Hoạt động đầu tư nào cũng phải xin phép ?

Dự Luật DNTN và ĐT chung: Chệch quan điểm của Quốc hội và Chính phủ?

“Doanh nghiệp Nhà nước có đứng ngoài cuộc chơi” do dự án Luật Doanh nghiệp thống nhất đề ra, và dự án Luật Đầu tư chung “có phải là bước lùi” so với những quy định pháp luật vốn có về đầu tư?

Đó là những câu hỏi nóng bỏng được nhiều đại biểu Quốc hội đặt ra với các Ban soạn thảo của 2 dự án Luật nói trên, trong buổi tọa đàm do Văn phòng Quốc hội tổ chức hôm qua (26/7).

Hoạt động đầu tư nào cũng phải xin phép ?

Ông Nguyễn Sĩ Dũng - Phó chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội - đặt vấn đề: “Hai dự án Luật Doanh nghiệp thống nhất (DNTN) và Luật Đầu tư chung (ĐTC) nếu được chuẩn bị tốt và thông qua sẽ là đường băng cho dân tộc ta cất cánh trong thời gian tới”.

Chính vì tầm quan trọng của 2 dự án Luật này, đích thân Thủ tướng đã có định hướng về những nội dung cơ bản, theo đó việc soạn thảo 2 luật phải “nhất quán tư duy đổi mới, tránh trùng lặp, không ăn khớp hoặc bỏ sót những quy định quan trọng”.

“Đáng tiếc là không phải bao giờ những nguyên tắc chỉ đạo về việc soạn thảo luật cũng được... dịch vào những quy định cụ thể” - Ông Nguyễn Sĩ Dũng nói.

Cùng quan điểm này, ông Tào Hữu Phùng - Phó Chủ nhiệm ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội - bức xúc nói: “Nhiều quy định trong dự án Luật ĐTC mà ban soạn thảo đưa ra hoàn toàn chệch hướng so với quan điểm của Quốc hội và Chính phủ, xung đột với các quy định ở các luật chuyên ngành khác như Luật Thương mại, Luật Đất đai...”.

Đặc biệt, theo ông Phùng dự án Luật ĐTC tỏ ra “quá thoáng” khi cho nhà đầu tư quyền tự quyết định về dự án. Ông Phùng lý giải: “Đầu tư từ ngân sách và các quỹ tín dụng Nhà nước cần phải được quản lý chặt, nhất là đối với các công trình trọng điểm quốc gia như dự án Dung Quất, nếu để cho nhà đầu tư quyền tự quyết định thì sẽ rất nguy hiểm...”.

Ông Đặng Văn Thanh - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội - thì cho rằng chính 2 dự án Luật DNTN và Luật ĐTC cũng có những mâu thuẫn, từ những khái niệm trong các dự án luật, cho đến nhiều vấn đề khi dự án Luật DNTN “mở” thì dự án Luật ĐTC lại “đóng”...

Tinh thần minh bạch, hạn chế tối đa các giấy phép con...là các nội dung mà các nhà đầu tư trông đợi ở dự án Luật ĐTC đã không được Ban soạn thảo chuyển tải vào dự án luật này, thậm chí theo nhiều vị đại biểu Quốc hội thì dự án Luật ĐTC thực chất là những bước lùi.

Ví dụ như, hiện nay quy định về cấp phép đầu tư chỉ áp dụng cho các nhà đầu tư nước ngoài và đó cũng được coi là giấy đăng ký kinh doanh. Tuy nhiên trong dự án Luật ĐTC, mặc dù việc cấp giấy phép được đề nghị áp dụng cho cả các dự án của nhà đầu tư trong nước, nhưng lại không trả lời được câu hỏi giấy phép này có phải là giấy đăng ký kinh doanh hay không?

Luật sư Cao Bá Khoát không ngần ngại cho rằng: “Tôi có cảm giác với dự án Luật ĐTC thì bất cứ hoạt động đầu tư nào cũng phải xin phép, và các nhà đầu tư đều thiệt”.

Doanh nghiệp Nhà nước vẫn thích “chơi sân riêng”!

Bước tiến của dự án Luật ĐTC được các thành viên Ban soạn thảo dự án luật này đưa ra là việc đưa tất cả thành phần kinh tế trở thành đối tượng của một dự luật chung về đầu tư.

Một trong những thay đổi mang tính đột phá của Luật ĐTC lần này là quyền hạn của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài sẽ được mở rộng đáng kể như: các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài sẽ được kinh doanh tất cả các ngành nghề mà pháp luật không cấm, chứ không bị giới hạn trong nội dung của giấy phép đầu tư như quy định trong Luật Đầu tư nước ngoài hiện hành.

Ngoài ra, các doanh nghiệp Nhà nước cũng sẽ được “cởi trói”, quyền kinh doanh sẽ được mở rộng, tính tự chủ kinh doanh sẽ được nâng cao và ít phải phụ thuộc vào ngân sách Nhà nước.

Với dự án Luật DNTN nhiều đại biểu Quốc hội cho rằng, dự án luật này chưa trở thành một luật chung cho mọi loại hình doanh nghiệp. Trả lời câu hỏi “DNNN có đứng ngoài cuộc chơi?”, ông Nguyễn Đình Cung - Thành viên Ban soạn thảo dự án Luật DNTN - nói: Mục tiêu soạn thảo của luật là áp dụng cho cả DNNN. Tuy nhiên, muốn hoạt động theo luật này thì các DNNN phải được chuyển đổi thành Cty trách nhiệm hữu hạn hoặc Cty cổ phần.

Ông Cung cho rằng có thể ví dự án Luật DNTN là ngôi nhà đẹp, nhưng Cty Nhà nước chưa đến ở. Trong khi đó ngôi nhà được tạo dựng bởi Luật DNNN có xấu hơn, kém tiện nghi hơn thì Cty Nhà nước vẫn muốn ở.

Muốn đưa DNNN vào cùng một “sân chơi” bình đẳng thì vấn đề nằm ở cải cách DNNN chứ không phải nằm trong luật. Lý giải hiện tượng này, ông Cung nói: “Ngôi nhà DNNN được bao bọc bằng hàng rào, có người bảo vệ, hàng ngày đương nhiên được có thức ăn do người khác mang đến.

Những gì tốt đẹp mà chúng ta mong đợi khi xây dựng Luật DNTN như tạo lập một môi trường kinh doanh, đầu tư bình đẳng có thể sẽ vẫn không đến nếu quá trình chuyển đổi DNNN nước sang hoạt động theo mô hình Cty thực thụ không được đẩy mạnh”.

Ông Hoàng Thanh Phú - Ủy viên Thường trực, Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội - gợi ý: “Dự án Luật DNTN cần sửa phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng vì hiện nay vẫn còn một bộ phận DNNN đã chuyển đổi hoạt động.

Chẳng hạn trường hợp của các Cty TNHH một thành viên, Cty cổ phần do Nhà nước nắm cổ phần chi phối, về tổ chức hoạt động thì được điều chỉnh bởi Luật DN nhưng về quản lý và quyền sở hữu vốn thì áp dụng Luật DNNN. Theo tôi nên mạnh dạn đưa Luật DNTN vào áp dụng cho doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế”.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Kinh tế

Mới - Nóng

Khám phá