Để các em học lại còn hơn ngồi “nhầm lớp”

TPO - “Nếu các em không đủ tiêu chuẩn lên lớp, các thầy, cô cứ cho ở lại. Thà các em học lại một năm, sau đó đạt năng lực để đi tiếp còn hơn cứ ngồi lớp cao mà không hiểu”, Bộ trưởng GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân nói.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân. Ảnh: Tuổi Trẻ.

Chiều 25/11, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện nhân đã “đăng đàn” trả lời chất vấn trước Quốc hội. Sau phần trả lời 24 câu hỏi chất vấn bằng văn bản, được tổng hợp thành 9 vấn đề lớn, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân đã trả lời trực tiếp những câu hỏi của 6 đại biểu Quốc hội.

Thà đau một lần còn hơn

Quan tâm đến chất lượng giáo dục THPT, đại biểu Nguyễn Lân Dũng (tỉnh Đắk Nông) cho rằng, nếu coi thi nghiêm túc, sẽ chỉ có khoảng 30% - 50% học sinh tốt nghiệp THPT đạt điểm trung bình.

“Nếu kỳ thi năm tới, số tốt nghiệp dưới 50%, Bộ trưởng sẽ xử lý ra sao trước bức xúc của dư luận toàn xã hội?”, đại biểu Nguyễn Lân Dũng chất vấn.

Với thái độ thẳng thắn, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho rằng, chúng ta chỉ có 2 con đường. Thứ nhất, tiếp tục cấp cho học sinh giấy chứng nhận tốt nghiệp mặc dù không đạt tiêu chuẩn, năng lực yếu kém. Thứ hai, phải nhìn vào sự thật và chấp nhận thực tế để khắc phục.

“Nếu muốn các em có động lực học tập để làm người, để có tri thức, nhân cách, kỹ năng, để học được một nghề thì khi các em chưa đạt được kết quả, ta phải nói là các em chưa đạt và tạo điều kiện cho các em học thêm, học lại”, Bộ trưởng nói.

Người đứng đầu ngành giáo dục nêu quan điểm, thà để học sinh yếu kém học lại còn hơn để các em lên lớp mà không làm được phép tính thông thường.

Khẳng định việc làm này, Bộ trưởng cho biết, “cách đây một tuần, Bộ GD&ĐT đã có thông báo gửi tất cả các Sở GD&ĐT ở 64 tỉnh thành, đề nghị kiểm tra lại tình trạng học sinh ngồi học "nhầm lớp" và có biện pháp xử lý”.

Liên quan đến vấn đề thi cử ở bậc THPT, đại biểu Nguyễn Thị Thanh Bình (Bình Định) băn khoăn: Việc xóa bỏ thi đại học, cao đẳng như hiện nay, thay vào đó chỉ tổ chức thi tốt nghiệp THPT chung trên cả nước dự kiến áp dụng trước năm 2009 liệu có làm xã hội yên tâm khi thời gian đã sắp đến.

Về vấn đề này, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho rằng, Việt Nam là một trong số rất ít các nước trên thế giới tổ chức thi chung đại học trên toàn quốc.

Theo Bộ trưởng, nếu giữ phương án tuyển sinh như hiện nay, học sinh phải chịu nhiều áp lực, chi phí tốn kém cho xã hội, nhất là khi hai kỳ thi tốt nghiệp THPT và đại học, cao đẳng cách nhau chỉ khoảng một tháng.

“Tháng giêng 2007, Bộ sẽ bàn với các trường, sở và phụ huynh. Nếu trường và sở quyết tâm làm, phụ huynh ủng hộ thì vẫn có thể làm được trước năm 2009”, Bộ trưởng nói.

Dạy thêm, học thêm không xấu

“Bộ trưởng cho biết các nước ASEAN và 149 các nước của WTO có dạy thêm và học thêm không? Việc dạy thêm, học thêm có làm mất đức, trí, thể, mỹ, tính chủ động, sáng tạo của học sinh không?”, đại biểu Trần Đắc Sửu (Hải Phòng) truy vấn liên quan đến việc dạy thêm, học thêm đang gây bức xúc trong dư luận.

Chứng minh cho luận điểm của mình, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân dẫn ra những thống kê. Theo đó, Brazin có trên 50% học sinh học thêm. Campuchia có 60% học sinh ở thành phố học thêm. Ở Nhật Bản, gần 70% học sinh học thêm trước khi tốt nghiệp THPT, trong khi đó, 59% học sinh THPT của Hàn Quốc học thêm...

Từ đó, Bộ trưởng cho rằng, “bản thân dạy thêm học thêm không xấu, vấn đề là động cơ dạy cái gì, dạy làm gì, dạy như thế nào? Không nên kết luận dạy thêm, học thêm là xấu hay không xấu mà là vấn đề tổ chức”.

