Môn cờ độc nhất vô nhị của chàng trai trẻ

TP- Một môn cờ mới hoàn toàn made in Việt Nam, được chơi trên những đường kinh tuyến, vĩ tuyến của tấm bản đồ thế giới. Nước cờ - luật chơi gợi lại bước hành quân Tây Sơn thần tốc năm xưa…

Tác giả của nó - một chàng trai Bình Định chưa đầy 30 tuổi. Tên của anh, ban đầu được dùng để gọi tên môn cờ độc đáo này: “cờ Đặng Thắng”

Đặng Thắng (trái) chơi cờ cùng bạn tại quán cà phê
Sáng tạo không đợi tuổi

Về thành phố Quy Nhơn, Bình Định, hỏi thăm Đặng Thắng, chúng tôi được chỉ tới quán cà phê tọa lạc tại đường Lê Quý Đôn. 

Rất đông các cao thủ cờ đang tụ họp tại đây để tỉ thí, thử nghiệm môn cờ mới.

Đặng Thắng – ông chủ trẻ nước da đen sạm, vóc người cao ráo vừa niềm nở đón khách vừa hồ hởi giới thiệu về tâm huyết của mình.

Thắng kể: “Hồi nhỏ tôi mê cờ lắm, tới mức có thể quên ăn quên ngủ được. Nhất là “cờ tướng”.

Cái duyên nợ với cờ thôi thúc cậu bé Thắng khám phá cho kì được những bí ẩn kì lạ của nó. Càng đi sâu tìm hiểu, Thắng càng thấy thú vị. Thắng tự nhận mình chơi cờ không thật xuất sắc, song lại luôn có thói quen suy nghĩ, đặt câu hỏi lật ngược vấn đề, xoay nhiều góc cạnh.

Say cờ, gắn bó với cờ khiến cậu không khỏi băn khoăn: “Tại sao tướng không xung trận, chỉ loanh quanh “xó nhà”?, “Tại sao hoàng hậu lại phải ra chiến trường tả xung hữu đột? “Phạm vi hoạt động của tướng sao lại hạn chế hơn xe, pháo, mã...”... Và Thắng nung nấu quyết tâm tìm cho được lời giải.

Ý tưởng táo bạo về một môn cờ riêng của Việt Nam chợt lóe lên trong đầu khi Thắng phát hiện số đường kẻ trên bàn cờ tướng bằng với 9 đường kinh tuyến trên bản đồ thế giới.

Không do dự, cậu bắt tay ngay vào nghiên cứu một loại cờ kết hợp giữa cờ vua và cờ tướng, giữa triết học phương Đông (thuyết âm dương) và khoa học phương Tây (bản đồ địa lý thế giới). Thắng còn nghiền ngẫm các sách quân sự - đưa 9 binh pháp Tôn Tử vào trong bàn cờ.

Đặng Thắng bên bàn cờ

Suốt những năm học phổ thông, rồi 4 năm học tại trường Trung cấp Bưu chính Viễn thông Thủ Đức (TP Hồ Chí Minh), anh dành thời gian tìm vị trí thích hợp cho các quân cờ và sự lô-gic trong cách chơi.

Không ít lần, Thắng phải đau đầu cả tháng trời vì những phương án còn bỏ ngỏ chưa tìm ra giải pháp. Cũng không thiếu những lời bàn tán vào ra, nói anh viển vông, phi thực tế…  Thắng vẫn kiên trì tìm tòi từng chút.

Bàn cờ mới được thiết kế dưới dạng hình quả địa cầu, các đường đi của quân cờ là những đường kinh tuyến, vĩ tuyến. Mỗi bên có 22 quân cờ, cơ bản là các quân cờ trong bàn cờ tướng, có thêm 1 vua, 1 hậu của cờ vua và 4 quân tốt. Cách đi và cách ăn quân cũng tương tự như cờ vua và cờ tướng. Riêng quân tướng có cách đi và sức mạnh vượt trội là đi và ăn quân bằng cả 3 kiểu đi của xe, pháo, mã.

Nếu cờ vua, cờ tướng, chỉ  tối đa tấn công theo ba hướng, thì cờ Đặng Thắng có tới 8 hướng tấn công, các quân cờ liên kết với nhau chặt chẽ và  rất năng động. Kiểu tấn công đa dạng này được Thắng bật mí là phỏng theo hướng hành quân của Quang Trung ra bắc năm xưa (chia làm 8 đạo quân, theo thế gọng kìm: 3 đạo đi bằng Voi đi hướng bên Lào, 3 đạo đi ngoài biển, 2 đạo hành quân trên đất liền).

Điểm yếu nhất và cũng là mạnh nhất của cờ chính là 2 đầu chóp của bàn cờ (Nam hoặc Bắc - nơi hội tụ của các đường kinh tuyến). Nếu quân tướng, pháo, xe chiếm lĩnh được vị trí này sẽ rất lợi hại trong cả tấn công và phòng thủ. Tuy nhiên, nếu để đối phương án ngữ thì khả năng chiếu bí rất cao, nguy cơ thua khó cứu vãn.

