Làm sao để có phim hay?

Đó là câu hỏi đặt ra trước thềm Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Điện ảnh VN lần thứ 6, diễn ra tại Hội trường Ba Đình (Hà Nội) trong 3 ngày 28, 29, 30/7, với 500 đại biểu chính thức và khoảng 100 khách mời.

Tiền Phong đã trò chuyện cùng Tổng thư ký Trần Luân Kim trước ngày khai mạc.

Theo ông, điều quan trọng nhất lúc này là vấn đề nhân lực?

Bởi hiện nay đội ngũ của ta quá mỏng, nói đến điện ảnh (ĐA) người ta thường chỉ nhìn vào đạo diễn và diễn viên thì rất khập khiễng, bởi  ĐA còn  nhiều thành phần quan trọng khác.

Càng ngày càng thấm thía điện ảnh là nghệ thuật tổng hợp. Chỉ khập khiễng một khâu là hỏng ngay. Ví dụ khâu rất đơn giản mà ít người chú ý là cơ sở hạ tầng- tức dịch vụ thực hiện bộ phim ở nước ngoài rất chính quy, từ giờ giấc ra hiện trường cho đến điều động xe cộ, khói lửa…

Ta không được như thế, chủ yếu từng đoàn phim phải lo và đạo diễn phải xoay xở. Khâu kịch bản kém và thiếu, mở nhiều trại sáng tác nhưng kịch bản hấp dẫn vẫn hiếm.

Phương Tây họ viết kịch bản ĐA chỉ để làm phim thôi chứ không phải để in thành sách, nhưng kiểu Liên Xô (cũ) lại coi kịch bản ĐA là tác phẩm văn học. Anh em viết kịch bản chuyên nghiệp của ta chưa quen với quy trình và quy tắc, tiêu chuẩn kịch bản ĐA.

Chuyện này không phải bây giờ mới thấy, mới bàn, nhưng dường như nhúc nhích chẳng được là bao?

Đại hội kỳ này đặt một số tham luận bàn việc đẩy mạnh chất lượng kịch bản, nhưng không phải cứ bàn xong là làm được ngay bởi phải có quá trình, cấp quản lý ĐA phải động tay hết sức cụ thể, chi tiết:

Lực lượng đã có nghề rồi thì phải để họ được tiếp xúc với kiến thức tay nghề của thế giới, tạo điều kiện cho họ đi thực tế. Đồng thời đầu tư  chiều sâu, từ ý tưởng tốt sẽ đầu tư thật thích đáng mới mong đẩy được kịch bản tới mức như ta muốn. Phải có người chủ trì, tốt nhất là Cục ĐA.

Việc cần làm bây giờ phải chăng là đào tạo thế hệ trẻ, thưa ông?

Chỗ yếu của khâu đào tạo đạo diễn hiện nay: Lý thuyết cũ cộng với thực tập không đến nơi đến chốn. Đạo diễn ra trường cần có thời gian dài thực tập nhưng thực tập ở VN chủ yếu là giết thời gian.

Lẽ ra thực tập có nghĩa là làm hết phim này đến phim kia mới lên tay được, đằng này chờ đến lượt làm phim thì có khi không phải kịch bản anh thích, rồi thì thất bại, rồi thì mất hút.

Rồi cứ trằn trọc như thế, trăn trở như thế, chen lấn như thế cuối cùng không ra nhân tài nữa mà thành người đầy thương tích rồi, không thể vươn lên được nữa.

Phải thoát ra khỏi tình trạng đó, làm sao “bốc” được anh em có năng lực ra nước ngoài đào tạo hẳn vài năm chứ không phải dăm ba ngày hoặc hai ba tuần lễ như tham quan.

Đào tạo ở nước ngoài phải có chương trình, chịu tốn kém. Còn đào tạo trong nước lâu dài hơn nhưng nói chung cần cải tiến nhiều hơn nữa về chương trình, phương pháp đào tạo, cách thức liên kết đào tạo với nước ngoài chứ tự ta dạy ta trong khi ông thầy không cập nhật thông tin thì làm sao trò tiến bộ được.

Diễn viên là bộ mặt của phim và là người thể hiện ý đồ của đạo diễn và kịch bản trong khi ở ta những diễn viên chuyên nghiệp sống bằng nghề có thể nói là không có.

Một đất nước hơn 80 triệu dân với nền ĐA lâu năm vậy mà không có đội ngũ diễn viên như vậy thì làm sao khá được. Cứ nhìn điện ảnh các nước sẽ thấy bộ mặt diễn viên thế nào, trước hết phải đông đảo đã rồi mới chọn lựa…

Muốn chuyên nghiệp thì diễn viên phải được học diễn xuất, chương trình học nặng nề ví dụ diễn viên nên biết cưỡi ngựa, lái tàu, biết cách chào hỏi từ cổ chí kim … Học hết chứ không phải như hiện nay.

Trong những ý kiến góp ý trước thềm Đại hội, có người băn khoăn Hãng phim của Hội ĐA thời gian qua không hoạt động hiệu quả?

Thực tế là Hãng phim Hội ĐA VN (Hodafilm) không hoạt động gì cả. Như vậy cần phê bình người phụ trách chứ thực tế Hãng rất cần làm phim.

Nguyên nhân khách quan là không có tiền, không có thiết bị, nhưng về chủ quan như thế là không được, phải cựa quậy chứ.

Vừa rồi Nhà nước đã đầu tư tiền để mua thiết bị, phòng hậu kỳ, thu âm- tức điều kiện tối thiểu đã có. Nhiệm kỳ tới Hodafilm phải làm phim thôi.

Mong muốn của ông với những người sẽ được ứng cử vào BCH là gì?

Ai muốn vào làm ở BCH thì phải nhiệt tâm, chịu vất vả, nếu không thì nên rút. Hội muốn mạnh thì phải mạnh từ hội viên.

Nếu có nhiều anh em chính thức đề đạt mong muốn được sinh hoạt theo nghề nghiệp cho hiệu quả thì theo tôi nên thành lập những CLB như CLB diễn viên, CLB các nhà quay phim, CLB đạo diễn ĐA, CLB Lý luận phê bình…

Tôi rất mong lập được Quỹ phát triển ĐA Quốc gia, rồi nếu có thể thì cứ 2 năm/lần làm được một LHP quốc tế, mời các nước gửi phim đến, mời  giám khảo các nước sang, nhưng chưa thực hiện được. Song cũng đừng sốt ruột, phải chờ đợi.

Xin cảm ơn ông.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Văn nghệ

Mới - Nóng

Khám phá