Thành công của Ý và Pháp là gợi ý cho bóng đá VN

HLV Vương Tiến Dũng phát biểu như vậy, sau World Cup mà Italy trở thành nhà tân vô địch. Theo nhà cầm quân từng giúp Bình Dương, bóng đá Việt Nam có thể học hỏi nhiều từ 2 đội bóng mạnh nhất VCK thế giới này.

Thành công của Italy hay thất bại của người Pháp ở chung kết đều là bài học quý cho các HLV và cầu thủ Việt Nam. Ảnh: AP
Tại World Cup 2006, hai đội vào đến chung kết là Italy và Pháp đều thành công với sơ đồ chiến thuật 4-5-1. Ông đánh giá thế nào về lối chơi này?

Sơ đồ này có đặc điểm nổi bật là khả năng kiểm soát khu trung tuyến của đội bóng được tăng cường một cách rõ rệt đồng thời tạo sức ép lên khung thành đối phương, bằng sự cơ động và tư duy chiến thuật tốt của hàng tiền vệ 5 người.

Một tiền đạo cắm và hai tiền vệ đóng vai trò như những tiền đạo ẩn có thể vọt lên bất cứ lúc nào để tận dụng khoảng trống mênh mông ở phía trước nhằm hạ đối thủ. Tính đột biến về chiến thuật của đội hình này, vì thế, sẽ rất cao, khiến cho hàng thủ đội bạn khó nắm bắt và dễ phạm sai lầm.

Tuy nhiên, nếu hàng tiền vệ 5 người không phát huy được lợi thế về quân số ở khu vực trung tuyến thì lối đá của đội bóng đó rất dễ lâm vào bế tắc. Trong trường hợp đó, các tiền vệ không tận dụng được khoảng trống, trong khi, tiền đạo cắm tỏ ra quá đơn độc ở tuyến trên.

Ở World Cup vừa rồi, đội tuyển Anh thất bại trước Bồ Đào Nha chính vì lý do cốt yếu này. Về mặt ý tưởng, họ đúng bởi sơ đồ chiến thuật với 5 tiền vệ sẽ giúp người Anh áp đặt lối chơi trước một đối thủ đã mất 2 ngôi sao ở giữa sân là Deco và Costinha.

Nhưng thực tế trên sân cỏ cho thấy, mình Rooney không thể làm được gì khi mà cả Gerrard và Lampard đều thi đấu dưới sức và không hoàn thành nhiệm vụ của một người tiếp lửa. Ngoài ra, cả hai siêu sao này cũng không phải là những tiền đạo ẩn thực thụ.

Lẽ ra, khi không phát huy được uy lực, HLV Sven Goran Eriksson phải thay đổi chiến thuật và trở về sơ đồ 4-4-2 truyền thống của họ để mang lại một lối đá hào hứng và hiệu quả hơn.

Dựa vào tiêu chí nào để HLV quyết định sử dụng sơ đồ chiến thuật này, thưa ông?

Có 3 yếu tố cần phải cân nhắc trước khi quyết định sử dụng sơ đồ chiến thuật 4-5-1. Đầu tiên là con người. Cầu thủ phù hợp với loại chiến thuật này phải có những yếu tố tốc độ, thể lực sung mãn, sự tinh tế và khả năng dứt điểm tốt. Tiêu chí thứ 2 là lựa chọn lối chơi.

Nếu HLV trưởng có ý đồ kiểm soát khu trung tuyến, khống chế đối thủ để giành lợi thế và tạo sự khác biệt thì nên bố trí đội hình có 5 tiền vệ. Ba là phụ thuộc vào sức mạnh của đối phương. Trong trường hợp đối thủ yếu hàng thủ và không mạnh ở hàng tiền vệ thì chúng ta nên dồn sức đánh nhanh để ghi càng nhiều bàn thắng, càng tốt.

