Siêu máy bơm chống ngập ở Sài Gòn vận hành ra sao?

TPO - Dù siêu máy bơm chống ngập cho rốn ngập đường Nguyễn Hữu Cảnh (TPHCM) đã trải qua nhiều lần vận hành thử nghiệm và được TPHCM ký hợp đồng thuê nhưng nhiều người vẫn thắc mắc máy vận hành như thế nào trong điều kiện khắc nghiệt, có gây ô nhiễm, ảnh hưởng đến cơ sở hạ tầng hay không…

Ông Nguyễn Tăng Cường, Tổng giám đốc tập đoàn công nghiệp Quang Trung.
Ông Nguyễn Tăng Cường, Tổng giám đốc tập đoàn công nghiệp Quang Trung.

Chiều 3/10, PV Tiền Phong đã có buổi trao đổi với ông Nguyễn Tăng Cường, Tổng giám đốc tập đoàn công nghiệp Quang Trung (đơn vị nghiên cứu, chế tạo siêu máy bơm) để tìm hiểu sâu về nguyên lý vận hành của siêu máy bơm này.

Thưa ông, mặc dù đã được thử nghiệm nhiều lần nhưng nhiều dân vẫn chưa hiểu rõ làm thế nào để máy bơm hoạt động được trong điều kiện triều cường dâng cao và trời mưa?

Để nghiên cứu ra chiếc máy bơm phù hợp với đặc thù TPHCM, chúng tôi đã nghiên cứu rất kỹ về cốt nền, hệ thống cống và nước thủy triều. Thực trạng ở TPHCM, khi thủy triều dâng lên thì nước sẽ chảy vào cống, làm ngập úng những khu vực trũng thấp. Vì vậy, máy bơm được thiết kế một van ngăn triều để khi triều lên nước không vào được cống.

Tuy nhiên, trong lúc van ngăn triều đóng mà trời có mưa to, nước dồn về nếu không bơm thì sẽ gây ngập. Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi kết nối van ngăn triều với máy bơm, khi máy hoạt động, van sẽ mở ra và chúng tôi cũng đã tính toán làm sao để lực đẩy của máy bơm thắng được áp suất từ ngoài sông vào thì bơm sẽ hoạt động được kể cả khi triều cường rất cao.

Dẫn chứng là chiều 21/9, nước triều cường đạt mức 1,57m gần báo động 3, trời có mưa, đường ngập 55cm, chúng tôi cho máy bơm vận hành trước sự chứng kiến của trung tâm chống ngập, người dân và báo chí, trong 13 phút đường hết ngập. Như vậy rất là thành công.

Thưa ông, có người đặt vấn đề rằng khi trời mưa, thủy triều lên, bơm nước ra ngoài sông thì đường Nguyễn Hữu Cảnh sẽ hết ngập nhưng lượng nước ở đây lại dồn về gây ngập ở các khu vực thấp trũng khác?

Theo tôi, lượng nước ở đường Nguyễn Hữu Cảnh, thậm chí ở cả 40 điểm ngập và nhiều hơn thế nữa mà tất cả đều bơm ra sông để chống ngập cho các điểm thì mực nước ngoài sông nếu có dâng thì cũng chỉ 1-2cm. Với lượng nước đổ ra sông như thế thì giống như kim ném xuống biển, không thể gây ngập được.

Dư luận cũng cho rằng việc thành phố bỏ ra 12 tỷ đồng để thuê máy bơm mỗi năm là đắt, vì sao không thuê theo từng đợt bơm?

TPHCM hiện nay là trung tâm kinh tế, văn hóa, chính trị lớn nhất cả nước không lẽ để đường ngập, người dân phải lội bì bõm. Chúng ta không thể trông mong ngày nào trời cũng mưa, ngập để vận hành máy bơm này. Hơn nữa không nhà đầu tư nào bỏ công sức ra nghiên cứu, đầu tư để cho thuê theo từng lần bơm như vậy cả.

Nếu so sánh đắt hay rẻ thì chúng ta phải so sánh tiền thuê máy bơm với tiền bỏ ra thay thế hệ thống cống, nâng đường… thì mới đánh giá được. Và thay cống, nâng đường cũng chỉ giải quyết được những đoạn cố định, còn máy bơm này hút cho cả khu vực 75ha (750.000m2), chúng ta phải tính hiệu quả chứ không thể so sánh khập khiễng.

