Già làng A Nhô “xử án”

TP - “Đảng đưa lại cho người Ba Na nhiều điều tốt đẹp, có cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Nghĩ đến thời Pháp, rồi Mỹ ngụy đến bây giờ vẫn chưa hết sợ...”.

Già làng A Nhô,  làng PLei Rơ Hai 1, phường Lê Lợi, thị xã Kon Tum.
Đó là lời bộc bạch với chúng tôi của già làng A Nhô (75 tuổi) làng PLei Rơ Hai 1, phường Lê Lợi, thị xã Kon Tum.

Già làng A Nhô làm “quan tòa”!

Trong làng, hễ có vụ xích mích nào thì người dân tìm đến đầu tiên là già làng A Nhô. Uy tín của già Nhô cao như đỉnh núi trước làng.

Già bảo: “Mình phải xử sao cho có lý có tình, chuyện nhỏ thì nhắc nhở, hoà giải. Khi nghe cảm thấy hợp tình, hợp lý thì ai cũng phải nghe theo. Mấy đứa thanh niên uống rượu say rồi về đánh vợ, mình đến nhà xem xét để xử lý ngay”.

Nhưng vụ xử “căng” nhất lại chính là chuyện nhà đứa cháu của già, KSo Tuyết. Chuyện là chồng Tuyết là A Hiưh có vợ con rồi, nhưng lại đi thích một đứa con gái khác chưa chồng. Già đã phê bình nhưng nó không nghe. Cuối cùng già đành phải chủ trì và tổ chức họp làng, xử phạt A Hiưh một con heo to.

Già A Nhô tiếp lời: Làng mình trước đây vắng vẻ lắm, nhưng nay thì khác rồi, đã trở thành phố phường đường nhựa trải phẳng lì, rộng rãi nhưng tình hình an ninh lại... có vấn đề.

Tụi kẻ trộm bắt gà, chó của bà con. Nhưng chưa bắt được đứa nào, giá như mà tóm được bọn chúng thì...Đã lâu rồi, trong làng có 8 thanh niên bị mắc lừa kẻ xấu, cứ mỗi buổi chào cờ vào sáng thứ hai đầu tuần tại nhà rông, già kiểm điểm, phê bình và bắt hứa trước bà con để sửa chữa. Nay thì tụi chúng chắc không dám nữa rồi...

Già A Nhô làm... khuyến nông

Làng PLei Rơ Hai 1 nằm bên dòng sông Đăk BLa, người Ba Na định cư sống quần tụ đông vui bao đời nay, cuộc sống nơi đây đang từng ngày thay da đổi thịt.

Người Ba Na luôn tin và đi theo Đảng làm cách mạng, xây dựng cuộc sống mới ấm no hạnh phúc, trong đó có một phần đóng góp của già làng A Nhô và già thật sự trở thành cánh chim đầu đàn của người Ba Na.

Làng có 93 hộ gia đình, hơn 300 nhân khẩu. Già Nhô dẫn chúng tôi đi thăm một vòng quanh làng.

Chỉ tay về các hộ gia đình, già quả quyết: Trước đây người với heo ở chung, nay không ai còn ở như vậy nữa. Nhà nào cũng có hố xí hợp vệ sinh, nhà tắm đàng hoàng. Ngày trước ai đời tắm rửa cứ đứng tồng ngồng... mắc cỡ lắm!

Già phải thường xuyên nhắc nhở bà con không được chặt phá rừng làm nương rẫy, mà phải thâm canh trồng cây lúa nước hai vụ.

Trồng mì thì phải biết trồng xen canh các loại cây đậu đỗ, nhất là trước đây già là người đầu tiên học cách làm của người Kinh là trồng cây sả, đem qua chợ trung tâm thị xã bán được khá nhiều tiền, sau đó bà con các làng khác cũng học hỏi cách làm của làng mình.

Khi đó, không biết bán sả cho ai thì già chuyển sang trồng gừng, nghệ... Mà già đang “trúng” củ nghệ đó! Mới nhổ bán một ít đã thu được hơn 250 ngàn đồng.

Già A Nhô tâm sự: “Mình luôn hướng dẫn, vận động bà con trong làng biết chăm nuôi bò, nhiều hộ như A Yêu, A Giai... mỗi nhà gần cả chục con bò. Còn về phòng bệnh thì khỏi phải lo, vì con trai già đang làm ban thú y của phường mà!”.

Già làng A Nhô được gặp Thủ tướng

Già Nhô tự hào lắm, bởi già được gặp Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ở TP HCM, tại “Hội nghị phát triển KT - XH Tây Nguyên, giai đoạn 2006 - 2010”.

Già A Nhô kể: “Hôm đó, vừa thấy già, Thủ tướng thân mật lắm. Mình vui và cũng... run. Nhưng Thủ tướng gần gũi lắm, hỏi thăm nhiều điều về buôn làng Tây Nguyên và dặn mình phải hướng dẫn cho bà con biết cách làm ăn, nên trồng cây cao su và tuyệt đối không được để bà con trong buôn làng mắc lừa kẻ xấu...”.

Sau hôm đó, trở về làng già tổ chức cuộc họp dân bản để “quán triệt” kỹ càng những lời Thủ tướng căn dặn. Nhớ lại năm trước, cả làng PLei Rơ Hai 1 của già đã mở hội cồng chiêng để đón Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Phạm Thế Duyệt.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Xã hội

Mới - Nóng

Khám phá