Vị tể tướng nào phải uống thuốc độc tự tử vì tội mê tín?

TPO - Ông là bậc khai quốc công thần từng giúp Lê Lợi đánh đuổi quân Minh xâm lược. Năm 1437, ông được phong là Tể tướng. Con gái của ông cũng được sắc phong Huệ phi của vua Lê Thái Tông.

Vị tể tướng nào của nhà Hậu Lê từng phải uống thuốc độc tự tử vì tội mê tín?

1. Vị tể tướng nào của nhà Hậu Lê từng phải uống thuốc độc tự tử vì tội mê tín?

  • A. Lê Ngân

    Đáp án đúng là câu A: Lê Ngân (?-1437) là bậc khai quốc công thần từng giúp Lê Lợi đánh đuổi quân Minh xâm lược. Năm 1437, ông được phong là Tể tướng. Con gái của ông là Lê Nhật Lệ cũng được sắc phong Huệ phi của vua Lê Thái Tông. Xét về thứ bậc gia đình, ông là bố vợ của vua. Tuy nhiên, đang ở đỉnh cao quyền lực, ông gặp họa lớn. Tháng 11/1437, có người tố giác nhà Lê Ngân thường thờ phật Quan âm cốt để cầu cho con gái được vua yêu hơn. Vua Lê Thái Tông sai thái giám Đỗ Đại đem 50 võ sĩ đến nhà Lê Ngân lục soát, bắt được tượng và nhiều thứ vàng bạc, vải lụa. Bất chấp mọi lời van xin, vua Lê Thái Tông vẫn không đổi ý, giao Lê Ngân cho hình quan xét xử. Cuối cùng, ông bị ép uống thuốc độc tự tử ở nhà vào cuối tháng 12 năm 1437, con gái Huệ phi cũng bị giáng làm Tu dung (thấp nhất trong hàng ngũ vợ vua), tất cả gia sản bị tịch thu.

  • B. Lê Sát

  • C. Lê Văn Thịnh

Thủ khoa đầu tiên nào trong lịch sử dính đến vụ án 'hóa hổ' giết vua?

2. Thủ khoa đầu tiên nào trong lịch sử dính đến vụ án 'hóa hổ' giết vua?

  • A. Lê Văn Hưu

  • B. Lê Văn Thịnh

    Đáp án đúng là câu B: Theo sử liệu, ông Lê Văn Thịnh sinh ngày 11/2/1050 ở thôn Bảo Tháp, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh. Năm 25 tuổi, ông đỗ đầu khoa thi đầu tiên của Nho học Việt Nam. Do lúc này chưa có danh hiệu Trạng nguyên, song trong các sử liệu, nhiều người vẫn coi ông là Trạng nguyên đầu tiên. Lê Văn Thịnh là người đỗ đầu trong khoa thi đầu tiên của Nho học Việt Nam, được bổ làm quan, dần trải đến chức Thái sư triều Lý. Năm 1084, ông thành công trong việc bàn nghị về việc cương giới với quan nhà Tống, khiến nước này phải trả lại 6 huyện 3 độn thuộc châu Quảng Nguyên cho Đại Việt. Tuy nhiên đến năm 1096 thì ông bị đày rồi mất, sau khi xảy ra "Vụ án hồ Dâm Đàm". Sách Đại Việt sử lược (viết vào thời nhà Trần) chép: Tháng 11 năm 1095, vua Lý Nhân Tông xem đánh cá ở Dâm Đàm. Lúc bấy giờ vua ngự trong chiếc thuyền nhỏ, thị vệ theo hầu rất ít. Thái sư Lê Văn Thịnh vốn có mưu gian, nhân cơ hội ấy mới dùng ảo thuật làm khói sương nổi thoắt lên bao phủ cả mặt hồ, ban ngày mà tối tăm mù mịt. Một lát, nhà vua nghe tiếng mái chèo sắp đến gần, có ý sợ xảy ra tai biến mới lấy cái mác phóng ra. Khói sương theo mác mà tan biến đi thì thấy thuyền của Lê Văn Thịnh đã đến gần, với đồ hung khí. Vua sai người bắt giữ Lê Văn Thịnh rồi hạ chiếu đem an trí ở miệt Thao Giang (nay là Phú Thọ). Trước kia, trong nhà Lê Văn Thịnh có tên đầy tớ là người Đại lý (tức Vân Nam, Trung Quốc), giỏi làm ảo thuật, Lê Văn Thịnh học được phép của nó. Và, đến đây thì làm phản.

