Quốc hội thảo luận Luật giáo dục đại học (sửa đổi)

Cần lộ trình cho tự chủ giáo dục

TP - Nêu câu hỏi, tại sao Bộ GD&ĐT vẫn “ôm” kỳ thi THPT quốc gia? Đại biểu Quốc hội cho rằng, phải có lộ trình tiến tới tự chủ giáo dục, trong đó có việc trường được quyền tổ chức thi và cấp bằng tốt nghiệp.


Một số ĐBQH đề nghị sửa Luật GDĐH cần nêu rõ vấn đề khởi nghiệp, khích lệ sinh viên tinh thần khởi nghiệp. Ảnh: Hồng Vĩnh.
Một số ĐBQH đề nghị sửa Luật GDĐH cần nêu rõ vấn đề khởi nghiệp, khích lệ sinh viên tinh thần khởi nghiệp. Ảnh: Hồng Vĩnh.

Khích lệ sinh viên tinh thần khởi nghiệp

Chiều 30/5, Quốc hội thảo luận tại tổ về hai dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học (GDĐH). Theo đại biểu (ĐB) Nguyễn Việt Dũng (TPHCM), các dự thảo luật chưa đề cập rõ đến GDĐT trực tuyến, trong khi đây sẽ là xu hướng mạnh trong những năm tới. Ông đề nghị cho phép giáo viên được dạy nhiều trường trên địa bàn. Ví dụ, một giáo viên giỏi có thể được hợp đồng để dạy ở trường khác những chuyên đề xuất sắc của mình, đó cũng là xu hướng của nhiều quốc gia.

Bên cạnh đó, ĐB Dũng cũng đặt vấn đề, giảng viên đại học có được quyền lập doanh nghiệp không? Có được quyền góp vốn để phát triển, thương mại hóa các nghiên cứu của mình hay không, nhất là trong bối cảnh chúng ta mong muốn đẩy mạnh phát triển các nghiên cứu khoa học ở các trường đại học. Rồi trường có được quyền thành lập công ty, góp vốn thành lập công ty phát triển công nghệ cũng như định giá tài sản các nghiên cứu của trường hay không?

Đáng lưu ý về mô hình quản lý nhà nước đối với giáo dục, ĐB Nguyễn Việt Dũng nêu câu hỏi: Tại sao Bộ GD&ĐT vẫn “ôm” kỳ thi THPT quốc gia? Tại sao không giao địa phương, thậm chí giao trường để họ thi và cấp bằng tốt nghiệp? Tất nhiên phải có lộ trình, nhưng cần tiến tới tự chủ giáo dục, trong đó có việc trường được quyền thi và cấp bằng. Ví dụ, trường Amsterdam của Hà Nội, hay trường Lê Hồng Phong của TPHCM hoàn toàn có thể tự tổ chức thi và cấp bằng tốt nghiệp một cách chất lượng.

ĐB Huỳnh Thành Đạt, Giám đốc ĐHQG TPHCM lo ngại tác động của cách mạng 4.0 đến ngành giáo dục. Theo dự báo cơ cấu lao động sẽ khác, đòi hỏi GDĐH phải thay đổi cả về phương thức tuyển sinh lẫn phương thức đào tạo. Ví dụ đào tạo trực tuyến, học online sẽ phát triển, đòi hỏi phải có cơ chế, chính sách để quản lý sinh viên, phát huy sự tự giác, tự chủ, trung thực của sinh viên.

Ông Huỳnh Thành Đạt đồng tình phải đề cao, nêu rõ vấn đề khởi nghiệp trong Luật GDĐH. Đại học phải là nơi phát triển các ý tưởng khởi nghiệp và sáng tạo. Hiện nay nhiều trường đã đưa vấn đề khởi nghiệp vào giảng dạy, tuy nhiên cần có quy định pháp lý về vấn đề này để thúc đẩy khởi nghiệp. “Phải khích lệ được sinh viên học không phải chỉ để đi xin việc làm mà phải tạo ra việc làm cho xã hội, muốn thế phải có tinh thần khởi nghiệp, sáng tạo”, ĐB Đạt nêu quan điểm.

Về quản trị đại học, ĐB Huỳnh Thành Đạt cho rằng, sửa luật lần này phải bảo đảm tự chủ thực sự cho đại học. Cần tiến tới bỏ hoàn toàn cơ quan chủ quản của trường đại học, thay vào đó, Hội đồng trường quyết định. Bộ GD&ĐT quản lý nhà nước bằng luật pháp. Nếu làm được điều đó tự chủ đại học sẽ được đẩy lên một bước.

“Đừng coi GS, PGS là danh vị gì to tát quá”

ĐB Nguyễn Văn Phương (Quảng Bình) đánh giá, giáo dục vừa qua càng cải cách càng rối rắm, càng cải cách người dân càng thấy bất ổn. ĐB Phương lưu ý, nhiều nội dung vẫn chưa phù hợp với thực tế, như yêu cầu giáo viên tiểu học phải có bằng đại học. Như thế có cần không? Học trên trời mà dạy ở dưới đất, yêu cầu cao siêu quá dẫn đến đào tạo lãng phí.

Liên quan đến câu chuyện học hàm, học vị gây nhiều tranh cãi thời gian qua, ĐB Nguyễn Thanh Phương, Phó Hiệu trưởng trường Đại học Cần Thơ đưa ra nhiều kiến nghị đáng lưu ý như Bộ GD&ĐT nên khảo sát, công bố danh mục các trường Đại học được công nhận văn bằng, tạo ra sự minh bạch, thuận lợi cho người học; chấm dứt việc các viện nghiên cứu đào tạo tiến sĩ; giới hạn việc phong GS, PGS chỉ trong các trường Đại học… “Đừng coi GS, PGS là danh vị gì to tát quá, đó chỉ là ngạch bậc trong giáo dục thôi”, ông nói.

Đề cập đến quy định về tiêu chuẩn hiệu trưởng phải có kinh nghiệm tham gia quản lý giáo dục đại học ít nhất 5 năm từ cấp khoa, phòng, ban trở lên, ĐB Nguyễn Quang Tuấn (Hà Nội) cho rằng, quy định trên quá cứng nhắc, không phù hợp. Dẫn lại vụ việc GS Trương Nguyện Thành, Phó Hiệu trưởng trường ĐH Hoa Sen phải quay về Mỹ giảng dạy do không đủ điều kiện để được làm hiệu trưởng, ông Tuấn cho rằng, đây là điều rất đáng tiếc.

 “Quy định như thế là một rào cản rất lớn đối với những người đang làm việc ở nước ngoài và muốn về Việt Nam cống hiến. Cần phải có quy định đột phá để trọng dụng người tài, chấn hưng giáo dục đất nước”, ông Tuấn đề nghị.

“Phải khích lệ được sinh viên học không phải chỉ để đi xin việc làm mà phải tạo ra việc làm cho xã hội, muốn thế phải có tinh thần khởi nghiệp, sáng tạo”,.

ĐB Huỳnh Thành Đạt

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Giáo dục

Mới - Nóng

Khám phá