt Nam mà còn mang sứ mệnh gìn giữ, lan tỏa những giá trị văn hóa đến bạn bè quốc tế.

NSND Tự Long nhận bằng Tiến sĩ

NSND Tự Long nhận bằng Tiến sĩ

TPO - Sáng 14/11, Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam tổ chức Lễ kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 và trao bằng Tiến sĩ năm 2026. Trong khuôn khổ buổi lễ, NSND Tự Long nhận bằng Tiến sĩ chuyên ngành Lý luận và lịch sử sân khấu.

Tranh cãi vì… bò biết bay

Tranh cãi vì… bò biết bay

TPO - Bò Sữa Bay có lẽ là bộ phim Việt phân cực khán giả nhất trong năm nay. Phim trở thành đề tài bàn tán sôi nổi của giới mộ điệu điện ảnh trên các nền tảng mạng xã hội, đặc biệt là Threads. Những cuộc tranh luận sôi nổi trải dài từ các tầng sâu ý nghĩa của hình ảnh con bò biết bay, về việc phim có cần phải “dễ hiểu”, và cả về độ tuổi chính xác của chàng đạo diễn.

Phó Trưởng Ban tổ chức: 'Mong Hoa hậu Yến Trang và hai á hậu trân trọng giá trị cốt lõi cuộc thi'

Phó Trưởng Ban tổ chức: 'Mong Hoa hậu Yến Trang và hai á hậu trân trọng giá trị cốt lõi cuộc thi'

TPO - Phát biểu chào mừng Top 3 Hoa hậu Việt Nam 2026 trong sự kiện chào đón Hoa hậu, Á hậu và dàn người đẹp sáng 13/11, nhà báo Nguyễn Ngọc Tiến - Phó Tổng Biên tập Báo Tiền Phong, Phó Trưởng Ban tổ chức Hoa hậu Việt Nam 2026 - bày tỏ mong muốn các người đẹp luôn giữ sự giản dị, chân thành, đồng thời trân trọng giá trị cốt lõi của cuộc thi.

Tuần lễ Văn hóa và Lễ hội Ok Om Bok Vĩnh Long diễn ra từ 18-24/11 với màn biểu diễn nhạc ngũ âm số lượng người tham gia nhiều nhất Việt Nam.

Sắp có thêm kỷ lục Việt Nam trình diễn nhạc cụ ngũ âm tại Vĩnh Long

TPO - Tuần lễ chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại Vĩnh Long dự kiến sẽ có sự kiện trình diễn nhạc cụ ngũ âm của đồng bào dân tộc Khmer với số lượng nhạc công, nghệ nhân, diễn viên nhiều nhất Việt Nam. Trong tuần lễ cũng diễn ra giải đua ghe Ngo truyền thống của đồng bào miền sông nước.

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

TPO - Giáng sinh, Halloween và nhiều lễ hội có nguồn gốc nước ngoài ngày càng hiện diện trong đời sống học đường. Đó là một biểu hiện của giao lưu văn hóa. Nhưng khi một đứa trẻ lo lắng, không muốn đến lớp vì thiếu trang phục theo chủ đề, trong khi những giá trị văn hóa truyền thống chưa được chuyển tải đủ hấp dẫn, câu hỏi đặt ra là: Chúng ta đang giáo dục bản sắc văn hóa cho thế hệ trẻ như thế nào?

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Tháng 8/2024, tôi khoác màu áo Nhiệt điện Cần Thơ tham dự Giải hội thao công nhân, viên chức, lao động Tổng công ty tại Phú Yên. Sau ba tháng miệt mài tập luyện, tiếng hô “Cần Thơ cố lên!” bên sân cỏ trở thành một kỷ niệm tôi vẫn mang theo.

Màn kết concert Thanh xuân khiến hàng chục nghìn người xúc động

406 chương trình rộn ràng đón Ngày Văn hóa Việt Nam

TPO - Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 được tổ chức lần đầu tiên trên phạm vi toàn quốc với hơn 400 chương trình, hoạt động tại 34 tỉnh, thành phố. Từ biểu diễn nghệ thuật, triển lãm di sản đến lễ hội truyền thống và trải nghiệm văn hóa cộng đồng, chuỗi sự kiện tạo cơ hội để người dân trực tiếp tham gia, thưởng thức các giá trị văn hóa dân tộc.