Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung

TPO - Lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc có vẻ đã không nói gì đến vấn đề tranh chấp trên biển Đông trong cuộc gặp cuối tuần qua bên lề Thượng đỉnh G-20. Giới phân tích cho rằng nguyên nhân có thể là do hai bên muốn tránh làm chệch hướng cuộc thảo luận về thương mại.

Một máy bay quân sự Mỹ trên biển Đông trong tháng trước. (Ảnh: AP)
Một máy bay quân sự Mỹ trên biển Đông trong tháng trước. (Ảnh: AP)

Tuyên bố được hai nước đưa ra sau cuộc gặp không đề cập gì đến biển Đông, vùng biển tranh chấp cho dù Mỹ và Trung Quốc khác biệt sâu sắc trong vấn đề này.

Thay vào đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thảo luận về vấn đề Đài Loan, Triều Tiên, quản lý sử dụng chất opioid fentany tổng hợp, và vấn đề thương mại.

Báo Hong Kong South China Morning Post dẫn lời nhà bình luận quân sự Song Zhongping (làm việc tại Hong Kong) nói rằng khác biệt giữa Mỹ và Trung Quốc quá lớn để có thể bắc cầu, nên việc để vấn đề này sang một bên sẽ giúp hai bên giải quyết các vấn đề thương mại.

“Trung Quốc luôn nói đến những lợi ích của họ trên biển, trong khi Mỹ chú trọng tự do hàng hải. Đó là khác biệt ngay từ điểm khởi đầu và không dễ hòa giải”, ông Song nói.

Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung - ảnh 1

Tiết lộ cuộc đàm phán giữa ông Tập và ông Trump bên lề Hội nghị G20

Chủ tịch Trung Quốc đã giành 30 phút đầu tiên trình bày các quan điểm của Bắc Kinh về cuộc chiến thương mại Trung-Mỹ bên lề Hội nghị G20, đó là tiết lộ của Cố vấn thương mại Nhà Trắng, ông Peter Navarro

Nhà nghiên cứu Wang Dehua, một chuyên gia về các vấn đề Nam và Trung Á đang công tác tại Viện Khoa học xã hội Thượng Hải, cho rằng các nước liên quan trên biển Đông đang trong giai đoạn "hạ nhiệt", khiến tình hình bớt dậy sóng.

“Cần tạo không khí thuận lợi cho đối thoại, nên Trung không nghĩ cần đề cập đến vấn đề biển Đông. Còn Mỹ hiểu họ sẽ không được lợi gì khi xới nó lên”, ông Wang nói.

Cả Washington và Bắc Kinh đều nói rằng cuộc gặp cuối tuần qua của hai nhà lãnh đạo là thành công và đồng ý sẽ không áp thuế quan bổ sung từ ngày 1/1 năm tới.

Nhưng trong khi Nhà Trắng nói rằng cả hai nước cần giải quyết 7 vấn đề quan ngại kinh tế của Mỹ trong vòng 90 ngày, nếu không Mỹ sẽ tăng thuế, Bắc Kinh không đề cập gì đến giai đoạn ân hạn này.

Và trong khi Trung Quốc nói rằng họ đồng ý mua thêm hàng của Mỹ dựa trên nhu cầu của thị trường, Mỹ nói rằng lượng hàng này sẽ “rất đáng kể”.

Nhà Trắng cũng nói rằng ông Tập sẵn sẵn chấp nhận thỏa thuận giữa hãng chế tạo chip Qualcomm của Mỹ với đối thủ linh kiện bán dẫn Hà Lan NXP, Bắc Kinh không đề cập gì đến việc này.

Mỹ im lặng về quan hệ với Đài Loan, còn Trung Quốc nói Mỹ sẽ tôn trọng chính sách Một Trung Quốc.

Nhà lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn nói với một phái đoàn Mỹ vào cuối tuần trước rằng Mỹ là đối tác chiến lược quan trọng nhất của Đài Loan, và rằng chính quyền đảo này mong muốn tiếp tục quan hệ chặt chẽ và mở rộng hợp tác với Mỹ.

Đáp lại, Bắc Kinh đang gia tăng sức ép lên Đài Loan, bao gồm việc tiến hành nhiều cuộc diễn tập quân sự quanh đảo này và lôi kéo các đồng minh của Đài Bắc.

GS Li Mingjiang, công tác tại Trường Quốc tế học S. Rajaratnam School tại Singapore, cho rằng quan điểm của Mỹ về Đài Loan, bao gồm việc đưa các tàu chiến đến eo biển Đài Loan, có thể gây tác dụng ngược.

“Đài Loan được coi là lợi ích cốt lõi của Trung Quốc. Nếu một quan chức cấp cao Mỹ gặp lãnh đạo Đài Loan, quan hệ Mỹ - Trung có thể tồi tệ hơn”, ông Li nói.

Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung - ảnh 2

Mỹ - Trung tạm ngừng áp thuế 90 ngày

Lãnh đạo hai nền kinh tế lớn nhất thế giới Mỹ, Trung Quốc đã đồng ý tạm ngừng gia tăng việc áp thuế vào hàng hóa của nhau trong bữa tiệc tối thứ Bảy tổ chức tại Argentina, theo CNN. Trong khi đó, G-20 kết thúc với thông cáo chung nhấn mạnh sự cần thiết phải cải tổ tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung - ảnh 3

Hai chiến hạm Mỹ đi qua eo biển Đài Loan trước thượng đỉnh Mỹ - Trung

Đây là lần thứ ba trong năm 2018 Mỹ điều tàu chiến đi qua vùng biển nằm giữa Trung Quốc đại lục và đảo Đài Loan.

Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung - ảnh 4

Chiến tranh thương mại: Mỹ-Trung khó đạt thỏa thuận

Ngay trước thềm hội nghị thượng đỉnh G-20 sẽ diễn ra cuối tuần này tại Argentina với sự có mặt của tổng thống Mỹ và chủ tịch Trung Quốc, ông Donald Trump có vẻ đã khép lại khả năng về một thỏa thuận trong cuộc chiến thương mại Mỹ -Trung Quốc.

Biển Đông vắng bóng trong cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ - Trung - ảnh 5

Viễn cảnh thượng đỉnh Mỹ - Trung Quốc: Rất khó đoán định

Một loạt các quan điểm trái ngược nhau của lãnh đạo và quan chức Mỹ - Trung Quốc thời gian qua cho thấy, viễn cảnh về kết quả cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình bên lề Hội nghị G-20 sắp tới sẽ rất khó đoán định.

Video đang được xem nhiều

Cùng chuyên mục

Xem thêm Thế giới

Mới - Nóng

Khám phá