TP - “Nếu địa phương quyết liệt triển khai các văn bản hướng dẫn, người dân nghiêm túc thực hiện thì không xảy ra lộn xộn, biến tướng lễ hội”, bà Trịnh Thị Thủy, Cục trưởng Cục Văn hóa Cơ sở, Bộ Văn hóa Thể thao & Du lịch (VHTTDL) trả lời Tiền Phong xung quanh biến tướng, phản cảm lễ hội năm nay.
Bộ VHTTDL đề nghị địa phương tìm ra phương án tổ chức Hội phết Hiền Quan tốt hơn vào các mùa sau. Ảnh: Toan Toan Bộ VHTTDL đề nghị địa phương tìm ra phương án tổ chức Hội phết Hiền Quan tốt hơn vào các mùa sau. Ảnh: Toan Toan

Hội phết Hiền Quan hôm 13 tháng Giêng vẫn xảy ra tranh cướp quyết liệt dù may mắn không có xô xát dẫn đến thương tích. Bà có nghĩ các nhà tổ chức, quản lý địa phương bất lực với lễ hội như này?

Lãnh đạo Cục Văn hóa Cơ sở “nằm vùng” ở Hiền Quan đánh giá BTC cũng như UBND tỉnh Phú Thọ có cố gắng, tăng cường lực lượng an ninh gấp nhiều lần so với mọi năm.

Ngay hôm diễn ra cướp phết, lãnh đạo Cục có ý kiến nếu thấy nguy cơ vỡ trận sẽ không tung phết ra nữa, đồng thời yêu cầu địa phương có biện pháp đảm bảo an ninh. Tuy nhiên đến lúc ấy không thể hủy bỏ việc rước phết ra đồng và tung phết, may là dẫu tranh cướp nhưng không xảy ra đánh nhau gây thương tích.

Bộ ghi nhận sự cố gắng của địa phương nhưng phương án đưa ra chưa đáp ứng mong muốn vừa tổ chức hội để nhân dân vui chơi, vừa đảm bảo hướng đến lễ hội văn minh và an toàn. Năm sau Bộ sẽ chấn chỉnh, yêu cầu địa phương tìm phương án sao cho hài hòa mong muốn của cộng đồng và đảm bảo lễ hội không xảy ra bạo lực, tiềm ẩn thảm họa.

Hai năm qua Bộ rất quyết liệt trước các lễ hội có yếu tố phản cảm, bạo lực nhất là lễ hội chọi trâu mới, ấy thế mà vẫn lọt lễ hội chọi trâu không phép ở Tuyên Quang. Bộ xử lý sai phạm này thế nào?

Đây là lễ hội không được cấp phép, Bộ giao Thanh tra yêu cầu địa phương báo cáo để có hướng xử lý. Việc cố tình lờ đi quy định, chỉ đạo quản lý và tổ chức lễ hội để trục lợi là điều không thể chấp nhận được. Chỉ thị mới của Thủ tướng chỉ đạo rất cụ thể vấn đề này. Sau khi có chỉ thị mới, chúng ta có căn cứ tiếp tục yêu cầu chủ tịch UBND tỉnh chấn chỉnh công tác tổ chức, quản lý lễ hội trên địa bàn. Tin rằng với sự quyết liệt chỉ đạo từ Chính phủ, Bộ VHTTDL và sự vào cuộc của địa phương, chúng ta sẽ chấn chỉnh được hiện tượng thương mại hóa, trục lợi từ các lễ hội này.

Ngoài hiện tượng lộn xộn, tranh cướp lộc thì tình trạng đóng ấn và phát ấn tràn lan cũng đáng lo ngại không kém, Bộ VHTTDL ứng phó với tình hình này ra sao?

Đó chính là biểu hiện của biến tướng bởi sự lạm dụng những dịch vụ, ấn phẩm ăn theo lễ hội: Nhiều nơi không có truyền thống đóng ấn, phát ấn nhưng vẫn làm vì lợi ích hoặc người ta muốn thổi vào đó yếu tố tâm linh để thu hút đông người tham dự. Bộ VHTTDL luôn khuyến cáo địa phương nếu triển khai hình thức mang tính tâm linh, tín ngưỡng nào ảnh hưởng đến số đông phải nghiên cứu thận trọng. Quan điểm xuyên suốt của Bộ: Cái gì không thuộc di tích, không gắn với lịch sử văn hoá và truyền thống, không phải yếu tố gốc đều phải thận trọng, xác minh, nghiên cứu thậm chí qua rất nhiều cuộc lấy ý kiến cộng đồng, các nhà khoa học mới quyết định có làm hay không.

Mới hai tuần đầu tiên của năm nhưng mùa lễ hội 2017 vẫn có những bất cập, lộn xộn và biến tướng như lễ hội chọi trâu không phép, tranh cướp lộc hoặc nhà sư tung lộc phản cảm ở chùa Hương. Có vẻ các nhà quản lý đang phải chạy theo biến tướng mà chưa dự báo được?

Thực tế Bộ có khá đầy đủ quy định để quản lý và tổ chức lễ hội, trong đó  luôn lưu ý các địa phương phải tuyên truyền hướng dẫn thực hiện các quy định nếp sống văn minh trong lễ hội. Nếu các địa phương triển khai quyết liệt và người tham gia lễ hội thực hiện đúng văn bản quy định đó sẽ không bao giờ xảy ra lộn xộn, tranh cướp. Nói thế để thấy cơ quan quản lý không hề bị động chạy theo sự việc phát sinh trong thực tiễn, tuy nhiên chủ yếu là vấn đề về ý thức của người tham gia lễ hội cũng như trách nhiệm của BQL, BTC lễ hội các địa phương. Nếu hai bên phối hợp ăn ý chắc chắn sẽ giảm thiểu sai phạm và các biểu hiện bạo lực, tranh cướp trong lễ hội.

Tuy nhiên phải thừa nhận việc xây dựng văn bản hướng dẫn cho địa phương hiện còn phát sinh và còn những mảng cần bổ sung. Bộ VHTTDL tiếp tục có định hướng tham mưu trình Chính phủ xây dựng văn bản quản lý nhà nước ở mức cao hơn Thông tư của Bộ. Năm 2017 Bộ nghiên cứu, đề xuất Chính phủ ban hành Nghị định quản lý tổ chức lễ hội, trong đó nghiên cứu, bổ sung những vấn đề phát sinh trong thực tiễn thời gian qua.

Cảm ơn bà.

Bà kỳ vọng gì ở Nghị định mới về quản lý, lễ hội?

Bộ mong muốn đưa ra hệ thống quy định để xử lý sai phạm. Biện pháp quản lý hiện nay nặng tuyên truyền, vận động và thuyết phục mà chưa có biện pháp mạnh xử lý sai phạm. Mùa lễ hội này phát sinh sai phạm này, mùa lễ hội sau phát sinh sai phạm ở góc độ khác mà gần như không có chế tài xử lý. Chúng tôi mong muốn Nghị định mới về quản lý tổ chức lễ hội bao hàm nội dung về phía cơ quan quản lý nhà nước và địa phương mong căn cứ để chấn chỉnh và quản lý lễ hội ngày càng tốt hơn.

Video đang được xem nhiều