Giám sát một chiều

TP - Câu chuyện “4,5 vạn lao động bơ vơ ở Angola” chỉ là phần nổi của tảng băng xuất khẩu lao động. Lạ mà không lạ rằng, khi PV Tiền Phong hỏi nhiều doanh nghiệp vì sao lại để xảy ra chuyện thế này, thế kia ở thị trường Angola, các ông chủ này cũng chỉ dám bóng gió “nhiều chuyện tế nhị, khó nói lắm”.

> Bơ vơ 4,5 vạn người Việt: Mong Angola sớm ký hiệp định
> Angola sẵn sàng ký Hiệp định lao động với Việt Nam

Đúng là “có cho kẹo” doanh nghiệp cũng không dám nói thật.

Thân phận doanh nghiệp và người lao động trong quy trình xuất khẩu lao động của ta mới khổ làm sao! Chỉ có mấy ông quản lý chỉ tay năm ngón là vô tư thôi?!

Thông thường, để khai thác thị trường, doanh nghiệp phải lăn mình đi tìm đối tác, đơn hàng. Cục Quản lý Lao động Ngoài nước (Bộ LĐ-TB&XH) thẩm định, cấp phép.

Việc cấp phép này dù sao cũng còn tâm thế “xin - cho”, nên cũng nhiêu khê lắm (chưa nói chuyện thẩm định có chính xác hay không). Thuận buồm xuôi gió thì thị trường khai mở, không thì doanh nghiệp bị thổi còi, thậm chí bị đình chỉ có thời hạn đến vĩnh viễn giấy phép xuất khẩu lao động.

Doanh nghiệp thì dễ xử như vậy, còn Bộ thì sao, nếu làm hỏng thị trường?

Mấy năm qua, nhiều thị trường đã tạm ngừng tiếp nhận lao động Việt Nam. Ví dụ, Malaysia sau một thời gian ồ ạt đưa đi, chúng ta gặp vấn đề trong công tác quản lý, đào tạo nên phía bạn tạm dừng tiếp nhận, gây xôn xao một thời gian dài.

Hiện nay, thị trường này đang tự “chết” vì nhiều nguyên nhân, là hệ quả của một cách làm xuất khẩu lao động chụp giật. Rồi, Trung Đông, Đài Loan, Anh Quốc… cũng ít nhất một lần tạm đóng cửa đối với lao động Việt Nam.

Đặc biệt là Hàn Quốc, một thị trường béo bở. Sau khi phía bạn yêu cầu nhiều vấn đề, Bộ LĐ-TB&XH quyết định để một trung tâm thuộc Bộ (là Trung tâm Lao động ngoài nước) trực tiếp tuyển chọn và đưa đi.

Trước khi Bộ quyết định kéo thị trường này về tay mình, một số doanh nghiệp thắc mắc vì sao họ không được vào thị trường Hàn Quốc theo chương trình cấp phép mới (chương trình mà người lao động trong nước và ngoài nước bình đẳng về công việc, thu nhập khi làm việc tại Hàn Quốc).

Bộ giải thích đại loại là “chương trình phi lợi nhuận”, “phía bạn yêu cầu”… Như vậy là để Bộ vừa quản lý vừa trực tiếp đưa lao động đi thì sẽ tốt hơn? Rồi sao? Thị trường này lại gặp trục trặc nghiêm trọng và rồi cũng bị tạm ngừng tiếp nhận, ảnh hưởng hàng vạn lao động.

Còn thị trường Angola thì “ngổn ngang” như bây giờ.

Doanh nghiệp làm sai thì bị rút giấy phép, bị xử phạt. Bộ làm hỏng thị trường thì xử lý thế nào? Không lẽ lại đổ hết lỗi cho người lao động thiếu ý thức kỷ luật?

Từ câu chuyện cho phép thí sinh mang máy ghi âm, camera (với các điều kiện khắt khe đi cùng) vào phòng thi, một lãnh đạo Sở GD&ĐT Nghệ An cho rằng, “Xưa, giáo viên đi coi thi với tâm thế là người giám sát.

Nay, giáo viên cũng buộc phải có ý thức rằng mình cũng bị giám sát”. Có lẽ doanh nghiệp và người lao động cũng nên giám sát cách quản lý của Bộ (tất nhiên là nên có cơ chế cổ vũ cho sự giám sát này) để cùng hướng đến sự minh bạch, công bằng, vì lợi ích chung.

Báo giấy

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Chuyện hôm nay

Mới - Nóng

Khám phá