Càng chạy càng lỗ, xe buýt lãn công

TP - Chỉ tính riêng ở hai HTX vận tải Rạng Đông và Quyết Thắng (thuộc Liên hiệp các HTX vận tải TPHCM), đến chiều 14/3, các xã viên đã hủy gần 200 chuyến xe buýt để hạn chế tình trạng thua lỗ kéo dài kể từ khi xăng dầu tăng giá.

>> Đường sắt tăng giá vé

Càng chạy càng lỗ!

Nhiều xe buýt đã bắt đầu viện các lý do để không xuất bến phục vụ đi lại của hành khách. Ảnh: Hồng Hạnh

Nếu không được cải thiện, việc lãn công sẽ “lây lan” sang nhiều HTX khác và khiến mạng lưới xe buýt TPHCM đối mặt với nguy cơ tê liệt.

Theo thống kê của HTX Rạng Đông, kể từ ngày 1/3 đến nay, các xã viên thuộc HTX này đã ngưng hoạt động hơn 100 chuyến, trong đó tập trung hầu hết ở các tuyến có cự li dài như Bến Thành – Hiệp Thành (55 chuyến), Bến Thành – Suối Tiên (50 chuyến).

Còn tại HTX Quyết Thắng, theo số liệu thống kê chưa đầy đủ kể từ ngày 1 đến 10/3 đã có 23 chuyến xe buýt ngưng hoạt động. Trước đó, 12 xã viên thuộc Liên hiệp các HTX vận tải có đơn xin tạm ngừng hoạt động vì không còn đủ khả năng bù giá nhiên liệu và các khoản trượt giá phụ tùng, vật tư tăng theo giá xăng dầu xăm (lốp), sửa chữa, bảo trì…

Theo thừa nhận của ông Phùng Đăng Hải - Chủ tịch Liên hiệp các HTX vận tải, tính từ thời điểm giá nhiên liệu tăng hôm 26/2 đến nay, đã có 6 đơn vị thành viên thuộc liên hiệp viện nhiều lí do như xe hỏng, lái xe bệnh … để không đưa xe ra khai thác. Việc hủy chuyến nói trên trước mắt chỉ làm thời gian dãn cách giữa hai chuyến kéo dài thêm 1 -2 phút.

Một lãnh đạo Trung tâm quản lý điều hành vận tải hành khách công cộng TPHCM (TTVTHKCC) xác nhận, tình trạng hoang mang, muốn tạm ngưng hoạt động đang có xu hướng lây lan sang nhiều đơn vị khác trong Liên hiệp các HTX và Cty Vận tải hành khách Sài Gòn.

Theo tính toán của TTVTHKCC, kể từ khi giá xăng dầu tăng (từ ngày 26/2), các đơn vị xe buýt bị thua lỗ nặng. Trong 3.200 xe buýt của thành phố, có đến 2.400 xe buýt lớn chạy dầu DO, trong khi giá dầu tăng vọt hơn 30%.

Chiều 14/3, một xã viên HTX Rạng Đông vừa “lãn” công (đề nghị không nêu tên) cho Tiền phong biết phí tiêu hao nhiên liệu (xăng dầu) chiếm hơn 40% giá thành nên hoạt động trong điều kiện như hiện nay, tổng chi phí đã tăng hơn 5%  so với trước.

Nếu tính luôn mức trượt giá của săm lốp, bình điện,... nếu duy trì hoạt động của các xe buýt, các xã viên phải bấm bụng chi thêm từ 400 – 500 nghìn đồng/xe. Những tuyến cự li dài như Lê Hồng Phong - Biên Hòa phải bù thêm khoảng 700 nghìn đồng/xe. Nếu không được ngân sách hỗ trợ, các xã viên sẽ bị lỗ nặng.

Liệu có “bù đúng, bù đủ”?

Ngay sau thời điểm tăng giá xăng dầu, Liên hiệp các HTX đã có công văn “khẩn” gửi Sở GTCC và UBND TP HCM kêu cứu và đề nghị được hỗ trợ. Công văn này cảnh báo rằng nếu không khắc phục tình trạng thua lỗ thì ngành xe buýt TP HCM sẽ đối mặt với đợt bỏ xe, chuyện lớn nhất từ trước đến nay.

Theo thống kê, xe HTX chiếm hơn 40% trong tổng số 3.200 xe buýt, của TPHCM, hiện nay đảm nhận hơn 15.000 lượt xe mỗi ngày, trên tổng cự ly tuyến khoảng 3.470 km.

Theo lãnh đạo Sở GTCC, sau nhiều ngày tìm kiếm giải pháp hỗ trợ cho hoạt động của xe buýt, cuối cùng phương án trợ giá đã được chọn và trình Sở Tài chính thẩm định. Mới đây, phương án này đã được hai Sở thông qua và trình UBND TP HCM xem xét phê duyệt. Hiện nay chỉ còn lại vấn đề thời gian và sự kiên nhẫn của các đơn vị vận tải.

Tuy nhiên, việc TPHCM chậm ban hành chính sách bù trượt giá xăng dầu và các khoản chi phí khác trong hoạt động xe buýt đã làm nhiều xã viên HTX điêu đứng. Không chỉ móc hầu bao ứng trước các khoản chi phí tăng thêm (và chờ bù lại), nhiều xã viên còn phải chi trả các khoản nợ vay ngân hàng (chương trình vay thay thế, đổi mới phương tiện xe buýt) đã đến thời hạn thanh toán.

“Nếu như UBND thành phố không hỗ trợ trượt giá ngay thì tôi cùng nhiều xã viên khác không còn kham nổi và sẽ ngưng hoạt động để tránh phá sản” – Anh Hoàng, một xã viên thuộc Liên hiệp các HTX vận tải than.

Để giảm bớt khó khăn trước mắt cho các xã viên, sáng 14/3, HTX Rạng Đông đã quyết định chi ứng trước 5 triệu đồng/xe nhằm duy trì hoạt động trong thời gian chờ đợi.

Theo tính toán của một cán bộ thuộc TTVTHKCC, do bù trượt giá xăng dầu, tổng kinh phí trợ giá cho xe buýt trong năm 2008 sẽ tăng thêm hơn 130 tỷ đồng. Cái khó của ngành giao thông hiện nay là liệu có được “bù đúng, bù đủ” hay không bởi trước khi giá xăng dầu tăng, vào cuối năm 2007, Sở GTCC đã đề xuất trợ giá xe buýt trong năm 2008 là 650 tỷ đồng. Tuy nhiên, đề xuất này đã bị HĐND TPHCM “bác” và chỉ đồng ý trợ giá tổng số 450 tỷ đồng.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Xã hội

Mới - Nóng

Khám phá