Sự kiện: Góc ảnh

4 kẻ thù giấu mặt của sức khỏe

TPO - Tại sao sâu răng và viêm lợi có thể dẫn đến viêm cơ tim? Vì sao người sống trên đường phố ồn ào dễ bị nhồi máu cơ tim? Có gì liên quan giữa mẩu bánh ngọt vô tội với tình trạng tắc nghẽn động mạch?

4 kẻ thù giấu mặt của sức khỏe

1- Sâu răng dẫn đến bệnh… tim!

Chúng có mặt khắp nơi, không có cách nào trách chạm trán với chúng. Chúng ta cũng thường xuyên tiến hành với chúng cuộc chiến “một mất một còn” Song không phải lúc nào cũng hình thành rõ chiến tuyến như các đợt dịch lớn, thí dụ như dịch tiêu chảy cấp. Những kẻ thù này có khả năng hoạt động kín đáo hơn nhiều bằng cách hủy diệt hoặc đánh lừa hệ miễn dịch của cơ thể chúng ta. Một số biến thể khuẩn hình cầu, trong đó có biến thể gây viêm họng thông thường tạo ra chất độc tiêu diệt các tế bào của cơ thể, trong đó có tế bào hệ tuần hoàn máu.

4 kẻ thù giấu mặt của sức khỏe - ảnh 1

Tuy nhiên đó vẫn chưa phải tất cả. Trong thời gian chiến đấu chống bệnh lây nhiễm, hệ đề kháng của cơ thể thỉnh thoảng phạm sai lầm. Bởi cấu tạo của vi trùng có thể rất giống với cấu trúc một số tế bào của cơ thể. Thế nên không hiếm trường hợp, thay vì tiêu diệt kẻ thù, kháng nguyên vô tình tấn công tế bào của chính cơ thể. Các khớp và tim trở thành nạn nhân nhiều nhất. Sự nhầm lẫn như thế đã dẫn đến những cơn sốt thấp khớp, mà tổn thương cơ tim là hậu quả lâu dài. Đã vài năm cũng xuất hiện ngày càng nhiều thông tin gắn các bệnh về tim với tình trạng sâu răng và viêm nướu, lợi mãn tính. Lý do: kết quả nhiều công trình nghiên cứu khẳng định, có số lượng lớn vi trùng thường xuyên cư trú trong vòm miệng xuất hiện trong các mảng xơ vữa động mạch nạn nhân một số bệnh tim. Chúng thâm nhập vào tuần hoàn máu bằng cách chui qua các vết thương lở loét ở nướu lợi là cách lý giải đơn giản nhất.

Về mặt lý thuyết vào thời điểm đó nó phải bị nhận dạng là kẻ thù và lập tức bị kháng nguyên của cơ thể tiêu diệt. Tuy nhiên thực tế nghiên cứu cho thấy: biến thể vi trùng này có khả năng sản xuất những protein đặc biệt – hợp chất tạo điều kiện để chúng bám chặt vào thành mạch và “mở ra” tế bào của chúng. Một khi đã lọt vào sâu, kháng nguyên của hệ miễn dịch không còn khả năng phát hiện ra chúng. Và kẻ thù có thể làm tổn thương mô thành mạch, cũng như tạo ra hoặc thúc đẩy sự xuất hiện các cục máu đông – nhân tố tiếp theo dẫn đến nhồi máu cơ tim.

Đã thời gian khá dài giới nghiên cứu thu thập được khá nhiều chứng cứ cho thấy, có thể chính khuẩn Chlamydia – thủ phạm gây viêm phổi và viêm các cơ quan sinh dục cũng hoạt động bằng cách này. Bởi chúng cùng thường xuất hiện ở những mảng xơ vữa và những thành mạch đã bị xơ vửa trong hệ tuần hoàn máu.

Lời chuyên gia:

- Không coi thường các bệnh lây nhiễm và cần điều trị nghiêm tú dưới sự giám sát của bác sĩ. Nếu dị ứng với loại kháng sinh nào đó, hãy yêu cầu đổi loại khác, dứt khoát không tự ý ngừng chữa trị.

