TS Vũ Đình Ánh (Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học Thị trường Giá cả, Bộ Tài chính):

Sẽ không kiểm soát được về giá nếu tăng giá điện, than

TP- Việc tăng giá điện và tiến tới tiếp tục tăng giá than là hệ quả của nhau. Khi giá cả tăng chi phí sản xuất cũng tăng, cả về nguyên nhiên vật liệu và nhân công do đó sẽ trực tiếp tác động đến những ngành được coi là đầu vào của nền kinh tế, như sắt thép, xăng dầu, xi măng và tạo ra vòng xoáy lạm phát.

EVN đang xin Chính phủ tăng giá điện  Ảnh: Ngọc Hà

Theo đó, việc tăng giá điện theo lộ trình cần phải rõ, để các doanh nghiệp cũng như người tiêu dùng điều chỉnh kế hoạch sản xuất và sử dụng.

Tuy nhiên trong thời điểm hiện nay, đáng ra, nếu sử dụng công cụ đúng là phải giãn việc tăng giá điện, than theo lộ trình, hoặc không nên điều chỉnh giá lên cao quá.

Thực tế, việc tăng giá điện là khó tránh khỏi và đây sẽ là một cú huých thêm đẩy chỉ số giá tiếp tục tăng...

Để phân tán bớt tác động cộng hưởng của việc điều chỉnh giá, theo tôi, nên cân nhắc thời điểm và mức tăng giá, tốt nhất là nên kéo giãn lộ trình tăng giá điện để đảm bảo được mục tiêu quan trọng nhất trong thời điểm hiện nay là kiềm chế tốc độ lạm phát.

Chưa tăng giá điện, than

Tại buổi làm việc với Ngân hàng nhà nước VN ngày 15/3, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính triển khai sớm việc hỗ trợ các đối tượng khó khăn trong tình hình giá cả tăng cao.

Thủ tướng cũng chỉ đạo chưa đặt vấn đề tăng giá điện và giá than trong thời điểm này.

Vì chính sách tiền tệ cuối năm 2007 thì thông thường đến tháng 3 mới có tác dụng về việc cắt giảm, nhưng lại bị một cú tăng giá xăng dầu.

Chính sách tiền tệ tháng 1, tháng 2 thông thường đến tháng 5, tháng 6 sẽ có tác dụng, thì dự kiến sẽ bị “bồi” thêm bằng việc tăng giá điện và đến tháng 8, tháng 9 có thể là giá than, sẽ khiến không thể kiểm soát được về giá.

TS Lê Đăng Doanh:  Nếu tăng giá điện, cần có sự giải thích rõ ràng

Trong tình hình giá dầu, than thế giới tăng mạnh trong thời gian gần đây, thì giá điện cũng phải tăng theo là yêu cầu dễ hiểu. Tuy nhiên việc tăng giá cần phải có sự giải thích rõ ràng, về: Mức tăng thế nào; giá thành ngành điện hình thành ra sao; chi phí của ngành điện hiện nay còn điều gì bất hợp lý…

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Tổng Giám đốc EVN :

Chúng tôi không kinh doanh để lỗ

Giá thành chúng tôi mua hiện nay là 8 cent/kWh, năm trước 7 cent/kWh, nhưng chúng tôi bán ra bình quân chỉ được hơn 5 cent/kWh một chút thôi. Như vậy là năm nay EVN giảm lãi. Hay nói cách khác nếu năm ngoái EVN lãi 3.000 tỷ đồng, thì năm nay 3.000 tỷ đồng đó coi như là hết.

... Ngành điện chúng ta hiện nay có sự điều tiết của Chính phủ. Không tăng giá thì Chính phủ phải có cơ chế hỗ trợ. Chúng tôi là doanh nghiệp, không thể nói là chúng tôi kinh doanh để lỗ. 

Đó là những vấn đề cần tranh cãi, thảo luận lúc này vì người dân ai cũng muốn dùng điện với giá rẻ. Nhưng nếu rẻ quá dễ dẫn đến lãng phí. Giá điện tăng cũng cần phải theo đúng giá trị. Tuy nhiên vấn đề là giá trị của ngành điện hiện nay không rõ. Không ai biết việc kiểm toán, công khai minh bạch giá thành ngành điện như vậy đã hợp lý hay chưa; giá thành trong cơ cấu chi tiêu thế nào…

Lâu nay ngành điện vẫn dùng lãi của thủy điện, để bù chéo cho các nhà máy nhiệt điện. Trong tình hình giá dầu thế giới tăng, việc bù chéo này chắc không thể kéo dài. Điểm cần xem xét trong việc tăng giá điện đó là tăng giá điện thì chất lượng cung cấp điện có tốt lên hơn không? Bởi vì nếu tăng giá điện nhưng vẫn cắt điện bất tử, cứ thiếu điện là cắt thì người dân sẽ có ý kiến. Vậy cần xem xét vấn đề theo hai giác độ đó. Ngoài ra cũng cần phải tính đến người nghèo”.

Việc tăng giá các mặt hàng thiết yếu khác. Tuy nhiên việc tăng này có giới hạn hơn so với tác động do giá xăng dầu gây ra. Hiện doanh nghiệp chịu quá nhiều sức ép, đến mức vượt quá khả năng bươn chải của các doanh nghiệp, nếu như không có sự hỗ trợ về mặt công nghệ hay giảm thuế thì doanh nghiệp sẽ gặp càng nhiều khó khăn và đứng trước tình hình rất khẩn cấp. Tôi cũng được biết một số doanh nghiệp dệt may và thủy sản đã phải dừng hoạt động và điều này cũng gây tác động đến tình hình kinh tế hiện nay.

Phạm Tuyên (ghi)

Cùng chuyên mục

Xem thêm Kinh tế

Mới - Nóng

Khám phá