Bước đi tích cực trong quan hệ Trung - Nhật

TP - Ngày 8/10, Thủ tướng mới của Nhật Bản Shinzo Abe tới Bắc Kinh thăm chính thức Trung Quốc một ngày với chương trình nghị sự tập trung vào vấn đề Triều Tiên, các vấn đề song phương về lịch sử, và quan hệ giữa hai nước trong khuôn khổ Đông Á và thế giới.

Thủ tướng Nhật Shinzo Abe (trái) gặp Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào tại Bắc Kinh (AP)

Ngay sau khi đến Bắc Kinh chiều 8/10, Thủ tướng Shinzo Abe đã có các cuộc hội kiến với Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo, Chủ tịch nước Trung Quốc Hồ Cẩm Đào, Chủ tịch Quốc hội Ngô Bang Quốc và các nhà lãnh đạo cao cấp khác.

Sau khi nhậm chức ngày 26/9, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe chọn Trung  Quốc là nước đầu tiên để ông đến thăm chứng tỏ Chính phủ mới ở Tokyo rất coi trọng việc cải thiện quan hệ với Bắc Kinh.

Đây cũng là chuyến thăm đầu tiên của một Thủ tướng Nhật Bản tới Trung Quốc trong 5 năm qua. Trước đó, quan hệ Trung-Nhật trải qua một thời kỳ dài không mấy suôn sẻ do nhiều nguyên nhân nhưng chủ yếu vẫn là những mâu thuẫn nảy sinh trong quá trình tranh giành ảnh hưởng tại khu vực và thế giới của hai nền kinh tế lớn nhất châu Á.

Sự không suôn sẻ đó thể hiện ở những sự việc cụ thể như Thủ tướng trước đây của Nhật Bản là Junichiro Koizumi đến viếng thăm Đền Yasukuni bị Trung Quốc phản đối gay gắt, coi đó là hành động muốn phục hồi chủ nghĩa quân phiệt Nhật.

Sự lạnh nhạt trong quan hệ giữa hai nước lên đến mức tại Hội nghị cấp cao Đông Á lần thứ nhất ở Kuala Lumpur năm ngoái Thủ tướng Trung Quốc Ôn  Gia Bảo và Thủ tướng Nhật Bản khi đó là Jinichiro Koizumi gặp mặt mà không thèm bắt tay nhau.

Sự căng thẳng giữa hai nước còn bị đẩy lên một mức cao hơn nữa sau sự kiện một nhà ngoại giao Nhật Bản treo cổ tự sát ở Thượng Hải để lại một lá thư tuyệt mệnh gây tranh cãi.

Thời gian vừa qua, Nhật Bản nỗ lực thúc đẩy cải tổ Liên Hợp Quốc theo hướng mở rộng thành viên thường trực Hội đồng Bảo an mở đường cho Tokyo có ghế trong Hội đồng này.

Tuy nhiên, nỗ lực của Nhật Bản đã không thành một phần quan trọng là do bị Trung Quốc- nước có quyền phủ quyết - phản đối.

Trước tình hình quan hệ giữa hai nước đang có chiều hướng xấu dần, Nhật Bản nhiều lần đánh tiếng ngừng viện trợ ODA cho Trung Quốc vì lý do Bắc Kinh đã phát triển qua ngưỡng đói nghèo với GDP đạt gần 2.000 tỷ USD, chỉ sau Mỹ, Nhật, Đức năm ngoái.

Mặc dù vậy, đối với Nhật Bản, Trung Quốc vẫn là thị trường đầu tư lớn và hấp dẫn. Ngược lại, Nhật Bản là thị trường xuất khẩu lớn của Trung Quốc với kim ngạch mậu dịch hai chiều đạt khoảng 189,4 tỷ USD năm 2005.

Trong tương lai không thể nói là Nhật Bản và Trung Quốc sẽ hết bất đồng. Tuy nhiên do nhu cầu phát triển của mỗi nước cũng như do vị trí địa lý gần gũi và vai trò không thể thiếu được của hai nước đối với hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực và thế giới, Tokyo và Bắc Kinh sẽ phải tìm cách dung hòa quan hệ giữa hai nước.

Điều này đã được thể hiện tại buổi tiếp Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe ở Bắc Kinh chiều 8/10 ngay sau lễ đón, Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo nói rằng hai nước nên đặt lợi ích toàn diện của mối quan hệ Trung-Nhật cho phù hợp với xu hướng của thế giới và nguyện vọng của hai dân tộc để phát triển hơn nữa mối quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa hai nước.

Thái độ hòa dịu của Thủ tướng Ôn Gia Bảo đã được Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đáp lại bằng sự bày tỏ rằng ông tin tưởng tương lai của các mối quan hệ Nhật-Trung sẽ không còn những “bóng mây”. Thủ tướng Shinzo Abe còn khẳng định phía Nhật Bản sẵn sàng đẩy mạnh các cuộc đối thoại giữa lãnh đạo hai nước.

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe là nhà lãnh đạo trẻ tuổi, sinh ra sau Thế chiến II nên được chờ đợi là có cách tiếp cận mới đối với các vấn đề lịch sử gai góc trong quan hệ với các nước láng giềng.

Do quan hệ Nhật-Trung có quá nhiều vấn đề nổi cộm đan xen nhau giữa đồng thuận và bất đồng như nói trên, trong một chuyến thăm lần này của ông Shinzo Abe đến Bắc Kinh không hy vọng có thể giải quyết được tất cả mọi vấn đề.

Tuy nhiên, những phát biểu của các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Nhật Bản trước cuộc gặp thượng đỉnh Trung-Nhật lần này và kết quả của chuyến thăm đã chứng tỏ một xu hướng mới tích cực đã được mở ra trong quan hệ giữa hai nước.

Đây là xu hướng đúng đắn và có lợi không chỉ cho Nhật Bản, Trung Quốc mà còn cho cả hòa bình, ổn định và phát triển bền vững ở khu vực Đông Á và thế giới.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Thế giới

Mới - Nóng

Khám phá