Để vẽ bàn cờ và bố trí quân cờ một cách khoa học, Thắng tự mua sách học chương trình Corel Drawn. Khi đã cơ bản hoàn tất, anh lại  nảy ra sáng kiến chế tạo ra những quân cờ “vui nhộn” - phát âm thanh tạo sự thích thú, thoải mái cho người chơi. Anh chọn làm quân cờ bằng thép hoặc nhựa có gắn nam châm bên trong, khi dùng tay di chuyển sẽ gây nên tiếng động nhỏ, êm tai khá đặc biệt.

Môn cờ mới mang tên của chính tác giả - cờ Đặng Thắng, sau đó được đổi thành “cờ Tây Sơn”. Tháng 11/2006,  cờ Tây Sơn chính thức được Cục Bản quyền Tác giả Văn học - Nghệ thuật cấp Giấy chứng nhận quyền tác giả.

Bàn cờ Tây Sơn
Hành trình gian nan

Thời gian đầu, Đặng Thắng phổ biến cờ Tây Sơn cho bạn bè, người thân và đồng nghiệp chơi thử - vừa giới thiệu, vừa nghe ngóng phản hồi để kịp cải tiến. Cuối năm 2006, Thắng mạnh dạn thuê lại mặt bằng ở số 34 Lê Quý Đôn (TP Quy Nhơn) với giá 2 triệu đồng/tháng để mở quán cà phê, mục đích chính nhằm giới thiệu cờ Tây Sơn.

Hàng ngày, anh chạy làm thêm đủ nghề, lấy tiền “nuôi quán”, thời gian rảnh lại chơi cờ, đố cờ, dạy cờ… Số vốn đầu tư hạn hẹp, nguồn lãi thu được chẳng đáng là bao, sau 6 tháng – quán phải đóng cửa.

Khó khăn chồng chất, song ông chủ Thắng không bỏ cuộc. Anh tự mình lặn lội đi phát tờ rơi, hướng dẫn tỉ mỉ cách chơi cờ. Anh tới gõ cửa các kỳ thủ cờ lớn, xin góp ý, nhận xét. Rồi không dừng lại, Đặng Thắng thiết kế và cho ra mắt website: cotayson.com, nhằm quảng bá rộng rãi cờ Tây Sơn tới cộng đồng cư dân mạng.

Nhớ lại hành trình đầy gian nan ấy, Thắng chia sẻ: “Tạo được một môn cờ mới đã khó, để nó tới được với người chơi và được chấp nhận còn khó hơn gấp nhiều lần”.

Bằng chính những nỗ lực không mệt mỏi, Thắng từng bước đưa cờ Tây Sơn tới gần công chúng. Môn cờ mới nhiều lý thú đã được phổ biến ngày càng rộng rãi. Thắng hi vọng, nó sẽ là một thể nghiệm mới dành cho những bạn yêu cờ thích khám phá, giàu tư duy sáng tạo.

Hiện, Đặng Thắng vừa theo học năm thứ hai Học viện Bưu chính Viễn thông TPHCM, vừa là nhân viên kỹ thuật mạng cáp quang VNPT. Bận rộn học hành, mưu sinh, nhưng với anh cờ vẫn là niềm đam mê số 1.

“Ngày nào không được chơi một ván cờ Tây Sơn, thì ngày ấy coi như chưa trọn vẹn với mình”. Thắng tâm sự.

Anh không giấu niềm mong mỏi sẽ tiếp tục “lây lan” niềm đam mê tới nhiều người khác nữa, và một ngày không xa, tiếng vang cờ Tây Sơn có thể vượt qua biên giới Việt Nam.

Bàn cờ Tây Sơn hình quả đất được vẽ dạng elip trên mặt phẳng. Trên đó có đường xích đạo (cũng là ranh giới của 2 quân cờ) chia bàn cờ thành 2 phần gọi là âm - dương. Âm có màu đen hoặc xanh; dương có màu đỏ. 8 đường vĩ tuyến và 9 đường kinh tuyến cắt nhau tạo thành 80 ô trên hình quả đất.

Mỗi bên có 22 quân cờ: gồm 16 quân mỗi bên của cờ tướng, còn có thêm 6 quân nữa - trong đó có 4 tốt, một Hậu và một Vua ( lấy 2 quân này ở cờ vua).

Vua, quân sĩ, quân tịnh có nước đi giống cờ tướng và giới hạn trong kinh thành; quân tốt, mã, pháo, xe giống như cờ tướng; quân hậu sẽ đi như quân tịnh ở cờ tướng nhưng chỉ đi tối đa 4 ô và không vượt qua ranh giới ở giữa bàn cờ...

Người chơi đi xen kẽ nhau, đến khi chiếu bí được vua đối phương thì thắng

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Công nghệ

Mới - Nóng

Khám phá