Nghi Sơn, năm tao bảy tiết: Khắc khoải lẫn hồi hộp

TP - Cụm thành ngữ năm tao bảy tiết vận vào Công trình Lọc hóa dầu Nghi Sơn (LHDNS) thấy ít nhiều sinh sắc? Tao, Tiết ở đây không dùng để gọi sự lận đận, vất vả trần ai, mà toát yếu những gắng gỏi suốt 10 năm trời để có một tổ hợp Lọc hóa dầu hiện đại tại xứ Thanh! Dù chẳng ít những trắc trở, nhưng rồi ngày 23/12/2018 sẽ diễn ra Lễ khánh thành nhà máy LHDNS hay còn gọi là Lễ Vận hành Thương mại Liên hợp LHDNS.

Mười năm trước, dân Nghi Sơn đợi. Ảnh: X.B
Mười năm trước, dân Nghi Sơn đợi. Ảnh: X.B
…Ngó lại tấm ảnh chộp vội ở Nghi Sơn thời điểm tận xuân sơ hạ mười năm trước. Các cụ bà, nón lá nhai trầu bỏm bẻm lẫn trong  ngàn ngạt người dân quây tụ và giăng hàng quanh sự kiện công bố LHDNS  được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Ấy là hàng ngàn hộ dân xã Tĩnh Hải và phụ cận. Trống cờ biểu ngữ, loa phóng thanh vang vang một không khí hội hè tưởng như LHDNS đang khởi công hoặc như đang sắp khánh thành đến nơi một tổ hợp lọc hóa dầu lớn nhất Đông Nam Á. Thoáng trong ánh mắt người dân những nét phấn chấn tin tưởng và cả nghiêm khắc rằng, hàng ngàn hộ chúng tôi đã đang phải rời bỏ ruộng vườn, chia tay với mảnh đất hương hỏa Tĩnh Hải, Hải Yến ngàn đời cha ông để lại để trao cho Nhà nước 350 ha làm nhà máy lọc dầu. Vậy nên các ông chớ có lừa hay gây điều tiếng gì cho dân tôi đấy nhé!
Năm 2008 qua đi. Rồi 2009. Tiếp 2010, rồi 2012… LHDNS vẫn im ắng. Trên truyền thông tịnh chả ỏ ê gì đến LHDNS. Lại dầy thêm câu hỏi tại sao Nghi Sơn? Thiên hạ ít biết rằng, thời điểm tưởng như chùng xuống và im ắng ấy, các ông lớn, các đối tác của Liên doanh những là PVN, Idenmitsu Kosan, Công ty Hóa chất Mitsui, Tập đoàn dầu mỏ Kuwait khi đôi hồi, khi phải ráo riết các phương án cùng ngàn vạn phép tính của bài toán đầu tư vào Lọc dầu Nghi Sơn làm sao có lãi đây? 
Nghi Sơn, năm tao bảy tiết: Khắc khoải lẫn hồi hộp - ảnh 1 Cấp Giấy chứng nhận đầu tư 10 năm trước
Nhớ thêm lời bộc bạch của Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải hôm ký lễ trao thầu cho các Liên doanh xây dựng theo phương thức chìa khóa trao tay (được coi là thủ tục cuối cùng để khởi công dự án). “Dự án thành công phải vượt qua nhiều khó khăn trở ngại và đòi hỏi rất nhiều nỗ lực của các bên liên quan. Nếu không chứng minh được dự án có lợi cho các bên liên quan thì không thể tiến hành việc ký kết hôm nay được. Chỉ cần một bên kém chút thiện chí, nôn nóng là dự án vỡ. Dự án LHDNS được tiến hành theo hướng bền vững theo phương châm các bên cùng thắng, cùng có lợi (Win-Win)”.
Sau khởi công, vẫn có những trục trặc, nhưng nhờ có đội ngũ chuyên gia giỏi, thợ lành nghề cùng ít nhiều kinh nghiệm Dung Quất, tiến độ dựng LHDNS cũng thuận nhiều bề. Ngày 27/4/2018, Nhà máy đã sản xuất ra dòng sản phẩm xăng MOGAS 92 RON thương mại đầu tiên đạt tiêu chuẩn EURO 4 đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn thiết kế và tiêu chuẩn Việt Nam.
Ngày 19/5/2018, khởi động thành công phân xưởng Cracking được coi là trái tim của Nhà máy. Đến thời điểm này, phân xưởng hoạt động ổn định, đạt 70% công suất thiết kế và tiếp tục sản xuất ra nhiều sản phẩm trung gian để chế biến ra xăng cao cấp MOGAS 95 EURO 4, DIESEL EURO 4, hạt nhựa Polypropylene...
Thứ dễ thấy nhất ở sảnh chính Trung tâm LHDNS là ba cái đồng hồ to đùng chỉ giờ của Kuwait, Tokyo của Nhật và Nghi Sơn của Việt Nam. Ở vị trí mặt tiền này, tôi có một buổi chiều thong thả ngắm ngó những gương mặt chuyên gia, thợ kỹ thuật diễu qua, tầm đổi ca. Trên ngực áo bảo hộ của họ đều nổi bật logo với sắc màu bắt mắt của ba thành viên góp nên Liên doanh Lọc hóa dầu Nghi Sơn (NSRP) kèm tấm thẻ nhận dạng. Việc ra vào qua lại nơi đây là nghiêm ngặt. Trước khi vào LHDNS, người nhà máy đã điện ra Hà Nội đề nghị chúng tôi cung cấp họ tên số thẻ nhà báo để họ làm thủ tục cấp thẻ nhận dạng. Anh bảo vệ chỉ cho tôi, kia là tốp chuyên gia, thợ người Kuwait, kia là Nhật và cả người Âu. Họ trong đội hình hơn 200 người nước ngoài làm việc ở đây. 
Bất chợt gặp lại một đôi quen là vợ chồng Nguyễn Tấn Lực và Lê Kim Oanh. Cả hai quê Quảng Ngãi, đều tốt nghiệp khoa Lọc hóa dầu ở ĐH Đà Nẵng. Hai vợ chồng ra làm ở LHDNS đã 3 năm nay. Họ đều vội nên tôi chưa kịp hỏi chuyện thời gian ở Nghi Sơn thế nào? Nghe nói Tết này họ tranh thủ về Quảng Ngãi…
Ngọn lửa đặc trưng đốt nhiên liệu thừa của khu hóa dầu vàng khé nổi bật trong chiều đông Nghi Sơn. Lâu nay dân Nghi Sơn và vùng phụ cận đã quá quen với hình ảnh ấy dù nhà máy vận hành thương mại mới được ít tháng. Nhớ hồi đầu tháng 8/2018, trên mạng tá hỏa lan truyền cái tin LHDNS bị hỏa hoạn với hình ảnh ngọn lửa phụt rực đỏ  trong đêm. Hóa ra trong quá trình chạy thử xuất hiện tình huống và hiện tượng đốt thứ nhiệt thừa ấy…
(Còn nữa)