Siêu máy bơm chống ngập ở Sài Gòn vận hành ra sao? - ảnh 1  Siêu máy bơm chống ngập đường Nguyễn Hữu Cảnh đạt hiệu quả sau các lần thử nghiệm.
Siêu máy bơm chống ngập ở Sài Gòn vận hành ra sao? - ảnh 2  Đường Nguyễn Hữu Cảnh khô ráo trong trận mưa lớn sáng 2/10 trong khi nhiều tuyến đường ở TPHCM ngập nặng.
Nhiều người lo lắng máy bơm hoạt động với công suất lớn thì sẽ tạo áp lực mạnh gây hư cống, ô nhiễm…?
Những nhà nghiên cứu thiết kế cống cũng đã nghiên cứu kỹ, cấu tạo tất cả các ống cống ghép với nhau đều có dầu âm và đầu dương. Người ta cũng tính toán được độ võng của cống, cống dài 100m và độ võng đến gần 1m thì hai đầu cống vẫn không thể có khe hở, đất cát sẽ không thể bị cuốn vào cống được, máy bơm không ảnh hưởng gì đến cống.
Nếu khi đã hở thì buộc phải thay thế cống cho dù có máy bơm hay không. Còn nếu nói lực hút quá mạnh làm ảnh hưởng đến cống thì phải xem lại chất lượng của cống, các cơ quan chuyên môn phải chịu trách nhiệm.

Còn về tiếng ồn, khí thải… máy nổ của chúng tôi được nhập khẩu từ nước ngoài và khi nhà sản xuất muốn bán máy thì phải đáp ứng được các yêu cầu về khí thải, tiếng ồn. Hơn nữa, chúng tôi đặt máy dưới lòng đất, sau khi thi công xong phía trên mặt đất sẽ được đổ bê tông, trả lại thảm cỏ, công viên nên hạn chế được tiếng ồn thoát ra ngoài.

Siêu máy bơm chống ngập ở Sài Gòn vận hành ra sao? - ảnh 3 Nước từ đường Nguyễn Hữu Cảnh được bơm đẩy ra sông Sài Gòn.
Siêu máy bơm chống ngập ở Sài Gòn vận hành ra sao? - ảnh 4 Máy bơm vận hành bằng dầu, mỗi giờ tốn khoảng 3 triệu tiền dầu.
Có một ý kiến cho rằng lắp siêu máy bơm ở đường Nguyễn Hữu Cảnh là phản khoa học, không hiệu quả. Ông lý giải như thế nào?
Đường Nguyễn Hữu Cảnh đã ngập cả chục năm nay, chính quyền thành phố đã mời các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước tìm biện pháp chống ngập, đã ứng dụng nhiều biện pháp nhưng vẫn chưa có giải pháp nào hiệu quả ngoài việc nâng đường thay cống.
Tuy nhiên, nâng đường, thay cống chỉ giải quyết được mặt đường thôi, còn nhà dân xung quanh sẽ bị ngập do thấp hơn mặt đường như đường Kinh Dương Vương chẳng hạn. Còn giải pháp sử dụng máy bơm là giữ nguyên được hiện trạng, chỉ một số cống nào không đảm bảo được yêu cầu thì sẽ sửa chữa hoặc thay thế, máy bơm sẽ hút hết nước nên đường và nhà dân sẽ không thể bị ngập.

Nếu nói lắp máy bơm này là phản khoa học thì tôi cho rằng người này chưa nghiên cứu kỹ về máy bơm của chúng tôi hoặc hiểu của người này còn hạn chế. Bởi trong thực tế máy bơm này chúng tôi đã cho thử nghiệm ở các trường hợp mưa không thủy triều, trường hợp mưa có thủy triều cao và mưa trên 100mm, tất cả các thử nghiệm đã thành công. Đợi một hai trận mưa nữa mà đường Nguyễn Hữu Cảnh không bị ngập thì phải công nhận máy bơm hoạt động rất hiệu quả, tiết kiệm chi phí và rất khoa học.

Ngoài đường Nguyễn Hữu Cảnh, còn những nơi nào có thể đặt được máy bơm này nữa thưa ông?

Không riêng gì đường Nguyễn Hữu Cảnh, tất cả các con đường ở TPHCM đều đặt được máy bơm dù đường gần sông hay xa sông. Vì tất cả cống thoát nước đều thoát ra sông nên vấn đề là mình lựa chọn đặt máy ở đâu thôi. Hiện tại chúng tôi đang nghiên cứu một số tuyến đường khác và nghiên cứu máy bơm tân tiến hơn để giải quyết chống ngập cho TPHCM.

Xin cảm ơn ông!

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Khoa học

Mới - Nóng

Khám phá