"Kiều" lại sắp lên sân khấu ba-lê?

TP - Ngồi trong căn nhà lụp xụp ven cánh đồng huyện Gia Lâm như một “ẩn sĩ”, nghệ sỹ Nguyễn Việt vừa làm gốm vừa viết kịch bản vở ba-lê (ballet) Thúy Kiều, gồm 4 hồi 8 cảnh, dự tính dài 90 phút.

>> Vở cải lương "Kim Vân Kiều"

Ông Nguyễn Việt: “Ba - lê Thúy Kiều có ngôn ngữ múa đồng bằng Bắc Bộ”

Trao đổi với PV Tiền phong, ông Nguyễn Việt, người phụ trách đoàn múa ba-lê đầu tiên của Nhà hát Nhạc vũ kịch VN, cho biết:

Vị trí Truyện Kiều và Nguyễn Du vô cùng lớn, tôi nghĩ tại sao không đưa tác phẩm đó vào một loại hình nghệ thuật của thế giới để bạn bè năm châu biết tới Truyện Kiều nhiều hơn.

Tôi mới viết hồi tháng 9/2006, cũng nhanh thôi, vì bản thân Truyện Kiều đã là một cấu trúc kịch bản sân khấu rồi, người không có nghề thì chỉ “vác” nó ra đã là một kịch bản.

Tôi dựa trên 3.254 câu thơ đó và sắp xếp lại chúng, tất nhiên nhân vật chính vẫn là Kiều và không có ngôn ngữ thành tiếng, mà là ngôn ngữ động tác. Tôi đã bàn với nhạc sỹ Nguyễn Thiện Đạo để đưa cả thi ca vào. Chúng tôi lấy luật động ba-lê làm căn bản.

Cách đây hơn 40 năm, tôi viết kịch bản Xô viết Nghệ TĩnhPhá lao Thừa Phủ, cùng một đạo diễn khác dàn dựng thành ba-lê. Tôi đã rút ra một điều, rằng ba-lê Việt Nam không nhất thiết là 100% ba-lê thế giới, chỉ lấy luật động ba-lê để đưa động tác múa VN vào, nhất là ngôn ngữ múa đồng bằng Bắc Bộ có những sự hòa hợp nhất định với ba-lê châu Âu.

Nhưng như thế dễ tạo ra so sánh: người Âu xem xong sẽ bảo chẳng phải ba-lê, còn người Việt sẽ cho nó là múa đồng bằng Bắc Bộ lai căng?

Không. Thứ nhất đây không phải ba-lê cổ điển. Thứ hai là vai trò của biên đạo rất lớn, anh ta có chuyển tâm lý nhân vật thành tâm lý của luật động không, đó mới là cái khó.

Nhà hát nào sẽ dựng vở Thúy Kiều?

Anh Nguyễn Công Nhạc-nguyên Giám đốc Nhà hát nhạc vũ kịch VN rất ủng hộ tôi trong việc dàn dựng vở này. Nhưng tôi nghĩ có lẽ nên để Nhà hát Nhạc nhẹ T.Ư làm.

Trong thời buổi hiện giờ, NH Nhạc nhẹ dễ đến với công chúng hơn, chứ NH Nhạc vũ kịch chỉ có từng mùa diễn ở Nhà hát Lớn. Mặt khác, ba-lê của NH Nhạc vũ kịch thường diễn một hai buổi rồi để đấy, phí lắm. Truyện Kiều thì người VN ai cũng thuộc dăm mười câu, và ba-lê Thúy Kiều cũng phải làm sao cho đông đảo công chúng được thưởng thức.

Liệu có hi vọng được không ở dàn múa Hy Vọng của NH Nhạc nhẹ T.Ư khi họ quen múa dân gian và minh họa rồi?

Họ đều tốt nghiệp trường múa ra, được học ba-lê hiện đại rồi. Khác với hồi trước, diễn viên múa bây giờ khá hơn.

Vừa rồi Nhà hát Trần Hữu Trang đã đưa Kiều lên sân khấu cải lương, cũng có nhiều ý chê bai. Ông có sợ Kiều ba-lê sẽ chung số phận?

Tôi không phải nhà phê bình, nhưng tôi cho rằng lúc này đưa những tác phẩm giá trị vào sân khấu cải lương là không nên. Nó sẽ ít tính thuyết phục về văn hóa, chưa nói đến giá trị nghệ thuật.

Cải lương có thể có thói quen, còn ba-lê chưa có thói quen. Bởi thế, xem Kiều ba-lê sẽ cho khán giả những cảm nhận mới, nếu chúng ta làm tốt.

Có thể gọi vở này là kịch thơ và múa được không?

Vẫn phải gọi là ba-lê Thúy Kiều.

Ngoài cái nghề ba-lê, ông còn là một thợ men gốm (từng được báo Tiền phong giới thiệu năm 1985) và rất yêu thích thư pháp Hồ Chí Minh. Ông có dự định gì nữa?

Tôi đang chuẩn bị cho triển lãm thư pháp Hồ Chí Minh lần 2, gồm 115 bức thư pháp của Lỗ Nguyên (Trung Quốc), và đang ôm ấp ý tưởng làm một Khuê Văn Các hoàn toàn bằng ngọc đen và xanh nhân kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long. Tôi bỏ nội thành về phố Sủi-huyện Gia Lâm này là để làm men ngọc đấy.  

Video đang được xem nhiều

SEA Games ngày 23/8: Điền kinh liên tiếp giành HCV

Cùng chuyên mục

Xem thêm Văn nghệ

Mới - Nóng