Đứt gãy gần sông Tranh 2 “cựa quậy”?

TP - Các trận động đất lớn nhất mới đây, kể cả trận vừa xảy ra sáng thứ sáu, 7-9, khiến một số nhà khoa học bắt đầu nghĩ đến khả năng đứt gãy (Đứt gãy hiểu nôm na là vết nứt của lớp vỏ trái đất - (NV)) gần nhà máy thủy điện Sông Tranh 2 (huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam) đang hoạt động. Tiền Phong trao đổi với PGS.TS Nguyễn Hồng Phượng, Phó Giám đốc Trung tâm BTĐĐ&CBST.

Hai quần tụ rung chấn ở hai vị trí xa nhau, một quanh đập thủy điện và một gần đứt gãy địa chất Nguồn: Viện VLĐC
Hai quần tụ rung chấn ở hai vị trí xa nhau, một quanh đập thủy điện và một gần đứt gãy địa chất Nguồn: Viện VLĐC

> Đập không bị ảnh hưởng từ động đất

Vì sao ông đưa ra nhận định trái ngược như vậy, thưa ông?

Nhìn trên bản đồ thì thấy vị trí ba trận động đất lớn nhất vừa xảy ra từ mùng 3-9 đều không nằm trong quần tụ rung chấn quanh thủy điện Sông Tranh 2.

Thay vào đó, chúng đều nằm rất gần với một đứt gãy địa chất mang tên Hưng Nhượng-Tà Vi chạy theo hướng đông-tây nằm ở mạn nam đập thủy điện Sông Tranh.

Trận gần đây nhất xảy ra lúc 9h26 sáng 7-9 mạnh 4,2 độ richter nằm ở tọa độ 15.299 độ vĩ bắc và 108.165 độ kinh đông. Tâm chấn của trận này cách đập thủy điện khoảng 5 km.

Trận hôm trước nữa, lúc 7h17 mạnh 3,4 độ richter, tâm chấn có tọa độ 15,388 độ vĩ bắc và 108,120 độ kinh đông. Còn tâm chấn trận xảy ra tối 3-9 mạnh 4,2 độ richter nằm cách xa đập hơn nữa, 9 km, nhưng lại nằm gần sát với đứt gãy Hưng Nhượng-Tà Vi. Như vậy, thấy rõ hai quần tụ động đất ở hai vị trí tương đối khác nhau.

Kinh nghiệm từ hồ chứa các nước cho thấy động đất kích thích thường xảy ra dưới hoặc ngay gần hồ chứa và rất ít khi ở xa vị trí hồ chứa, trừ phi đấy là hồ chứa lớn. Hồ chứa thủy điện Sông Tranh có dung tích 730 triệu m3 nước chưa đủ lớn để có thể gây động đất kích thích ở các vị trí xa.

Mặt khác, động đất kích thích thường xảy ra theo chu kỳ, thường là sau khi hồ chứa tích nước và sau mùa mưa.

Tuy nhiên, thời điểm xảy ra ba trận động đất lớn nhất nói trên, hồ chứa thủy điện Sông Tranh lại đang ở mức tích nước tối thiểu, thấp hơn nhiều so với thời kỳ xảy ra chuỗi động đất mạnh chưa đến 3,3 độ richter cuối năm 2011 và đầu năm 2012.

Như vậy có nghĩa đứt gãy Hưng Nhượng-Tà Vi đang hoạt động?

Không thể khẳng định vì chúng tôi rất thiếu số liệu nhưng tôi thiên về khả năng ấy.

Quanh thủy điện Sông Tranh 2 còn có các đứt gãy nào nữa không, thưa ông?

Phía bắc đập còn có một đứt gãy lớn như Hưng Nhượng-Tà Vi nữa. Đó là đứt gãy Tam Kỳ-Phước Sơn cũng chạy theo hướng đông – tây. Hai đứt gãy này bị chắn bởi một đứt gãy Trà Bồng.

Các đứt gãy có tiềm năng sinh chấn lớn nhất này đều bao quanh thủy điện Sông Tranh 2. Đấy là chưa kể các đứt gãy nhỏ hơn với tiềm năng sinh chấn thấp hơn.

Cám ơn ông.

Hà Nội không có động đất

Trước thắc mắc của một số người ở Hà Nội về cảm nhận rung lắc sáng qua, 7-9, PGS.TS Nguyễn Hồng Phương cho hay, không ghi nhận được bất cứ trận động đất nào ở Hà Nội hay vùng lân cận.

Đáng kể nhất, chỉ có một trận động đất mạnh 5-6 độ richter xảy tại tỉnh Vân Nam, miền nam Trung Quốc, lúc 9h00-9h30 sáng thứ sáu, 7-9. Vị trí tâm chấn động đất cách Hà Nội vài trăm km.

“Nếu cảm thấy rung chấn, may ra chỉ một số nhà cao tầng ở một số vị trí đặc biệt mới cảm nhận được. Nhưng vậy không thấy ảnh hưởng đến VN nên chúng tôi không thông báo trận động đất này”,

QD
thực hiện

Báo giấy

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Xã hội

Mới - Nóng

Khám phá