Cai nghiện thuốc lá từ… nhân viên y tế

TP - Muốn có môi trường không khói thuốc lá phải có con người không hút thuốc lá. Và ngược lại, tạo dựng được một môi trường không khói thuốc sẽ giúp hỗ trợ người nghiện có quyết tâm bỏ thuốc lá.

Bộ phận Tư pháp - Hộ tịch một phường ở TPHCM vận động người dân không hút thuốc lá trong đám tang, đám cưới khi họ đến làm thủ tục khai tử, kết hôn, khai sinh… Ảnh: Quốc Ngọc
Bộ phận Tư pháp - Hộ tịch một phường ở TPHCM vận động người dân không hút thuốc lá trong đám tang, đám cưới khi họ đến làm thủ tục khai tử, kết hôn, khai sinh… Ảnh: Quốc Ngọc

Trên đây là thông điệp chính của khóa tập huấn cai nghiện thuốc lá cho cán bộ y tế các tỉnh phía Nam và Tây Nguyên, do Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) tổ chức tại TPHCM từ 29 đến 31/7. Khóa học nhằm nâng cao năng lực cho nhân viên y tế về tư vấn cai nghiện dưới sự bảo trợ của Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá (Bộ Y tế).

Vẫn còn nhân viên y tế hút thuốc lá

Theo Sở Y tế TPHCM, tỷ lệ hút thuốc lá trong nam giới của thành phố là 53% và ở nữ giới là 2%. Tỷ lệ này trong ngành y tế có giảm nhưng hiện vẫn còn 21,6% nam cán bộ nhân viên y tế hút thuốc lá.

Toàn thành phố có 46 đơn vị phân phối, 11 điểm bán sỉ, 592 điểm bán lẻ thuốc lá có phép, bên cạnh hơn 23.252 đối tượng bán lẻ không phép khác. Số liệu trong năm 2013 cho thấy, thành phố sản xuất hơn 2 tỷ bao thuốc lá chiếm 37% sản lượng toàn ngành. Cũng trong năm này, thành phố nhập khẩu khoảng 4 triệu bao, chiếm 45% sản lượng toàn quốc.

Phát biểu khai mạc khóa tập huấn, ông Lương Ngọc Khuê - Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh - cho rằng, nội dung quan trọng của Luật Phòng chống tác hại thuốc lá chính là thực hiện môi trường không khói thuốc. “Các điểm quy định cấm hút thuốc như cơ sở y tế, trường học, nơi làm việc, công cộng trong nhà v.v… phải xác định công tác tư vấn cai nghiện cho từng cá nhân là một biện pháp cần thiết nhất để có môi trường không còn khói thuốc. Môi trường không khói thuốc sẽ hỗ trợ người nghiện có thêm quyết tâm bỏ thuốc”, ông nói.

Mô hình tư vấn cai nghiện tại bệnh viện

Cai nghiện thuốc lá từ… nhân viên y tế - ảnh 1

Khóa tập huấn tư vấn cai nghiện thuốc lá cho cán bộ y tế các tỉnh phía Nam và Tây Nguyên, tại TPHCM từ 29 đến 31/7. Ảnh: Quốc Ngọc

Theo bà Phan Thị Hải - Phó Giám đốc Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá, dù là biện pháp hiệu quả giúp giảm gánh nặng y tế - xã hội, giảm tỷ lệ tử vong và nguy cơ mắc bệnh do hút thuốc lá, nhưng hiện các biện pháp tư vấn điều trị cai nghiện thuốc lá chưa được cập nhật và triển khai đúng mức. Tỷ lệ sinh viên y khoa, nhân viên y tế được đào tạo về tư vấn cai nghiện thuốc lá còn thấp. Dẫn đến tỷ lệ bệnh nhân nhận được hỗ trợ cai nghiện thuốc lá từ nhân viên y tế cũng thấp theo. Mà hiện nhu cầu được hỗ trợ cai thuốc lá trong cộng đồng đang rất cao.

Bà Hải cho biết, nhằm tăng cường công tác tư vấn cai nghiện thuốc lá qua điện thoại và tại các cơ sở y tế, Bộ Y tế dự kiến triển khai mô hình tư vấn cai nghiện thuốc lá tại 5 bệnh viện, gồm Bệnh viện Phổi Trung ương, Bệnh viện Ung bướu Hà Nội, Bệnh viện Trung ương Huế, Bệnh viện Nhân dân Gia Định TPHCM và một bệnh viên y học cổ truyền.

Bên cạnh mục tiêu 100% bệnh nhân có bệnh liên quan đến thuốc lá được tư vấn cai nghiện bởi các khoa phòng, còn có một mục tiêu khá “thú vị” của mô hình trên đó là hướng tới 100% cán bộ, nhân viên bệnh viện đang còn hút thuốc được tư vấn cai nghiện thuốc lá ngay tại bệnh viện.

Về phía TPHCM, để giảm tỷ lệ nam giới hút thuốc lá xuống còn 30%, Chương trình phòng chống tác hại thuốc lá của Sở Y tế thành phố xây dựng điểm tư vấn cai nghiện thuốc lá tại 100% quận huyện, phường xã và xây dựng 5 đơn vị cai nghiện thuốc lá bằng phương pháp dùng thuốc tại các bệnh viện.

Ngoài ra, để duy trì vai trò tích cực tham gia công cuộc vận động không hút thuốc lá trong nhiều năm qua, các ngành chức năng của thành phố còn xác định mục tiêu chung là giảm nhu cầu sử dụng, tiến tới kiểm soát và giảm mức cung cấp các sản phẩm thuốc lá, giảm tỷ lệ mắc và chết do các bệnh liên quan đến thuốc lá.

Theo Bộ Y tế, nghiện thuốc lá chính là vấn đề sức khỏe cộng đồng ở Việt Nam. Nước ta nằm  trong nhóm 15 quốc gia có số người hút thuốc nhiều nhất trên thế giới. Khoảng 47,4% nam giới ở Việt Nam hút thuốc lá, và 1,4% nữ giới. Phần lớn người hút thuốc bắt đầu biết đến “làn khói trắng” từ khi còn rất trẻ, với 56% người bắt đầu hút thuốc là trước tuổi 20. Bệnh tật và tử vong liên quan đến thuốc lá luôn cao. Tỷ lệ bệnh nhân ung thư phổi có hút thuốc lá lên tới 96,8%. Nghiên cứu cho thấy, bệnh tật và tử vong sớm do dùng thuốc lá chiếm 12% tổng gánh nặng bệnh tật của quốc gia. Tổ chức Y tế thế giới WHO cho biết, số ca tử vong do các bệnh không lây nhiễm chiếm 73% tổng số ca tử vong do bệnh tật và thương tích tại Việt Nam, thì một trong những nguyên nhân quan trọng là do tỷ lệ sử dụng thuốc lá cao.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Sức khỏe

Mới - Nóng

Khám phá