Lụt từ ngã tư đường phố

TP - “Hôm qua, chỉ một trận mưa lớn ở Hà Nội mà đã ngập, tắc hết đường.”, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói cuối tuần trước khi chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ để nghe báo cáo về tăng trưởng vùng kinh tế trọng điểm và sự tác động tới tăng trưởng chung của cả nước.

Lụt từ ngã tư đường phố

 Lời nhắc nhở của Thủ tướng khiến chúng tôi nhớ lại trận ngập úng hơn 10 năm trước tại Hà Nội, khiến nhiều khu vực tại Thủ đô bị ngâm trong nước cả tuần liền. Cũng từ trận mưa ngập này mà chương trình Táo quân năm 2009 nổi tiếng với bài nhạc chế “Lụt từ ngã tư đường phố” với những câu từ như: “nhà nhà bắt cá từ nơi ngã tư đường” hay “ở giữa Thủ đô xa hoa tráng lệ đàn cá tung tăng bơi trên vỉa hè”.
Hơn 10 năm qua, đặc biệt là khi Hà Nội được mở rộng, những tưởng hệ thống thoát nước Hà Nội sẽ khá hơn, nhưng những câu hát trên vẫn còn nguyên tính thời sự.
Thực tế là, trong những năm gần đây, Hà Nội đã đầu tư rất nhiều tiền của để cải thiện hệ thống thoát nước nhưng  cứ mỗi khi có mưa to đường phố vẫn điệp khúc “Lụt từ ngã tư đường phố”.
Lý giải về nguyên nhân trên, ông Võ Tiến Hùng, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội cũng đưa ra “điệp khúc”: “Do lượng mưa vượt quá khả năng thiết kế (50mm/2 giờ) của hệ thống tiêu thoát nước thành phố, cùng với đó là do tốc độ đô thị hóa nhanh dẫn đến ngập”.
Người tiền nhiệm của ông Hùng là ông Nguyễn Lê gần 10 năm nước cũng nói với phóng viên câu này với đại ý, mưa quá lớn vượt khả năng tiêu thoát. Năm 2011 ông Lê cho biết, Hà Nội còn 16 “điểm đen” úng ngập. Sau khi đổ hơn 8 nghìn tỷ đồng vào dự án thoát nước giai đoạn 1, giai đoạn 2 hoàn thành cuối năm 2016, đến nay Hà Nội vẫn còn 13 “điểm đen”, như vậy là chỉ giảm được vỏn vẹn 3 “điểm đen”.   
Cũng phải thừa nhận rằng, hệ thống thoát nước hiện tại của thành phố chưa đồng bộ, được chắp nối từ 4 hệ thống gồm: Cống cũ thời Pháp; Cống mới xây dựng từ năm 1954 trở lại đây; Cống thoát nước của Dự án thoát nước Hà Nội giai đoạn 1, giai đoạn 2; Cống thoát nước các ngõ xóm, các khu đô thị. Tuy nhiên, hiện chỉ có hệ thống thoát nước thuộc dự án thoát nước Hà Nội là tương đối bài bản, còn lại 3 hệ thống kia đã xuống cấp, hư hỏng, nhất là cống có từ thời Pháp hầu hết là cống có tiết diện nhỏ, khớp nối không hoàn chỉnh. 
Nguyên nhân sâu xa hơn là hệ thống thoát nước không kịp với  tốc độ đô thị hóa nhanh, quy hoạch thiếu đồng bộ lại thực hiện không đúng lộ trình đề ra. Một số dự án thoát nước bổ sung chậm tiến độ. Các khu vực đất trống có thể thẩm thấu nước sau khi mưa hay các hồ điều hòa dần bị thu hẹp, bị bê tông hóa cao. Cùng với đó, việc sinh hoạt, tổ chức sản xuất, kinh doanh làm tăng nhu cầu nước thải xả ra các cống...
Nói vậy để thấy, với hệ thống thoát nước “vừa yếu lại vừa thiếu” như hiện nay thì Hà Nội còn ngập không chỉ từ ngã tư đường phố.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Tôi nghĩ...

Mới - Nóng

Khám phá