HLV Vương Tiến Dũng - Ảnh Minh Hải
Theo tôi, không phải sơ đồ chiến thuật 4-5-1 mà 4-4-2 mới là sự cải tiến mới nhất của bóng đá. Chỉ có điều, sự áp dụng của mỗi đội, dựa vào yếu tố nhân lực khác nhau, sẽ phát huy ở mức độ hiệu quả khác nhau. Khi đó, các HLV, cầu thủ mang đến sự biến thể một chút với sơ đồ 4-4-2.

Đây là một trong những gợi ý để các HLV Việt Nam hoặc HLV của đội tuyển Việt Nam tham khảo và áp dụng vào thực tế các trận đấu.

Vậy theo ông, nếu áp dụng sơ đồ 4-5-1, các đội bóng V-League sẽ phải làm gì?

Để áp dụng thành công, các đội cần cân nhắc kỹ lưỡng 3 yếu tố trên. Hồi còn dẫn dắt Bình Dương, tôi cũng thường xuyên sử dụng sơ đồ chiến thuật này, với Kesley đá cắm, còn Philani chơi lùi hơn.

Với số đông ở tuyến giữa, chúng tôi có thể giành quyền kiểm soát trận đấu và dồn ép đối phương để ghi bàn. Mùa bóng đó, chúng tôi giành nhiều chiến thắng nhờ sự ưu việt của sơ đồ 4-5-1. Theo quan sát của tôi, có nhiều đội bóng ở Việt Nam vẫn sử dụng công thức này, dù không thường xuyên lắm.

Sẽ là một đòi hỏi quá đáng nếu bắt cầu thủ chúng ta phải đá như Thuram, Zidane, Pirlo, Zambrotta hay Grosso... nhưng nếu biết áp dụng một cách khéo léo có sáng tạo theo sở trường của mỗi cầu thủ cho từng chiến thuật, thành tích của đội bóng sẽ cao lên.

Với nguồn nhân sự như hiện tại, ĐTQG Việt Nam có thành công với chiến thuật này?

Theo quan điểm của tôi, ĐTQG VN không nhất thiết phải quá trung thành với sơ đồ chiến thuật 4-4-2 mà có thể sử dụng 4-5-1 trước những đối thủ hợp lý. Trước một đối thủ quá mạnh về trung tuyến, chúng ta có thể tăng cường tiền vệ để làm đối trọng hay trước một hàng tiền vệ yếu, ta có thể tăng cường tiền vệ để đánh nhanh, thắng nhanh.

Trong trường hợp, hàng tiền vệ của mình có thể chơi ăn thua với đội bạn thì chẳng dại gì mà không sử dụng 4-4-2 bởi dù sao, đây cũng là đội hình được các cầu thủ sử dụng thuần thục nhất.

ĐTVN có thể sử dụng hiệu quả sơ đồ chiến thuật 4-5-1 để tận dụng tối đa sự cơ động của hàng tiền vệ, đặc biệt là tính đột biến của hai trung phong ẩn từ hàng tiền vệ. Tuy nhiên, để sử dụng thành công sơ đồ trên, những yếu tố về con người của đội bóng và khả năng của đối thủ cũng phải tính đển bởi đó là những yếu tố cơ bản khi áp dụng.

Trong trường hợp ĐTQG Việt Nam chơi với sơ đồ chiến thuật này, nếu là HLV trưởng, ông sẽ bố trí ai vào vị trí tiền đạo cắm và hai trung phong ẩn là ai?

Có thể là Phan Thanh Bình. Đây là cầu thủ có nhiều yếu tố phù hợp với sơ đồ trên. Tiền đạo này có thể lực, thể hình tốt, tuy vẫn còn thiếu tinh tế ở những tình huống xử lý bóng trong phạm vi hẹp hay độc lập tác chiến.

Trước đây, Huỳnh Đức là mẫu trung phong cắm rất tốt. Xa hơn nữa là Nguyễn Văn Dũng hay Cao Cường. Còn về trung phong ẩn, có nhiều cầu thủ hiện nay có thể đảm trách được như cặp Tài Em - Minh Phương chẳng hạn.

Theo Minh Hải
Vnexpress

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Thể thao

Mới - Nóng