- Hãy gõ cửa bác sĩ - trường hợp bị viêm họng, tình trạng sốt nhẹ tái xuất hiện, bạn cảm thấy suy nhược và có cảm giác tim bất thuờng. Sẽ cần thiết phải khám tim và thực hiện các xét nghiệm cần thất. Bác sĩ thậm chí chỉ định kiểm tra sức khỏe sau mỗi lần viêm họng.

- Cần quan tâm vệ sinh răng miệng, mỗi năm lấy cao răng hai lần. Hãy tham khỏa ý kiến bác sĩ nha khoa – trường hợp bị chảy máu chân răng hoặc hỏ chân răng.

- Hãy coi tình trạng viêm nhiễm nướu, lợi – nhất là trường hợp xuất hiện nhiều lần như tín hiệu cảnh báo bệnh tim.

- Nhất thiết phải điều trị, nếu bị sâu răng

- Trường hợp phải nhổ răng, cần yêu cầu bác sĩ nha khoa kê đơn uống thuốc kháng sinh.

2- Trầm cảm, sát thủ nguy hiểm

Như đánh giá của các nhà khoa học, có khoảng 6% đàn ông và 18% phụ nữ là nạn nhân trầm cảm. Chứng bệnh làm rối loạn chức năng các tuyến nội tiết, tăng nhịp tim, gia tăng sản xuất renin – hoóc-môn đẩy áp huyết lên cao và gia tăng các hợp chất katecholamin (trong đó có các hoóc-môn adrenalin, noradrenalin và dopamin). Hiện tượng làm cho huyết áp và nhu cầu oxy tăng. Tình trạng dư thừa katecholamin cũng làm cho các tinh thể máu có xu hướng vón cục lớn hơn thông qua việc đồng thời tiết ra các hợp chất có thể làm tổn thương thành mạch và dẫn đến xơ vữa. Kết quả các công trình nghiên cứu tiến hành tại Đại học Y Washington đã kết luận: trầm cảm làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh tim lớn hơn nhân tố di truyền và môi trường. Cũng có bằng chứng cho thấy, so với đối tượng đối chứng, ở những bệnh nhân bệnh tim bị trầm cảm, tiến triển bệnh thiếu máu tim nghiêm trong hơn, trạng thái sức khỏe chung kém hơn và thời gian hồi phục sức khỏe dài hơn.

Vì thế việc phát hiện trầm cảm ở những người mắc bệnh tim đặc biệt có ý nghĩa, bởi nó cho phép chăm sóc bệnh nhân chu đáo hơn và sớm có giải pháp ngăn ngừa thích hợp. Những người bị trầm cảm cũng thường không thực hiện nghiêm túc chỉ dẫn điều trị (uống thuốc thất thường, không tuân thủ chế độ tập luyện…). Vậy nên thanh toán bệnh trầm cảm sẽ phát huy tác dụng gia tăng cơ may chinh phục các rắc rối tim mạch.

Lời chuyên gia:

- Cố gắng tư duy lạc quan hơn, tránh stress và bực tức

- Hãy tìm những dạng nghỉ ngơi mang lại cảm giác thú vị

- Ngủ đủ thời gian. Hãy gặp bác sĩ, để điều trị rối lọan giấc ngủ - trường hợp thường xuyên mất ngủ hoặc khó ngủ

- Mạnh dạn gõ cửa phòng khám – trường hợp có dấu hiệu trầm cảm. Thuốc chống trầm cảm thường là giải pháp tốt nhất

- Hãy thông báo cho bác sĩ biết, trường hợp gặp rắc rối với trái tim và tinh thần bất ổn.

4 kẻ thù giấu mặt của sức khỏe - ảnh 2

3- Mẩu bánh ngọt, thủ phạm tắc nghẽn… mạch máu!

