Những rắc rối xung quanh giải Nobel Hòa bình 2006

TPCn - Ngày 13/10/2006, Giải Nobel hòa bình 2006 đã được quyết định trao cho ông Muhammad Yunus, người Bangladesh và ngân hàng Grameen do ông sáng lập để cho người nghèo vay các khoản tín dụng nhỏ không cần thế chấp.

Ông Muhammad Yunus
Trong thông báo quyết định trao giải, ủy ban Nobel Na Uy nói: “Hòa bình lâu dài không thể đạt được trừ phi các cộng đồng dân cư lớn tìm được cách để thoát khỏi cảnh nghèo đói. Tín dụng nhỏ là một phương tiện như vậy”.

Tuy nhiên, sau khi thông tin về việc ông Yunus được trao giải lan truyền đã gây nên phản ứng khá mạnh. Bên cạnh những lời ca ngợi ông cũng xuất hiện những ý kiến chỉ trích, phê phán Yunus cùng cách làm của ông, thậm chí hoài nghi  tính chính xác của việc trao giải cho ông.

Tựu trung lại, những ý kiến phản đối bao gồm: Thứ nhất, ông lấy lãi suất cao tới 23% thì liệu đó có phải là ông và ngân hàng của ông yêu người nghèo không?

Thứ hai, Ngân hàng Grameen của ông chỉ cho những nhóm nhỏ gồm 5 hộ gia đình vay tiền và những nhóm đó mỗi tuần phải họp mặt một lần, điều này thể hiện ông không tin tưởng họ.

Thứ ba, sở dĩ 96% khách hàng của Yunus là phụ nữ là bởi ông cho rằng phụ nữ Bangladesh trọng danh dự hơn nam giới, không muốn mắc nợ, lại khéo kinh doanh, như thế không phải là ông chủ trương nam nữ bình đẳng.

Thứ tư, muốn vay được tiền của Yunus phải thoả mãn những điều kiện khá đặc biệt như: Phải uống nước đã đun chín, phải có hố xí sạch sẽ, số lượng con không quá nhiều…đó là những ràng buộc để tránh rủi ro về tiền cho vay chứ chẳng phải là do hảo tâm hay giàu tình nhân ái (!?).

Bất chấp những lời gièm pha trên đây, Hội đồng xét giải vẫn quyết định trao giải cho Yunus vì đánh giá cao ý nghĩa lớn lao của các khoản tín dụng nhỏ cho vay không cần tín chấp của ông.

Họ không khen tặng sự hảo tâm của ông mà đánh giá cao cách làm sáng tạo của ông trong việc tổ chức kinh doanh tiền tệ. Sự sáng tạo này đã mang lại hiệu quả rõ rệt trong việc giảm thiểu đói nghèo.

Họ mong muốn bằng việc trao giải Nobel cho Yunus và ngân hàng của ông sẽ cổ vũ sự phổ cập mô hình kinh doanh này và khuyến khích xuất hiện những cách làm sáng tạo mới.

Ngay sau khi biết tin mình được trao giải, ông Muhammad Yunus cho biết, sẽ dùng số tiền thưởng của mình, vào các mục đích tốt đẹp như tài trợ cho một dự án sản xuất thực phẩm dinh dưỡng, chi phí thấp cho người nghèo, một bệnh viện mắt, một dự án nước uống và một chương trình y tế. “Tôi sẽ tặng hết số tiền thưởng của mình cho những doanh nghiệp trên. Tất cả đều là các doanh nghiệp xã hội, không phải tổ chức vì lợi nhuận’’.

Tuy nhiên, ý muốn tốt đẹp trên của ông Yunus có thể không thực hiện được bởi rất có thể ông không nhận được tiền thưởng. Theo báo Thanh niên Trung Quốc, Giải Nobel Hoà bình do Trung tâm Hoà bình trực thuộc ủy ban Nobel Na Uy trao và phát tiền thưởng.

Hôm 15/10 vừa qua, Trung tâm này đã gửi đơn thỉnh cầu lên chính phủ Na Uy đề nghị cấp thêm tiền để Trung tâm hoạt động và chi tiêu. Song chính phủ Na Uy đã thẳng thừng từ chối.

Không những thế, ông Bộ trưởng Văn hóa Na Uy còn phát biểu gay gắt phê phán Trung tâm này chi tiêu quá nhiều, yêu cầu ngân sách quá cao, tồn tại rất nhiều vấn đề trong quản lý và kinh doanh, “thiếu sự khống chế tài chính nghiêm trọng”.

Ông chỉ rõ: Trung tâm Hoà bình là cơ quan lớn nhất và xa hoa, vô bổ nhất trong ủy ban Nobel, rằng cần phải đình chỉ việc tài trợ cho Trung tâm. Điều này khiến Trung tâm lâm vào tình trạng có nguy cơ bị đóng cửa.

Đối với chính phủ Na Uy thì việc bỏ tiền nuôi một cơ quan không phải của Na Uy đã gây nên sự bất mãn trong nước. Mặt khác, Giải Nobel hoà bình mỗi năm trao một lần đã trrở thành tập quán quốc tế, không thể khinh suất bãi bỏ.

Điều này khiến chính phủ Na Uy lâm vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Cho đến nay, chưa có cá nhân hay tổ chức nào muốn bỏ tiền tài trợ giải. Bởi vậy, việc ông Yunus không nhận được tiền thưởng có thể là một thực tế.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Thế giới

Mới - Nóng

Khám phá