  • C. Nguyễn Trãi

Hồ Dâm Đàm là tên gọi khác của hồ nào?

3. Hồ Dâm Đàm là tên gọi khác của hồ nào?

  • A. Hồ Tây

    Đáp án đúng là câu A: Hồ Diêu Đàm (hay Dâm Đàm, nay là Hồ Tây, Hà Nội). Hồ Tây trước đây còn có các tên gọi khác như Đầm Xác Cáo, Hồ Kim Ngưu, Lãng Bạc, Dâm Đàm, Đoài Hồ, là một hồ nước tự nhiên lớn nhất ở nội thành thủ đô Hà Nội. Hồ có diện tích hơn 500 ha với chu vi là khoảng 14,8 km. Hồ nằm ở trung tâm Hà Nội. Ngành địa lý lịch sử đã chứng minh, hồ Tây là một đoạn của sông Hồng xưa trong quá trình ngưng đọng lại sau khi sông đổi dòng chảy. Tên gọi này cũng không biết chính xác được gọi trong thời gian nào, nhưng theo Trần Quốc Vượng thì Dâm Đàm có tên thật từ thời Lý-Trần với huyền tích Lý Nhân Tông ngồi thuyền Mục Thận xem đánh cá, gặp sương mù, có thuyền tới gần, trên có hổ, Mục Thận quăng lưới bắt hổ, hóa ra đó là Thái sư Lê Văn Thịnh, và ông cho rằng Dâm Đàm nghĩa là hồ mù sương.

  • B. Hồ Trúc Bạch

  • C. Hồ Gươm

Bậc khai quốc công thần nào sau đây của nhà Hậu Lê từng phải chết oan?

4. Bậc khai quốc công thần nào sau đây của nhà Hậu Lê từng phải chết oan?

  • A. Trần Nguyên Hãn

  • B. Nguyễn Trãi

  • C. Cả hai người trên

    Đáp án đúng là câu C: Sau khi đánh đuổi được quân Minh xâm lược, nhiều khai quốc công thần của nhà Hậu Lê như Lê Ngân, Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn, Lê Sát, Trịnh Khả lần lượt bị kết tội dẫn tới những cái chết đau đớn, tranh cãi. Trong đó có những công thần phải chết oan. Tiêu biểu là Nguyễn Trãi – người đã bị giết oan cả nhà trong vụ án “Lệ chi viên” được đánh giá là thảm khốc nhất lịch sử phong kiến Việt Nam và Trần Nguyên Hãn, người vừa là khai quốc công thần của nhà Lê, vừa là anh em họ với Nguyễn Trãi cũng bị khép tội mưu phản dẫn tới phải chết oan.

Gia đình Nguyễn Trãi bị vu oan trong vụ án thảm khốc “Lệ chi viên” dưới thời vua nào?

