Sự kiện bài thơ Mùa xuân nhớ Bác

Sự kiện bài thơ Mùa xuân nhớ Bác
TP - Trước thềm Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI, nhân kỷ niệm 55 năm thành lập Đoàn 26/3/1986, báo Tiền Phong đăng bài thơ Mùa Xuân nhớ Bác của Phạm Thị Xuân Khải, SV năm thứ 2 khoá Văn, ĐH Tổng hợp Hà Nội, đã gây tiếng vang lớn, tác động sâu sắc tới độc giả trong và ngoài nước thời gian dài.

> Báo Tiền Phong đã có nhiều thành tích đáng tự hào (*)
> 60 năm nhìn lại để tự hào và sửa mình

Đầu tháng 3/1986, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn Vũ Mão nhận được thư của ông Lưu Văn Lợi, thư ký của ông Lê Đức Thọ (khi đó là ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư T.Ư Đảng phụ trách tổ chức) truyền đạt gợi ý của ông Thọ về việc đăng bài thơ Mùa Xuân nhớ Bác của Phạm Thị Xuân Khải.

Trước khi đăng bài thơ, TBT Đinh Văn Nam thận trọng cử nhà báo Lê Văn Ba về trường ĐH Tổng hợp Hà Nội để điều tra nhân thân tác giả. Nữ sinh Xuân Khải sinh ra và lớn lên trong gia đình giàu truyền thống cách mạng; là người phụ nữ sắc sảo, thông minh và đã từng xung phong đi chiến trường B trong thời kỳ chống Mỹ. TBT Đinh Văn Nam đã dũng cảm quyết định in nguyên văn bài thơ Mùa Xuân nhớ Bác, trong đó có đoạn:

“...Lẽ nào tuổi trẻ hôm nay thua thiệt/Có học hành, lại phải sống cầu an/ Phải thu mình, xin hai chữ “bình yên”/Bởi lẽ đấu tranh- tránh đâu cho được?/ Đồng chí không bằng đồng tiền/ Bằng lòng vẫn hơn bằng cấp/ Có ai thấu chăng /Và ai phải sửa?” và “Lòng vẫn thầm mơ ước/ Bác Hồ được sống đến hôm nay/Làm nắng mặt trời xua tan hết mây/ Trừ những thói đời làm dân oán trách/ Có mắt giả mù, có tai giả điếc/ Thích nghe nịnh hót, ghét bỏ lời trung/ Trấn áp đấu tranh, dập vùi khốn khổ/ Cùng chí hướng sao bầy mưu chia rẽ...”

Bài thơ hàm chứa nhiều nội dung gai góc trong thời kỳ đất nước bước vào giai đoạn tiền Đổi mới được ví như “quả bom” nổ giữa lòng Hà Nội và xung chấn của nó lan toả khắp cả nước.

Ngoài sự ủng hộ của đông đảo độc giả khen ngợi tinh thần dũng cảm của báo Tiền Phong và tác giả, sự phản đối giận dữ của một số nơi, một số người là rất dữ dội.

Một số đồng chí Bí thư Tỉnh ủy đã gọi về Văn phòng Trung ương Đảng với thái độ gay gắt: Báo Tiền Phong đăng bài thơ này “dễ gây kích động” trong tình hình đất nước thời đó”.

Tại thời điểm đó, đất nước chưa bước vào Đổi mới (thời điểm đi vào đổi mới là từ Đại hội VI của Đảng vào tháng 12/1986), nên tư tưởng chống tiêu cực một cách trực diện như vậy thực sự gây sốc và gây tranh luận dữ dội trong thời gian dài. Báo Tiền Phong trải qua những ngày tháng không dễ dàng. Nhưng bước đột phá dũng cảm trên đã góp sức ủng hộ thúc đẩy tinh thần Đổi mới, chống tiêu cực.