Liên hợp LHDNS nằm trong Khu kinh tế mở Nghi Sơn huyện Tĩnh Gia, Thanh Hóa. Diện tích 395,62 ha trên bờ và 913,7 ha mặt nước. Tổng vốn đăng ký đầu tư 9 tỷ USD, công suất giai đoạn I là 200.000 thùng dầu thô/ngày, tương đương 10 triệu tấn dầu thô/năm, gần gấp đôi công suất Nhà máy Lọc dầu Dung Quất.

Được đầu tư bởi 04 đối tác liên doanh: Tập đoàn dầu khí Việt Nam (PVN) chiếm 25,1% vốn điều lệ, Công ty Idenmitsu Kosan 35,1%, Công ty Hóa chất Mitsui 4,7%, Tập đoàn dầu mỏ Cô-oét 35,1%. 

LHDNS được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ngày 14/4/2008. Dự án khởi công ngày 23/10/2013. Thực hiện hợp đồng EPC: 22/7/2013. Hoàn thành xây dựng cơ khí vào tháng 4/2017. Khởi động nhà máy ngày 28/02/2018 và đưa nguyên liệu vào chế biến từ tháng 3/2018. Đầu tháng 5/2018, cho ra đời dòng xăng dầu thương mại đầu tiên, xuất xưởng hơn 5.000 m3 xăng RON92. 

Cùng chuyên mục

Xem thêm Kinh tế

Mới - Nóng

Khám phá