Không động đất, vì sao có sóng thần?

TP - Đó là câu hỏi chắc chắn đang được quan tâm hàng đầu bởi thường thì sau khi xảy ra động đất mới dẫn đến sóng thần.

Núi lửa Anak Krakatau đã phun khói bụi và nham thạch từ nhiều tháng qua  
Ảnh: Bernama.com
Núi lửa Anak Krakatau đã phun khói bụi và nham thạch từ nhiều tháng qua Ảnh: Bernama.com
Tuy nhiên, trước khi thảm họa sóng thần xảy ra đêm 22/12, đã không có cảnh báo nào được đưa ra, theo lời ông Sutopo Purwo Nugroho, Trưởng bộ phận quan hệ công chúng của Cơ quan Giảm nhẹ thiên tai quốc gia Indonesia.
CNN trích dẫn ý kiến từ cơ quan chức năng Indonesia cho biết trận sóng thần có vẻ là kết quả một vụ trượt đất ngoài biển mà nguyên nhân là núi lửa phun trào.
“Cơ quan địa chất địa phương đã phát hiện lúc 21h03 núi lửa Anak Krakatau bắt đầu phun trào”, Trung tâm Khí tượng, Khí hậu và Địa vật lý Indonesia nói và cho biết thêm, cơn sóng thần ập vào bờ 24 phút sau đó. “Có thể các loại đất đá xung quanh  núi lửa Anak Krakatau đổ xuống biển và gây ra sóng thần, tác động vào các bãi biển xung quanh eo biển Sunda”, nằm giữa các đảo Java và Sumatra.

Sóng thần Indonesia - ảnh 1

Thương vong do sóng thần ở Indonesia tăng lên trên 1.000 người

Số người thiệt mạng trong vụ sóng thần xảy ra tối 22/12 xung quanh Eo biển Sunda, nằm giữa đảo Sumatra và Java của Indonesia tiếp tục tăng. Theo số liệu thống kê công bố chiều 23/12, số người thiệt mạng là 222 người trong khi trên 800 người khác bị thương.
Mặc dù Indonesia là quốc gia chịu thiệt hại nặng nề nhất trong trận sóng thần xảy ra năm 2004 với hàng trăm ngàn người chết, nước này vẫn thiếu các thiết bị cảnh báo sóng thần cần thiết.
“Chúng tôi cần hệ thống cảnh báo sớm đa năng”, ông Nugroho nói. “Và chúng tôi cần nhiều hệ thống như thế”. Ông cũng chỉ ra rằng, sóng thần nhanh hơn và khó dự báo hơn rất nhiều so với sóng thủy triều (do các điều kiện khí quyển tạo ra). “Chúng tôi từng hiểu rằng, một trận sóng thần xuất hiện sau động đất. Nhưng đêm qua (22/12) không có động đất. Đó là lý do vì sao không có cảnh báo”, ông nói, ý muốn đề cập khả năng trượt đất dưới lòng biển.
Đây cũng không phải là thảm họa đầu tiên được cho là liên quan đến núi lửa Anak Krakatau (còn gọi là Krakatoa). Năm 1883, một đợt phun trào từ núi lửa này đã giết chết hơn 36.000 người.
Theo Reuters, cư dân ven biển trong vùng thảm họa nói vào thời điểm xảy ra sóng thần, họ không cảm nhận được điều gì khác lạ ví dụ như  nước biển bất chợt rút ra xa, hay có động đất, trước khi bất chợt có những con sóng 2-3m ập vào.
Thời điểm xuất hiện sóng thần lần này, đúng dịp lễ Giáng sinh, gợi nhớ lại trận sóng thần trên Ấn Độ Dương vào ngày 26/12/2004 mà nguyên nhân là động đất, giết chết 226.000 người tại 13 quốc gia, trong đó có hơn 120.000 người Indonesia.
Ở thời điểm hiện tại, giới chức vẫn cảnh báo dân địa phương và du khách tránh xa các bãi biển xung quanh eo biển Sunda và cảnh báo thủy triều cao sẽ được duy trì cho đến ngày 25/12. “Những ai đã di tản, làm ơn chưa quay về vội”, Rahmat Triyono, một quan chức của Trung tâm Khí tượng, Khí hậu và Địa vật lý Indonesia nói. Anak Krakatau, một trong 127 núi lửa đang hoạt động tại Indonesia, trong nhiều tháng qua đã phun khói bụi và nham thạch. 
Theo ông Nugroho, ngoài việc núi lửa phun dẫn đến “lở đất trong lòng biển”, sóng thần còn được gia tăng sức mạnh do xảy ra đúng dịp trăng tròn, thủy triều lớn.
Ben van der Pluijm, một chuyên gia địa chất động đất, giáo sư đại học Michigan, nói sóng thần có thể được tạo ra bởi hiện tượng “sụp đổ một phần” tại núi Anak Krakatau.
“Sự không ổn định của sườn dốc tại một núi lửa đang hoạt động có thể dẫn đến hiện tượng trượt đất, đá xuống biển, tạo ra  một cơn sóng lớn và có thể rất lớn. Việc đó giống như ta bất thình lình thả rơi một túi cát xuống chậu đầy nước”, ông nói.
Trung tâm thông tin sóng thần quốc tế cũng có nhận định tương thích với nhận định này. Theo họ, dù hiếm khi xảy ra, núi lửa phun trào dưới biển có thể gây ra sóng thần do nước bị dịch chuyển đột ngột.