Một hiện tượng hiếm có trong làng báo đã diễn ra khi đăng bài thơ. Báo vừa phát hành đã hết veo. Thời gian ấy máy photocopy còn hiếm, các cơ quan, công sở hầu hết còn dùng máy chữ và in rônêô, chưa có điều kiện nhân bản, in ấn với số lượng nhiều và nhanh như bây giờ. Mặc dù vậy, nhưng mọi người đều cố tìm mua báo Tiền Phong, mua lại những tờ đánh máy, in rônêô với giá cao gấp nhiều lần so với bình thường. Nhiều người phải chép tay bài thơ và nhanh chóng thuộc lòng...

Và sau “sự kiện” bài thơ Mùa Xuân Nhớ Bác, trên mặt báo Tiền Phong tiếp tục có những bài báo thẳng thắn và đầy sức nặng, đấu tranh với các hiện tượng tiêu cực, bảo vệ quyền lợi chính đáng của đoàn viên thanh niên, như “Lảng tránh hay kiên quyết đấu tranh” về cuộc hội thảo của tuổi trẻ ngành đường sắt Hà Nội; “Tệ cửa quyền và thái độ của tuổi trẻ”, hay “Một vụ kỷ luật vi phạm đạo lý, pháp luật”...

Sự dũng cảm trong thông tin, đấu tranh chống tiêu cực mang tính xây dựng vì cái chung của Tiền Phong đã góp phần vào công cuộc Đổi Mới chung của đất nước, trong đó có đổi mới báo chí, truyền thông sau Đại hội Đảng VI.

Cùng chuyên mục

Hé lộ sân khấu Mỹ Đình rộng 3.000 m2 chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam

Hé lộ sân khấu Mỹ Đình rộng 3.000 m2 chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam

TPO - Tối 22/11, buổi tổng duyệt concert "Muôn sắc Việt Nam" diễn ra tại sân vận động quốc gia Mỹ Đình. Chương trình kết nối những giá trị di sản với sức sáng tạo đương đại, hướng tới đáp ứng nhu cầu thưởng thức của đông đảo nhân dân và lan tỏa tinh thần “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi”.

Thí sinh nhỏ tuổi nhất giành giải Sao Mai 2026

Thí sinh nhỏ tuổi nhất giành giải Sao Mai 2026

TPO - Nguyễn Đỗ Khánh An đã giành giải Nhất cuộc thi Sao Mai 2026 với ca khúc “Đá trông chồng” trong đêm chung kết và trao giải tối 22/11. Cô sinh năm 2006, là thí sinh nhỏ tuổi nhất cuộc thi.

TPHCM khai hội Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết

TPHCM khai hội Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết

TPO - Trong Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết, các hoạt động văn hóa, nghệ thuật và không gian giới thiệu những ngành công nghiệp văn hóa nổi bật của thành phố, tạo điều kiện để người dân và du khách tham quan, trải nghiệm, giao lưu và khám phá những giá trị văn hóa đặc trưng.

Pháo hoa tầm cao, giàn phun và hỏa thuật chuẩn bị thắp sáng Mỹ Đình

Pháo hoa tầm cao, giàn phun và hỏa thuật chuẩn bị thắp sáng Mỹ Đình

TPO - Những chùm pháo hoa rực rỡ kết hợp cùng hiệu ứng ánh sáng, âm nhạc và hỏa thuật hứa hẹn tạo nên khoảnh khắc ấn tượng trên bầu trời Mỹ Đình tối 22/11, góp phần làm nóng bầu không khí trước thềm chương trình "Muôn sắc Việt Nam" chính thức diễn ra vào tối 24/11.

Kiếm vàng, trống đồng Đông Sơn 2.700 năm

Kiếm vàng, trống đồng Đông Sơn 2.700 năm

TPO - Bảo tàng Hải Phòng tổ chức không gian trưng bày hơn 300 cổ vật, hiện vật, tài liệu quý. Nổi bật với bộ kiếm nạm vàng, bạc, trống đồng Đông Sơn 2.700-2.000 năm, cùng các hiện vật, trang phục, đồ gốm, đồ vật trang trí của vua chúa, quan lại và quý tộc qua các triều đại.

