Thủy điện xả lũ, Tuy Hòa lãnh đủ 

Như vụ thủy điện A Vương xả lũ làm ngập Quảng Nam hồi bão số 9, hôm qua, tổng giám đốc Công ty cổ phần thủy điện Sông Ba Hạ cũng thừa nhận đã xả lũ từ ngày 2/11. Điều đó đã góp phần nhấn chìm thành phố Tuy Hòa, Phú Yên...

Thành phố Tuy Hòa, Phú Yên chìm trong biển nước bởi cơn lũ lớn nhất trong lịch sử - Ảnh: PHI LONG (chụp từ trực thăng cứu trợ) - Tuổi Trẻ

Tối 2/11, bất thần lũ dữ tràn về, nhanh đến mức hàng vạn người dân phía hạ lưu sông Ba ở Phú Yên chỉ kịp leo lên nóc nhà. Chuyện gì đã xảy ra? Tuổi Phóng viên đã trao đổi với tổng giám đốc Công ty cổ phần thủy điện Sông Ba Hạ Võ Văn Tri. Ông Tri nói:

Ngày 2/11, Nhà máy thủy điện Sông Ba Hạ đã xả lũ với lưu lượng 800 - 1.000 m3/giây, nếu bình thường thì lưu lượng xả như thế không ảnh hưởng lắm đối với hạ lưu. Nhưng khi lũ xảy ra, mưa to, triều cường thì tất nhiên nó góp phần nâng cao đỉnh lũ.

Nhiều chuyên gia cho rằng, công trình thủy điện Sông Ba Hạ không hoàn thành nhiệm vụ là điều tiết lũ, cắt lũ đối với hạ lưu?

Nhận định đó là đúng. Chúng tôi cũng biết rõ điều đó ngay từ khi xây dựng công trình này. Làm sao cắt lũ, điều tiết lũ được khi dung tích hồ chứa nước của thủy điện Sông Ba Hạ chỉ 349,7 triệu m3.

Ngay từ lúc khảo sát, bên tư vấn đã đặt vấn đề dung tích hồ phải chứa được 1 tỉ m3 nước, ít nhất phải 800 - 850 triệu m3 nhưng vấp phải sự phản ứng từ tỉnh Gia Lai ở phía trên. Để tích được 1 tỉ m3 nước thì thêm một phần lớn diện tích đất sản xuất của huyện Krông Pa, tỉnh Gia Lai ngập trong lòng hồ.

Nói thẳng ra, ngay từ đầu chúng ta thiếu một nhạc trưởng để điều hành thủy điện bậc thang trên sông Ba. Nhà máy nằm trên đất Phú Yên mà lòng hồ chiếm quá nhiều diện tích trên đất Gia Lai. Họ phản đối và giải pháp xây hồ chứa nước quá nhỏ như hiện tại là sự lựa chọn cuối cùng. Đó là giải pháp bất đắc dĩ.

Tôi thừa nhận thủy điện Sông Ba Hạ không thể làm được nhiệm vụ cắt lũ, điều tiết lũ đối với hạ lưu. Hơn nữa, ngay cả các nhà máy thủy điện trên sông Ba hiện vẫn chưa có sự phối hợp với nhau.

Trên sông Ba hiện có chín công trình thủy điện, đã có năm nhà máy chính thức hoạt động. Chưa bao giờ chúng tôi nhận được thông báo về kế hoạch xả lũ của họ. Hồ chứa nước của thủy điện Sông Ba Hạ là hồ chứa nước cuối cùng của các công trình bậc thang, trong khi nó quá nhỏ để tích nước cắt lũ mà phía trên thì họ có thể xả bất cứ lúc nào.

Trên hệ thống sông Ba có đến năm nhà máy thủy điện đang hoạt động gồm: An Khê - Kanak, Ayun Hạ, Krông H’Năng, Sông Hinh và Sông Ba Hạ - Đồ họa: VĨ CƯỜNG (Tuổi Trẻ)

Như vậy, chuyện xả lũ khủng khiếp của thủy điện Sông Ba Hạ trong hai ngày 2 và 3/11 đã làm Phú Yên chìm trong biển nước là tất yếu?

Sáng 3/11, lũ đổ về quá nhanh, chúng tôi xả lũ 8.000 m3/giây, đến trưa đã xả 10.000 m3/giây. 18 giờ ngày 3/11, lũ đổ về lòng hồ quá lớn và nhà máy quyết định xả 14.450 m3/giây, kéo dài suốt tám giờ. Đến chiều 4/11, vẫn đang xả 9.000 m3/giây.

Việc xả lũ trong tình hình những ngày vừa qua là giải pháp buộc lựa chọn, bởi đó là cách duy nhất để đảm bảo an toàn, nếu không làm thế chắc chắn thảm họa sẽ khủng khiếp hơn nhiều đối với hàng vạn người dân ở hạ lưu. Nhìn hàng ngàn bà con bị ngập lụt tôi cũng xót xa lắm chứ, nhưng không còn cách nào khác.

Trong khả năng của mình, chúng tôi luôn phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, kịp thời thông báo về diễn biến xả lũ để chính quyền di dời dân trong các trường hợp khẩn cấp. Tuy nhiên, hàng ngàn nhà dân chìm trong lũ như những ngày qua là bất khả kháng.

Nhà máy thủy điện Sông Ba Hạ được xây dựng trên địa bàn huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên có hai tổ máy, mỗi tổ máy có công suất 110 MW với điện lượng trung bình 825 triệu kWh/năm.

Ngày 24/10/2009, Công ty cổ phần Thủy điện Sông Ba Hạ (Tập đoàn Ðiện lực Việt Nam) đã tiến hành khởi động chạy không tải tổ máy số 2 trong 10 ngày để kiểm tra, hiệu chỉnh trước khi chính thức phát điện hòa vào điện lưới quốc gia vào đầu tháng 11/2009.

Theo B. Trung - T. Lộc
Tuổi Trẻ

Cùng chuyên mục

Xem thêm Xã hội

Cùng chủ đề

Mới - Nóng