Tổng kiểm toán: Nhiều DN nội địa cũng có dấu hiệu chuyển giá

TPO - “Chuyển giá không những là một hình thức thất thu ngân sách lớn mà còn làm méo mó môi trường kinh doanh, tạo ra sự cạnh tranh bất bình đẳng giữa các chủ thể kinh tế và chứa đựng nhiều rủi ro khác”, TS. Hồ Đức Phớc, Tổng Kiểm toán Nhà nước cho hay.

Tổng kiểm toán: Nhiều DN nội địa cũng có dấu hiệu chuyển giá - ảnh 1 Hội thảo khoa học “Chuyển giá – Những vấn đề đặt ra trong công tác quản lý hiện nay”

Sáng 19/7, Kiểm toán Nhà nước phối hợp với Hiệp hội Kế toán công chứng Anh Quốc (ACCA) tổ chức hội thảo khoa học “Chuyển giá – Những vấn đề đặt ra trong công tác quản lý hiện nay”.

Theo TS. Hồ Đức Phớc, Tổng Kiểm toán Nhà nước, trong thế giới toàn cầu hóa hiện nay, hoạt động chuyển giá là một thực tế phổ biến có tác động tiêu cực tới mọi nền kinh tế không phân biệt quy mô và trình độ phát triển trở thành vấn đề nan giải của mọi quốc gia trong quản lý nhà nước về lĩnh vực thuế.

Ở Việt Nam cách đây khoảng chục năm, chuyển giá vẫn là một khái niệm mới lạ thì hiện nay nó đã là hoạt động phổ biến không chỉ đối với các doanh nghiệp FDI mà còn xảy ra ở cả các doanh nghiệp trong nước (chuyển giá nội địa).

Mục đích của hoạt động chuyển giá là tối thiểu hóa nghĩa vụ tính nộp thuế trong tập đoàn, doanh nghiệp nhằm tối đa hóa lợi nhuận dựa vào chính sách ưu đãi hoặc sự khác biệt về thuế giữa các vùng, miền hay quốc gia. Qúa trình hội nhập quốc tế thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng của các quốc gia, nhưng cũng xuất hiện nhiều thách thức mới, đặc biệt là công tác chống thất thu ngân sách.

Chuyển giá không những là một hình thức thất thu ngân sách lớn mà còn làm méo mó môi trường kinh doanh, tạo ra sự cạnh tranh bất bình đẳng giữa các chủ thể kinh tế và chứa đựng nhiều rủi ro khác. Ông Hồ Đức Phớc chỉ rõ các hình thức chuyển giá phổ biến hiện nay mà DN thường sử dụng, như:

Chuyển giá vào vào giá trị tài sản đầu tư, tức là thống nhất đưa giá tài sản góp vốn cao hơn giá thị trường nhằm giảm bớt nghĩa vụ nộp thuế trong tương lai;

Chuyển giá ẩn trong thu nhập: Có giá giao dịch không theo giá thị trường làm giảm nghĩa vụ thuế;

Chuyển giá đa chiều: Đây là hình thức các công ty có liên quan thỏa thuận giao dịch không theo giá thị trường nhằm làm đẹp giả tạo tình hình tài chính của nhau và làm thất thu thuế;

Chuyển giá thông qua các hình thức thương mại khác, đây là hình thức phổ biến nhất hiện nay về chuyển giá cần có biện pháp hữu hiệu để tăng thu ngân sách tránh thất thoát thuế do hành vi chuyển giá gây nên.

Tổng Kiểm toán Hồ Đức Phớc cho rằng, Việt Nam thời gian qua đã rất nỗ lực xây dựng và ban hành nhiều chủ trường và chính sách nhằm thiết lập và dần dần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho hoạt động chống chuyển giá, chống thất thu ngân sách nhà nước, tạo những cơ sở pháp lý nhất định cho hoạt động của ngành thuế trong đấu tranh chống chuyển giá của doanh nghiệp. Tuy nhiên hành lang pháp lý về chống chuyển giá ở Việt Nam hiện nay vẫn thiếu đồng bộ, chưa bịt kín lỗ hổng. Việc thực hành pháp luật trong việc chuyển giá chưa hiệu quả, hiệu lực chưa cao.

Ông Hồ Đức Phớc cho biết, thời gian qua, KTNN đã tích cực thực hiện chức năng nghĩa vụ của mình trong kiểm toán việc quản lý sử dụng tài chính công, tài sản công, đã thu hồi hàng trăm nghìn tỷ đồng cho ngân sách nhà nước. Trong đó có các khoản kiến nghị tăng thu từ hoạt động chuyển giá đối với kiểm toán.

Theo ông Phớc, không chỉ các doanh nghiệp FDI mà đến nay có cả nhiều doanh nghiệp nội địa đã có dấu hiệu rõ ràng của việc chuyển giá làm thất thu ngân sách nhà nước, trong đó có vụ việc tiêu biểu là Sabeco. Dưới góc độ pháp lý việc kiến nghị của KTNN truy thu thuế tiêu thụ đặc biệt đối với Sabeco có thể xem như đã gián tiếp chỉ ra một lỗ hổng trong việc quản lý thuế tiêu thụ đặc biệt theo quy định hiện hành.

Tuy nhiên công tác kiểm toán chống chuyển giá chưa bao giờ được đưa ra bàn thảo và triển khai thực hiện một cách chính thức, hệ thống đầy đủ đúng với bản chất của nó, nhằm hoàn thiện quy định của pháp luật, tăng cường vai trò của các cơ quan quản lý nhà nước dẫn đến công tác quản lý nhà nước về chuyển giá còn nhiều bất cập hạn chế.

Cũng theo Tổng kiểm toán Nhà nước Hồ Đức Phớc, hiện nay cùng với sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế chia sẻ và cách mạng công nghiệp 4.0 ảnh hưởng trực tiếp đến phương thức sản xuất và phân phối giữa các chủ thể kinh tế, hoạt động chuyển giá đang có diễn biến phức tạp, tinh vi và không ngừng gia tăng không chỉ ở các doanh nghiệp FDI mà ngay cả các doanh nghiệp trong nước đã đặt ra những thách thức không nhỏ đối với công tác quản lý nhà nước về hoạt động chuyển giá, trong đó có hoạt động kiểm toán của KTNN.

Chính vì vậy, công tác kiểm toán chống chuyển giá phải cần được nghiên cứu, xem xét một cách hệ thống, bài bản, nghiêm túc, từ đó có cách thức tổ chức kiểm toán hiệu quả hơn, chất lượng kiểm toán cao hơn, qua đó góp phần kiểm soát chặt chẽ hoạt động chuyển giá của doanh nghiệp, chống thất thu ngân sách nhà nước.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Kinh tế

Mới - Nóng

Khám phá