'Phá sản' soạn bộ SGK từ nguồn vay: Bộ GD&ÐT dùng 16 triệu USD làm gì?

TP - Ðể triển khai đổi mới Chương trình giáo dục phổ thông, tháng 1/2017, Bộ GD&ÐT khởi động dự án vay Ngân hàng Thế giới 77 triệu USD, trong đó 16 triệu USD được chi cho việc biên soạn 1 bộ sách giáo khoa. Tuy nhiên, đến tháng 5/2019, Bộ GD&ÐT báo cáo không thực hiện được bộ sách.

Ðể triển khai đổi mới Chương trình giáo dục phổ thông, tháng 1/2017, Bộ GD&ÐT khởi động dự án vay Ngân hàng Thế giới 77 triệu USD. (Ảnh mang tính minh hoạ. Ảnh: Hồng Vĩnh)
Ðể triển khai đổi mới Chương trình giáo dục phổ thông, tháng 1/2017, Bộ GD&ÐT khởi động dự án vay Ngân hàng Thế giới 77 triệu USD. (Ảnh mang tính minh hoạ. Ảnh: Hồng Vĩnh)

Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Xuân Thành, Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học, Giám đốc dự án Hỗ trợ đổi mới GDPT (Bộ GD&ĐT), nói rằng, 16 triệu USD trong kế hoạch không chỉ để biên soạn 1 bộ SGK mà còn biên soạn SGK song ngữ tiếng dân tộc thiểu số, mà còn dành cho việc chuyển một số SGK sang chữ nổi. Nếu Bộ biên soạn 1 bộ sách, số tiền sẽ được chi cho tập huấn, bồi dưỡng chuyên gia, thù lao cho tác giả biên soạn, thẩm định SGK...

Ông Thành cho hay, Bộ GD&ĐT đang thảo luận với nhà tài trợ để thiết kế lại, tái phân bổ và chỉnh sửa sổ tay. Dự tính, nguồn tiền sẽ chi dùng để tái cấu trúc kinh phí dự án tiếp tục triển khai như chi một phần nhỏ cho chuyên gia quốc tế về SGK để xây dựng tài liệu hướng dẫn cũng như thẩm định SGK đảm bảo chất lượng; tập huấn giáo viên; tăng thêm kinh phí mua sách cho thư viện của vùng khó khăn…

Theo ông Thành, những dự tính trên có làm được hay không Bộ phải thống nhất với nhà tài trợ về việc tái phân bổ kinh phí cho dự án. Theo kế hoạch, từ ngày 25/11 đến đầu tháng 12, Bộ GD&ĐT và WB thực hiện kỳ đánh giá cuối năm. Hai bên sẽ bàn lại việc chi tiền cho từng cấu phần. Những việc đó đều phải được sự chấp thuận và giám sát bởi bên cho vay là WB, quy chế Bộ Tài chính và sau này là thanh tra, kiểm toán.

Trả lời câu hỏi của PV về việc có một số chuyên gia cho rằng, khi không thực hiện đúng nội dung dự kiến, Bộ GD&ĐT nên trả lại tiền vay cho WB thay vì “thừa giấy vẽ voi”, ông Thành cho biết, nếu không tái cấu trúc dự án mà trả lại nghĩa là trả về ngân sách nhưng sau đó, vẫn phải dùng ngân sách để chi cho một loạt hoạt động sau này như mua sách hỗ trợ cho đối tượng chính sách được mượn, bồi dưỡng giáo viên….
Do vậy, việc tái cấu trúc, phân bổ lại số tiền trong dự án trong giai đoạn đầu triển khai chương trình, SGK mới là cần thiết, đồng thời cũng nhằm đảm bảo mục tiêu cho giai đoạn đầu thực hiện chương trình mới. Ví dụ trước đây, việc mua sách cho vùng khó được chi với khoản 4,5 triệu USD.
Theo tính toán, số tiền này chỉ mua sách lớp 1 đã chiếm phần lớn và chỉ còn lại một phần nhỏ để mua sách lớp 2 cho năm tiếp theo. Tuy nhiên, khi dư một phần trong khoản vay 16 triệu USD, dự án có thể đề nghị trang bị thêm SGK cho thư viện vùng khó khăn từ lớp 1, 2, và lớp 6. Điều này phù hợp với mục tiêu dự án cũng như yêu cầu Bộ GD&ĐT đặt ra: ưu tiên hỗ trợ triển khai chương trình mới và vùng đặc biệt vùng khó khăn.  