Bộ trưởng cũng dẫn Luật Giáo dục 2005 có cấm giáo dục dạy thêm học thêm để thu tiền. Nếu dạy thêm trái phép sẽ bị phạt tiền. Bộ trưởng cũng cho biết, trách nhiệm dạy thêm học thêm là của các tỉnh, thành và chính Hội đồng nhân dân quyết định.

Chất lượng đại học thấp

Bức xúc về vấn đề chất lượng đào tạo đại học tại chức hiện nay, đại biểu Chu Quang Hòa (Hà Giang) đặt vấn đề, một trong những nguyên nhân dẫn đến tiêu cực và bệnh thành tích trong giáo dục là tổ chức loại hình giáo dục đào tạo, trong đó có đào tạo đại học tại chức.

Đại biểu Hòa đánh giá, mặc dù cũng có những “cái được” nhưng đào tạo đại học tại chức hiện tiêu cực quá nhiều: Tiêu cực ngay từ đầu vào, sinh viên học qua loa, học khan, mua điểm, mua học trình…

“Bộ GD&ĐT đã có đánh giá thực chất về hiệu quả, chất lượng loại hình đào tạo này chưa? Bộ trưởng suy nghĩ thế nào về loại hình này? Tới đây xử lý ra sao để nâng cao chất lượng đào tạo?”, ông Hòa hỏi.

Thừa nhận chất lượng đào tạo đại học tại chức hiện nay “chưa tương xứng so với chính quy”, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho biết, Bộ đang xây dựng lộ trình để khắc phục.

Theo đánh giá của Bộ trưởng, cần phải có thời gian để thực hiện lộ trình này. Bởi lẽ tổng số sinh viên hiện nay gần 50% là tại chức. Đây là nguồn thu rất quan trọng đối với các trường, nếu siết ngay sẽ “ảnh hưởng đến nồi cơm”. Vì vậy, đổi mới ngoài khả thi phải có tính bền vững.

Một trong những biện pháp Bộ trưởng đưa ra để khắc phục thực trạng này là tổ chức nhiều hội thảo nhỏ. Đặc biệt, hè năm 2007 tới, Bộ sẽ lần đầu tiên tổ chức hội nghị toàn quốc về chất lượng đào tạo giáo dục đại học. Hội nghĩ cũng sẽ bàn tới vấn đề này.

Cũng liên quan đến chất lượng giáo dục đại học nhưng ở một khía cạnh khác, đại biểu Nguyễn Lân Dũng nêu ý kiến: Bộ chủ trương 9 năm nữa, tất cả giảng viên các trường đại học đều có trình độ tiến sĩ. Làm sao chúng ta có thể đào tạo đủ số tiến sĩ trên cho 225 trường đại học?

“Chúng tôi không đặt chỉ tiêu 100% giảng viên đại học có trình độ tiến sĩ mà là người đứng bục giảng phải là tiến sĩ, như vậy, vẫn có một tỉ lệ là thạc sĩ làm công việc khác như giúp chấm bài tập, hướng dẫn…”, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân trả lời.

Người đứng đầu ngành giáo dục thẳng thắn: “Hiện nay, 55% người đứng giảng ở đại học và cao đẳng mới có trình độ cử nhân và kỹ sư. Chất lượng như thế này chưa đáp ứng nhu cầu trong nước, huống hồ hội nhập. Từ nay đến năm 2015 sẽ đào tạo 20.000 tiến sĩ để bổ xung cho các trường đại học”.

Lãng phí chất xám

Đề cập đến thực trạng “lãng phí chất xám rất lớn trong đào tạo sau đại học”, đại biểu Huỳnh Minh Hoàng (Bạc Liêu) nêu ý kiến: Hàng năm có hàng nghìn luận văn, luận án tiến sĩ trong và ngoài nước được đánh giá cao về giá trị khoa học, thực tiễn nhưng chỉ được “đắp chiếu” sau một lần bảo vệ duy nhất.

“Đây là lãng phí chất xám rất lớn không kém gì lãng phí trong xây dựng cơ bản. Với trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT, Bộ trưởng có đề xuất gì để xuất giải pháp gì để khắc phục tình trạng nói trên?”, đại biểu Hoàng nêu câu hỏi.

Về vấn đề này, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho biết sẽ đưa luận văn lên mạng internet.

Theo đó, lãnh đạo Bộ đã giao cho Vụ Khoa học Công nghệ và Trung tâm Tin học của Bộ GD&ĐT lên chương trình, phối hợp với Bộ Khoa học Công nghệ triển khai “chợ công nghệ” trên mạng, trước hết là trên địa bàn Hà Nội. Sau đó, các luận án tiến sĩ có chất lượng trên phạm vi cả nước cũng sẽ được đưa lên mạng.

Xuân Mai ghi

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Giáo dục

Cùng chủ đề

Mới - Nóng

Khám phá