- Bánh ngọt các loại, bim bim…Ngày càng có nhiều ý kiến loại bỏ hoàn toàn ra khỏi thực đơn, bởi chúng gây những rắc rối nghiêm trọng cho hệ tuần hoàn máu. Và vì lý do một thành phần thường xuyên hiện diện trong loại sản phẩm này: chất béo trans, được xác định cách khác như các izomer trans. Thực tế nghe hơi mỉa mai, nếu biết rằng, trong những lý do chất béo trans được ồ ạt đưa vào thực phẩm có mục đích giảm thiểu mối đe dọa đối với mao mạch do chất béo no (có trong bơ, sữa) gây ra. Trong khi cấu trúc hóa học đặc thù của chất béo trans làm cho chúng khó bị tan rã và khó bị đào thải khỏi tuần hoàn máu, cùng lúc chất béo trans có nhiều thời gian hơn để bám chặt vào thành mạch. Đồng thời chúng cũng làm gia tăng nồng độ triglicerit – nguyên liệu tạo nên các cục máu đông.

Công trình nghiên cứu do các nhà khoa học Mỹ (Đại học Y Harvard) tiến hành năm 2007 cho thấy: tỷ lệ phụ nữ có nồng độ chất béo trans trong máu cao nhất bị bệnh mạch vành cao gấp ba lần đồng loại có nồng độ các izomer trans trong máu thấp nhất.

Lời chuyên gia:

- Hạn chế tối đa tiêu thụ sản phẩm có chất béo trans. Cần lưu ý nhiều nhất là đối tượng bị áp huyết cao, nồng độ cholesterol và triglicerít trong máu cao hơn bình thường.

- Trường hợp quá thèm - chỉ mua sản phẩm có ghi rõ “Không chất béo trans” trên bao bì.

4- Tiếng ồn gây… tai biến não!

- Theo nghiên cứu của Tổ chức Y tế Thế giới thuộc Liên hợp quốc (WHO), có tới 2% dân số châu Âu bị những rắc rối nghiêm trọng với giấc ngủ vì lý do tiếng ồn. Những âm thanh mệt mỏi gây bức bối hàng ngày phát ra từ xe cộ chạy trên đường, máy bay lươn qua mái nhà, tiếng ồn phát ra từ máy móc sử dụng trong gia đình…Tất cả đều không thú vị, song chúng có mối liên quan gì đến trái tim? Tiếng ồn có thể làm chúng ta mệt mỏi, bức bối và tức giận. Điều đó có nghĩa, cơ thể sẽ sản xuất liều lớn hơn các hoóc-môn stress: kortyzol, adrenalin và noradrenalin – những hợp chất xuất hiện liều cao trong thời gian dài sẽ dẫn đến những thay đổi sinh lý học nghiêm trọng đe dọa sức khỏe, có thể gây ra nhồi máu cơ tim hoặc tai biến não.

Âm lượng càng lớn tấn công đôi tai, xác suất bị áp huyết cao càng tăng. Một khi đã bị áp huyết cao, con đường dẫn đến tổn thương hệ tuần hoàn máu và tim càng ngắn. Vấn đề khó ở chỗ: giới khoa học chưa thể nhất trí xác định, âm lượng bao nhiêu gây tác hại tim – dường như là vấn đề mẫn cảm cá nhân. Tệ hơn, toàn bộ quá trình diễn ra không thể nhận biết. Ngay cả trường cứ tưởng, đã quen với tiếng ồn, song thực tế những rắc rối do tiếng ồn gây ra đã gây hậu quả nghiêm trọng.

Lời chuyên gia:

- Nếu nhà ở gần đường giao thông hoặc trung tâm phát ra tiếng ồn, cần trang bị hệ thống cửa kín, có tác dụng giảm thiểu tiếng ồn.

- Cần nút tai hoặc đeo tai bảo vệ - nếu nơi làm việc tại môi trường quá ồn ào

- Khi mua máy móc sử dụng trong nhà cần chọn sản phẩm chạy êm.

Dương Hòa
Tri Thức Trẻ

Đăng lại

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Sức khỏe

Cùng chủ đề

Mới - Nóng

Khám phá