Nguyên nhân Bộ không biên soạn bộ SGK

Nghị quyết 88 của Quốc hội có ghi “Để đảm bảo có một bộ SGK đủ các môn học và hoạt động giáo dục, Bộ GD&ĐT tổ chức việc biên soạn 1 bộ SGK để đáp ứng yêu cầu”. Sau khi ban hành chương trình mới, Bộ cũng đã thiết kế để tổ chức biên soạn 1 bộ SGK, sử dụng tiền từ vốn vay của WB. Sau đó, bộ đã triển khai một số hoạt động chuẩn bị cho bộ sách ra đời như thông báo tuyển các chủ biên, tác giả, biên tập viên để thực hiện biên soạn.

Tuy nhiên, số tác giả, biên tập viên đăng ký không đủ số lượng để tổ chức biên soạn sách. Mặt khác, khảo sát tình hình thực tế tại thời điểm đó, các NXB cũng có chuẩn bị tương đối tích cực, hình thành được việc biên soạn các bộ SGK lớp 1 và chuẩn bị cho các lớp sau. Vì thế, Bộ GD&ĐT báo cáo Chính phủ về việc không sử dụng ngân sách nhà nước để biên soạn sách mà tổ chức xã hội hóa SGK hoàn toàn. Bộ chỉ tổ chức hội đồng thẩm định các bộ sách khác.

Lý giải về việc Bộ GD&ĐT “lép vế”, không thu hút được chuyên gia, tác giả biên soạn sách so với các NXB, ông Thành cho rằng, đơn vị tổ chức, cá nhân nào biên soạn SGK cũng phải được một NXB có chức năng xuất bản SGK đứng ra biên tập, hoàn thành bản mẫu SGK đề nghị Bộ GD&ĐT thẩm định.

Nếu Bộ GD&ĐT tổ chức làm một bộ sách cũng phải chọn 1 NXB để thực hiện việc này. Do NXB Giáo dục Việt Nam là đơn vị trực thuộc bộ nên để tránh chuyện độc quyền SGK, bộ quyết định không giao cho NXB này để đảm bảo tính minh bạch, khách quan, công bằng với các NXB khác muốn làm SGK.

Ðể đổi mới chương trình phổ thông, ngoài kinh phí dành cho biên soạn SGK, còn một loạt công việc khác liên quan như biên soạn tài liệu, bồi dưỡng gần 1 triệu giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục, hỗ trợ các vùng khó khăn. Hiện trong thiết kế của dự án đã có nhưng không đủ. Do vậy, cần đàm phán để sử dụng nguồn kinh phí đó tăng cường, nhất là hỗ trợ cho các vùng khó khăn.

 

Ai không được vào hội đồng lựa chọn SGK?

Bộ GD&ĐT vừa ban hành dự thảo thông tư hướng dẫn lựa chọn Sách giáo khoa (SGK) trong cơ sở giáo dục phổ thông.

Điểm nhấn giáo dục: Ba ứng viên đạt chuẩn PGS có bằng 2 tiếng Anh ĐH Đông Đô

Ba ứng viên đạt chuẩn PGS có bằng 2 tiếng Anh ĐH Đông Đô; GS Hà Văn Tấn - Cây đại thụ Sử học qua đời ở tuổi 82; Cách chức Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hòa Bình hay Hà Nội đề xuất tăng học phí trường chất lượng cao lên mức trần 5,7 triệu/tháng là những thông tin giáo dục nổi bật trong tuần qua.

Nước Đông Nam Á nào có loài rắn ‘khủng’ nhất thế giới?

Quốc gia này sản xuất và xuất khẩu dừa hàng đầu thế giới, có loài rắn lớn nhất và dài nhất thế giới. Tên gọi của đất nước này do nhà thám hiểm người Tây Ban Nha đặt để tôn vinh một vị vua ở thế kỷ 16.

Bí ẩn ở đất nước có 13 tháng trong một năm

Bên cạnh cách tính lịch độc đáo, người dân một quốc gia còn chào đón năm mới vào ngày trong tháng 9 hàng năm. Trong đó, 12 tháng đầu tiên có 30 ngày, tháng thứ 13 có 5 ngày (hoặc 6 ngày đối với năm nhuận).

UBND huyện Sóc Sơn báo cáo việc trẻ tử vong khi chơi nhà leo ở trường

Báo cáo của UBDN huyện Sóc Sơn cho rằng, sau khi bé T. bị trượt chân rơi vào ô thoáng hẹp, đầu mắc lại trong tư thế người treo, chân không chạm đất và dù được giáo viên phát hiện ngay đưa đi cấp cứu nhưng không qua khỏi.

Xét công nhận giáo sư, phó giáo sư 2019: Một ứng viên giáo sư xin rút

Thông tin từ Hội đồng Chức danh Giáo sư Nhà nước cho biết, trong số 75 ứng viên Giáo sư đạt tiêu chuẩn công nhận chức danh giáo sư năm 2019 có 1 ứng viên có đơn xin rút vì lý do cá nhân.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Giáo dục

Mới - Nóng

Khám phá