5. Gia đình Nguyễn Trãi bị vu oan trong vụ án thảm khốc “Lệ chi viên” dưới thời vua nào?

  • A. Lê Thái Tổ

  • B. Lê Thái Tông

    Đáp án đúng là câu B: Năm 1442, gia đình Nguyễn Trãi bị vu oan giết vua Lê Thái Tông trong vụ án Lệ chi viên. Ngày 27 tháng 7 (âm lịch) năm Nhâm Tuất (1442), vua Lê Thái Tông đi tuần ở miền Đông, duyệt quân ở thành Chí Linh, Hải Dương. Nguyễn Trãi đón vua ngự ở chùa Côn Sơn, nơi ở của Nguyễn Trãi. Ngày 4 tháng 8 (âm lịch) vua về đến Lệ Chi viên thuộc huyện Gia Định (nay thuộc thôn Đại Lai, xã Đại Lai, huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh). Cùng đi với vua có Nguyễn Thị Lộ, một người thiếp của Nguyễn Trãi khi ấy đã vào tuổi 40 được vua Lê Thái Tông yêu quý vì sự xinh đẹp, có tài văn chương, luôn được vào hầu bên cạnh vua. Khi về đến Lệ Chi viên, vua thức suốt đêm với Nguyễn Thị Lộ rồi mất. Các quan bí mật đưa về, ngày 6 tháng 8 (âm lịch) mới đến kinh sư, nửa đêm vào đến cung mới phát tang. Triều đình đã quy cho Nguyễn Thị Lộ tội giết vua. Ngay sau khi Thái tử Bang Cơ mới 2 tuổi lên nối ngôi (tức là Lê Nhân Tông), triều đình bắt Nguyễn Trãi tru di tam tộc vào ngày 16 tháng 8 (âm lịch) năm này.

  • C. Lê Thánh Tông

Bậc khai quốc công thần nào của triều Nguyễn từng chết oan bởi một bài thơ?

6. Bậc khai quốc công thần nào của triều Nguyễn từng chết oan bởi một bài thơ?

  • A. Nguyễn Trãi

  • B. Nguyễn Văn Thành

    Đáp án chính xác là câu B: Nguyễn Văn Thành (1758 – 1817) là bậc khai quốc công thần của nhà Nguyễn, có công rất lớn trong việc giúp Nguyễn Ánh lên ngôi. Sau năm 1802, Nguyễn Văn Thành được phong làm tổng trấn Bắc thành. Ông cũng là người có công lớn trong việc soạn thảo nên bộ luật Gia Long của triều Nguyễn. Quyền uy là thế, nhưng cuối cùng Nguyễn Văn Thành lại phải đón nhận kết cục đau xót cho mình. Năm 1815, con trai của ông đồng thời cũng là con rể của vua Gia Long là Nguyễn Văn Thuyên đã làm một bài thơ vịnh ngâm cho vui, chẳng ngờ một số gian thần dựa vào câu cuối để vu cho cha con Nguyễn Văn Thành có ý mưu phản. Cuối cùng, Nguyễn Văn Thành bị kết án buộc phải tự tử trong ngọc, còn con trai Nguyễn Văn Thuyên cũng bị xử chém.

  • C. Lê Văn Khôi

Vị tể tướng nổi tiếng nào của nhà Trần từng bị vu cáo tội phản nghịch buộc phải chết oan?

7. Vị tể tướng nổi tiếng nào của nhà Trần từng bị vu cáo tội phản nghịch buộc phải chết oan?

  • A. Trần Quốc Chẩn

    Đáp án chính xác là câu A: Trần Quốc Chẩn (1281-1328) là con trai thứ của vua Trần Nhân Tông, cũng là em trai của vua Trần Anh Tông, đồng thời là bố vợ của vua Trần Minh Tông. Sinh thời, ông là danh tướng kiệt xuất của nhà Trần, từng được giao giữ chức Tể tướng, đứng đầu lục bộ. Tài năng là thế, nhưng rồi Trần Quốc Chẩn đã phải chịu cái chết đau đớn không thể giải bày. Theo Đại Việt sử ký toàn thư, bấy giờ, vua Trần Minh Tông đã cao tuổi mà chưa lập được Thái Tử. Quốc Chẩn có ý đợi Lê Thánh hoàng hậu sinh con trai thì mới lập. Lúc bấy giờ Cương Đông Văn Hiến Hầu là con của Tá thánh Trần Nhật Duật muốn đánh đổ Hoàng Hậu để lập Thái tử Vượng ới đem của đút cho gia thần của Quốc Chẩn là Trần Nhạc 100 lạng vàng bảo Trần Nhạc vu cáo cho Quốc Chẩn có âm mưu làm phản. Vua cả tin cho là thật liền ra lệnh bắt giam rồi lại bắt ông phải tuyệt thực đến chết khi mới 47 tuổi. Lê Thánh hoàng hậu khi vào thăm cha đã lấy áo nhúng nước mặc vào người rồi vắt ra cho cha uống. Trong khi đó Lê thị mẹ Thái tử Vượng muốn cho Trần Quốc Chẩn chết sớm để con mình được lập làm thái tử, liền cho người mang nước tẩm độc cho Quốc Chẩn uống, uống xong thì chết.

