Qua vụ kết quả kiểm toán từ “lãi” thành “lỗ” ở Cty Bông Bạch Tuyết:

Đến lúc làm mạnh tay hơn thay vì phạt cho tồn tại

TP - Sự kiện Cty Bông Bạch Tuyết có kết quả kiểm toán từ “lãi” thành “lỗ” đem đến những nghi ngại về tính minh bạch của nhiều bản báo cáo cũng như chất lượng kiểm toán đối với các nhà đầu tư trên TTCK…

Ông Hoàng Đức Long, Chánh thanh tra UBCKNN
Để hiểu thêm bản chất của  vấn đề này, Tiền phong đã có cuộc trao đổi với Chánh thanh tra UBCKNN - ông Hoàng Đức Long.

Xử phạt phải mạnh tay hơn

Ông Long cho biết:

Từ đầu năm đến nay đã có 71 quyết định xử phạt. Con số này tăng khá cao so với cả năm 2007 khoảng gần 100 quyết định.

Các hình thức vi phạm và mức phạt thì như chúng tôi đã công bố, có ở rất nhiều lĩnh vực: niêm yết, phát hành, công bố thông tin, CTCK phạt do vi phạm quy trình nhập lệnh…

Còn mức phạt ngoài cảnh cáo, còn có xử phạt hành chính từ 10 triệu đến tối đa là 70 triệu đồng.

Thưa ông, dư luận cũng cho rằng các mức phạt này vừa qua còn thiếu tính răn đe bởi số tiền phạt không lớn?

Trên thực tế, nếu DN phát hành thành công được hàng chục tỷ đồng thì mức phạt từ vài chục triệu đến 500 triệu đồng cũng không bao giờ đủ sức răn đe.

Nhưng nếu đình chỉ và hủy phát hành theo Luật Chứng khoán thì phải rất cân nhắc vì việc hủy có thể gây tác hại rất lớn và làm cho DN phá sản. Nhưng theo tôi đã đến lúc cần phải làm mạnh tay hơn thay vì xử phạt cho tồn tại.

Hiện nay chúng tôi đã có 1 hồ sơ kiến nghị hủy phát hành, đình chỉ luôn không cho phát hành tiếp. Việc xử lý sẽ phải theo hướng những cổ đông đã mua rồi nếu yêu cầu trả lại thì DN phải trả lại. Những kiểu phát hành không xin phép sẽ không thể kéo dài nhằm đảm bảo cho hàng hóa trên thị trường tốt hơn.

Kiểm soát chặt thông tin

Cho đến ngày 25/7, hạn cuối nộp báo cáo quý II/2008 nhưng mới có chưa đầy 1/4 số DN niêm yết gửi về. Việc các DN chậm nộp báo cáo tài chính cho thấy nhiều DN niêm yết vẫn còn ngại công bố thông tin?

Việc DN công bố, Trung tâm và Sở nhận báo cáo đưa lên thực chất chỉ là sự loan báo, còn chất lượng thông tin đến đâu thì chưa được kiểm chứng.

Để đảm bảo chất lượng thông tin được công bố của Cty đại chúng, đã đến lúc phải có một quy trình kiểm tra thông tin chặt chẽ hơn, tránh xảy ra việc khi báo cáo kiểm toán đưa ra thì mới để lộ ra những thất thoát, lỗ lớn như trường hợp của Cty Bông Bạch Tuyết...

Hiện, Thanh tra UBCKNN đang xây dựng quy trình thanh, kiểm tra quy trình lập báo cáo  thu nhận, xử lý, bảo mật thông tin như thế nào. Điểm chúng tôi e ngại nhất là sợ bị lộ thông tin ra bên ngoài hay bị ăn cắp thông tin, xảy ra giao dịch nội gián…

Nếu quy trình lập báo cáo được ban hành, sẽ có những cảnh báo sớm và chắc chắn sẽ làm giảm tải công tác thanh tra để lực lượng này có thể tập trung thanh tra vào những vấn đề đột xuất, diễn biến bất thường xảy ra trên thị trường một cách có hiệu quả hơn.

Có ý kiến cho rằng, nhiều vụ việc thao túng, lũng đoạn hay gian lận trên TTCK cần phải xử lý hình sự?

Không phải cái gì cũng hình sự hóa. Tuy nhiên, đúng là có những vụ việc vừa xảy ra có thể xử lý hình sự để răn đe, bởi có những vụ việc vừa qua cũng gây nên những chấn động trên thị trường, ảnh hưởng đến những nhà đầu tư và thị trường.

Tránh thực hiện kiểm toán theo ý đồ của DN

Các báo cáo tài chính của DN niêm yết đều phải kiểm toán. Đặt trường hợp nếu phát hiện cả hai bên DN và Cty kiểm toán có ý “thông đồng” với nhau thì sẽ phải xử lý thế nào, thưa ông?

Luật quy định cơ quan kiểm toán và tổ chức niêm yết dùng hồ sơ giả phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. Bộ Tài chính và Bộ Công an đang dự thảo thông tư về việc phối hợp cung cấp thông tin và xử lý các vi phạm. Trong thông tư đó có đề cập cụ thể việc lập hồ sơ giả trong phát hành, báo cáo không chính xác… những hành vi này sẽ phải bị khởi tố.

Phải xử lý mạnh tay như vậy mới ngăn chặn triệt để các hành vi vi phạm, bảo vệ NĐT. Tôi cho rằng việc xử lý phải triệt để mới tạo sự an tâm cho NĐT khi đầu tư vào loại cổ phiếu nào đó thay vì nơm nớp lo sợ... Điều đó chỉ có được trên cơ sở báo cáo tài chính chính xác, trung thực.

Ông đánh giá thế nào về chất lượng kiểm toán hiện nay?

Báo cáo tài chính của DN dù có kiểm toán cũng cho thấy ở mức độ nào đó vẫn khiến NĐT có những lo ngại. Mặt khác, trong quá trình kiểm tra phải rà soát cả quy trình kiểm toán nếu phát hiện những sai sót xuất phát từ Cty kiểm toán cũng phải có chấn chỉnh ngay, tránh việc kiểm toán thực hiện theo ý đồ của DN. Lực lượng kiểm toán hiện nay vẫn còn ít và thiếu kinh nghiệm.

Bên cạnh đó không phải kiểm toán viên nào cũng có thể kiểm toán được tất cả các ngành. Chính vì vậy cứ bổ nhiệm kiểm toán dựa trên giá trị hợp đồng kiểm toán là bao nhiêu… chắc chắn chất lượng kiểm toán không cao.

Xin cảm ơn ông!

Vụ cổ phiếu BBT: Nếu báo cáo giả mạo phải truy tố

Về câu chuyện của Cty Bông Bạch Tuyết (mã CK: BBT niêm yết tại HOSE báo cáo lãi nhưng thực chất là lỗ trong 2 năm 2006 và 2007) hiện, Thanh tra UBCKNN đã trình với lãnh đạo UBCKNN cần có cuộc họp với DN, Thanh tra, phát hành, Sở GD để bàn việc kiểm tra lại DN và đề nghị một Cty kiểm toán khác tiến hành kiểm toán lại.

Theo ông Long, nếu lỗ từ năm 2003 thì cần phải xem xét lại những báo cáo kiểm toán trước đó được xây dựng như thế nào, có đảm bảo đúng quy định của pháp luật cũng như tính trung thực hay không. Nếu DN cùng tổ chức kiểm toán tạo ra báo cáo giả thì phải truy tố trước pháp luật.

Khánh Huyền
Thực hiện

Cùng chuyên mục

Xem thêm Kinh tế

Mới - Nóng

Khám phá