Sóng thần Indonesia - ảnh 2

Chưa có người Việt bị ảnh hưởng vì sóng thần Indonesia

Đại sứ quán Việt Nam tại Indonesia đã liên hệ với Bộ ngoại giao Indonesia để tìm hiểu thông tin và được biết tính đến 10.30 sáng ngày 23.12 chưa ghi nhận thông tin có người Việt Nam bị ảnh hưởng trong thảm họa sóng thần vừa qua ở Indonesia.

Sóng thần Indonesia - ảnh 3

Khoảnh khắc sóng thần Indonesia cuốn phăng ban nhạc đang biểu diễn

Ban nhạc pop địa phương Seventeen đã bị sóng thần ập đến cuốn đi khi đang biểu diễn trên sân khấu.

Sóng thần Indonesia - ảnh 4

Lý giải vụ sóng thần thảm khốc bất ngờ xảy ra tại Indonesia

Một cơn sóng thần khủng khiếp đã bất ngờ ập vào đảo Java và Sumatra, Indonesia, cướp đi sinh mạng của ít nhất 62 người và tàn phá nặng nề khu vực. Nguyên nhân của vụ thiên tai thảm khốc được cho là do núi lửa Anak Krakatau phun trào.

Sóng thần Indonesia - ảnh 5

Indonesia: Tận mắt thấy sóng thần ập vào bờ, người dân chạy tán loạn

Khoảng 21h30p, tối 22/12, một trận sóng thần bất ngờ ập vào khu vực eo biển của Suda, Indonesia khiến nhiều người dân hoảng sợ chạy tán loạn.

Sóng thần Indonesia - ảnh 6

Khung cảnh tan hoang sau trận sóng thần kinh hoàng ở Indonesia

Ít nhất 430 ngôi nhà, 9 khách sạn và 10 con tàu đã bị phá hủy sau khi sóng thần tấn công vào eo biển Sunda, Nam Sumatra và mũi phía tây của đảo Java của Indonesia vào 21h27 ngày 22/12, khiến cho nhiều người chịu cảnh vô gia cư.

Sóng thần Indonesia - ảnh 7

Hé lộ nguyên nhân sóng thần khiến 600 người thương vong ở Indonesia

Trận sóng thần có vẻ là kết quả một vụ trượt đất ngoài biển mà nguyên nhân là do núi lửa phun trào

Cùng chuyên mục

Xem thêm Thế giới

Mới - Nóng

Khám phá