  • B. Trần Quốc Vượng

  • C. Trần Quốc Hiệu

Ai là người đã chống đối vua Gia Long chọn vua Minh Mạng lên làm người kế vị ngai vàng nên dù đã chết vẫn bị xử “có 7 tội phải chém, hai tội phải thắt cổ”?

8. Ai là người đã chống đối vua Gia Long chọn vua Minh Mạng lên làm người kế vị ngai vàng nên dù đã chết vẫn bị xử “có 7 tội phải chém, hai tội phải thắt cổ”?

  • A. Lê Văn Duyệt

    Đáp án đúng là câu A: Tả Quận công Lê Văn Duyệt (1764–1832) là công thần trụ cột của nhà Nguyễn. Ông đã theo tòng chúa Nguyễn Phúc Ánh từ năm 17 tuổi, cùng với chúa Nguyễn Phúc Ánh và các tướng lĩnh khác lấy thành Bình Định, chiếm thành Phú Xuân, thu đất Bắc Hà về cho nhà Nguyễn, giữ chức Tổng trấn Gia Định Thành 2 lần: từ 1812 đến 1815 (triều vua Gia Long) và từ 1820 đến 1832 (triều vua Minh Mạng). Vì thế mà Lê Văn Duyệt được liệt vào hàng ngũ khai quốc công thần của vương triều Nguyễn. Thế nhưng cuộc đời ông đã gặp một chuyện hy hữu liên quan đến người con nuôi là Lê Văn Khôi để rồi trở thành một vụ án lớn mà lịch sử thường gọi là vụ án Lê Văn Duyệt. Từ khi con nuôi ông là Lê Văn Khôi nổi loạn chiếm thành Phiên An (tức thành Gia Định) vào năm 1833, vua Minh Mạng thường ban trách Lê Văn Duyệt. Năm 1835, dù Lê Văn Duyệt đã chết nhưng sau khi triều đình dẹp xong cuộc nổi dậy Lê Văn Khôi, Phan Bá Đạt dâng sớ kể tội Duyệt xin vua đưa người thân Lê Văn Duyệt về Hình bộ xét tội. Minh Mạng giao cho đình thần nghị xử. Vài hôm sau có nhóm nội các là Hà Quyền, Nguyễn Tri Phương và Hoàng Quýnh nghị tội Lê Văn Duyệt, có bảy tội phải chém, hai tội phải thắt cổ. Sách “Đại Nam thực lục chính biên đệ nhị kỷ”, quyển 162 năm Minh Mạng thứ 16 (1835) chép về tội án của Lê Văn Duyệt như sau: Duyệt vì lời nói và việc làm bội nghịch, có 7 tội đáng chém: 1- Sai người riêng của mình sang Diến Điện kết ngoại giao ngầm. 2- Xin đưa thuyền Anh Cát Lợi đến kinh thành để tỏ mình có quyền. 3- Xin giết Thị vệ Trần Văn Tình để khóa miệng người khác. 4- Dâng sớ chống lại mệnh vua. 5- Kết bè đảng. 6- Giấu riêng những giấy đóng sẵn ấn Ngự bảo. 7- Gọi mộ tiên nhân là “lăng”.

  • B. Trần Bá Đạt

  • C. Lê Văn Khôi

Cùng chuyên mục

Xem thêm Quizz

Mới - Nóng

Khám phá