Vận động viên, người dân tại TPHCM: 'Đã quá Tổ quốc ơi'

Vận động viên, người dân tại TPHCM: 'Đã quá Tổ quốc ơi'

TPO - Hàng nghìn người đổ về Công viên Bờ sông Sài Gòn để hòa cùng không khí khai mạc Đại hội Thể thao Toàn quốc lần thứ X. Chia sẻ với phóng viên Tiền Phong, các vận động viên, người dân đều hào hứng khi TPHCM đăng cai trở lại đại hội sau 20 năm, kỳ vọng mùa giải thành công.

Hàng nghìn người đổ về Công viên Bờ sông Sài Gòn xem rước đuốc

TPO - Công viên Bờ sông Sài Gòn bừng sáng trong không khí sôi động của Lễ khai mạc Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X năm 2026. Hàng nghìn khán giả hòa mình vào những màn trình diễn nghệ thuật mãn nhãn, màn diễu hành đầy khí thế của 36 đoàn thể thao và nghi thức rước đuốc, thắp sáng đài lửa Đại hội.

Cả nghìn người diễu hành ở phố cổ Hà Nội

Cả nghìn người diễu hành ở phố cổ Hà Nội

TPO - Sáng 22/11, ngày hội "Bách hoa bộ hành" diễn ra tại khu vực hồ Hoàn Kiếm và phố cổ Hà Nội, đưa những sắc phục Việt xưa trở lại đường phố Thủ đô trong chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam.

Cảnh sắc Việt Nam qua hàng chục bom tấn điện ảnh trăm tỷ đồng

Cảnh sắc Việt Nam qua hàng chục bom tấn điện ảnh trăm tỷ đồng

TPO - Từ những danh lam thắng cảnh, di sản văn hóa đến phục trang, hiện vật trong các bộ phim, triển lãm “Việt Nam trên màn ảnh” giới thiệu tiềm năng phát triển điện ảnh của 16 tỉnh, thành phố, đồng thời tạo cơ hội kết nối giữa các địa phương, hãng phim và nhà sản xuất trong nước, quốc tế.

Hoa hậu Bảo Ngọc lần thứ ba dự hội nghị khí hậu Liên Hợp Quốc

Hoa hậu Bảo Ngọc lần thứ ba dự hội nghị khí hậu Liên Hợp Quốc

TPO - Sau thành tích Top 6 Miss World 2026, Bảo Ngọc tiếp tục các hoạt động liên quan môi trường và biến đổi khí hậu. Tại COP31 ở Thổ Nhĩ Kỳ, cô dẫn dắt sự kiện về nông nghiệp bền vững, cùng tổ chức tọa đàm về nguồn vốn cho các dự án khí hậu của thanh niên.

Cần Thơ rộn ràng đêm khai hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo

Cần Thơ rộn ràng đêm khai hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo

TPO - Tối 21/11, tại Công viên 30 Tháng 4 (phường Phú Lợi, TP. Cần Thơ), chương trình nghệ thuật với chủ đề Sắc màu di sản phương Nam diễn ra, chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và khai mạc Lễ hội Oóc Om Bóc - Đua ghe Ngo TP. Cần Thơ năm 2026.

Chưởng Kim Dung lên màn ảnh nhỏ, Tiểu Long Nữ (Lưu Diệc Phi) và Dương Quá (Huỳnh Hiểu Minh)

Ai còn đọc truyện chưởng Kim Dung?

TP - 15 tác phẩm của Kim Dung vừa được mua bản quyền xuất bản, mở đầu bằng bộ Thiên long bát bộ dự kiến ra mắt tháng 12. Hơn nửa thế kỷ sau cơn sốt kiếm hiệp tại Việt Nam, một số người bắt đầu hoài nghi về sức hút của những pho truyện dài trong đời sống hôm nay.