Vì sao biệt thự cổ ở Hà Nội dần biến mất?

Quán bia 55 Hàng Chuối được sửa chữa, cải tạo trên biệt thự nhóm 2. Ảnh: Hiểu Minh
Quán bia 55 Hàng Chuối được sửa chữa, cải tạo trên biệt thự nhóm 2. Ảnh: Hiểu Minh
TP - Nhiều biệt thự có giá trị kiến trúc ở Hà Nội đang bị cơi nới, sửa chữa vô tội vạ để cho các nhà hàng, quán ăn kinh doanh. Một số biệt thự bị phá dỡ, cấp phép xây dựng mới không đúng với kiến trúc ban đầu.

“Mỏ vàng” từ biệt thự cổ
Trên thực tế, từ vài năm nay, tình trạng biệt thự cổ xuống cấp, biến dạng hay bị cơi nới, xây thêm đang diễn ra tràn lan, điển hình tại các phố như Hai Bà Trưng, Trần Quốc Toản, Nguyễn Thái Học,... Ở nhiều ngôi biệt thự cổ, người dân vì nhu cầu sinh hoạt đã phải sửa chữa, phá một phần các ngôi biệt thự này khiến tình trạng xuống cấp ngày càng nhanh chóng, các đường nét kiến trúc cũng bị phá hủy.
Đa số biệt thự đều nằm trên các trục đường lớn, có giá thị trường lên đến cả tỷ đồng/m2 nên những biệt thự có 1 chủ sở hữu thường được cơi nới, xây dựng tối đa diện tích. Không ít ngôi biệt thự cũ bị biến dạng cả về hình dáng kiến trúc bên ngoài và mục đích, công năng sử dụng.
Với đặc điểm nhà cổ, sân vườn rộng rãi, nhiều biệt thự được xếp hạng được cho thuê để làm thành nhà hàng, quán bia.
Trong quá trình cải tạo, sửa chữa những biệt thự cổ không khỏi bị biến dạng, méo mó. Ghi nhận tại “tổ hợp” biệt thự cải tạo thành quán ăn tại số 51, 51A, 55 Hàng Chuối (phường Phạm Đình Hổ, quận Hai Bà Trưng) các công trình đều được cơi nới dàn thép tạo mái che sân cho nhà hàng.
Phía bên trong, nhiều ô cửa sửa chữa thay thế, có những mảng tường khoét trơ phần gạch để… trang trí.
Trong khi đó, 2 biệt thự 51, 55 đều là biệt thự theo Quy chế quản lý, sử dụng nhà biệt thự cũ trên địa bàn Hà Nội được xếp vào biệt thự nhóm 2, gồm những biệt thự có giá trị về kiến trúc. Theo Quy chế này, việc bảo trì nhà biệt thự nhóm 2 có sự thay đổi về màu sắc, vật liệu phải được Sở Quy hoạch Kiến trúc chấp thuận. Nếu cải tạo phải xin giấy phép xây dựng, chủ đầu tư phải đảm bảo giữ nguyên kiểu dáng kiến trúc bên ngoài và quy hoạch của nhà biệt thự cũ (mật độ xây dựng và số tầng, độ cao).
Ở biệt thự 68 - 70 Thợ Nhuộm (quận Hoàn Kiếm); 187 Bà Triệu… còn xảy ra khiếu kiện, tranh chấp liên quan đến sở hữu và cơi nới biệt thự. Như ở số nhà 68 - 70 Thợ Nhuộm, chủ nhà đã tự ý dỡ bỏ mái và một số bức tường, thay đổi công năng thành nhà hàng, phá bỏ nhà vệ sinh chung, tự ý chặt hạ cây xanh… Sau đó, UBND quận Hoàn Kiếm đã có văn bản yêu cầu chủ đầu tư khắc phục hậu quả. Việc tự ý phá dỡ và tự ý tu sửa lại hai căn biệt thự này diễn ra trong một thời gian rất dài, song các cơ quan chức năng không xử lý triệt để.
Đặc biệt, một số biệt thự được cấp phép xây dựng lại nhưng nội dung cấp phép “lạ”. Đơn cử như biệt thự 53 Hàng Chuối, tuy là biệt thự nhóm 3 có khuôn viên. Nhưng theo quan sát tại công trường, biệt thự này đã đào móng làm hầm gần như toàn bộ diện tích. Trong khi đó, theo quy định, chỉ được phép xây dựng trên diện tích nhà ở có sẵn.

Chính quyền phớt lờ biệt thự?
Để làm rõ thông tin về giấy phép xây dựng phá dỡ, xây mới nhà biệt thự ở 53 Hàng Chuối, cùng với loạt biệt thự cải tạo làm quán bia ở 51, 51A, 55 Hàng Chuối, PV Tiền Phong đã nhiều lần liên hệ, đặt lịch làm việc nhưng không có hồi âm. Chủ tịch UBND phường Phạm Đình Hổ (quận Hai Bà Trưng) Dương Tuấn Anh thông tin, đã phản hồi bằng văn bản báo.
Tuy nhiên, từ đó đến nay hơn nửa tháng vẫn chưa thấy văn bản ông Tuấn Anh nói. Về phía UBND quận Hai Bà Trưng, ông Nguyễn Tiến Quang, Trưởng Phòng Quản lý đô thị quận Hai Bà Trưng cũng không cung cấp được giấy phép xây dựng của công trình này.
Là địa bàn có nhiều biệt thự cổ, lâu nay phường Phạm Đình Hổ vẫn là “điểm nóng” về trật tự xây dựng liên quan đến các biệt thự xây dựng trước năm 1954.
Trong đó có phản ánh của người dân về nhà số 7, ngõ 2, phố Hàng Chuối, vốn là biệt thự nhóm 3 nhưng bị phá dỡ và thay vào đó là một tòa nhà 7 tầng. Tòa nhà được cấp phép xây dựng quy mô 7 tầng, có tầng hầm, phía trên có tum thang kỹ thuật.
Tuy nhiên, người dân vô cùng bất bình bởi một ngõ nhỏ hẹp thì việc xây dựng công trình “khủng” như vậy là bất hợp lý, ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân. Không những thế, công trình xây tầng hầm bị phát hiện sai phạm nên bị đình chỉ thi công. Đến nay vẫn là bãi đất trống.
Ngoài ra, còn có trường hợp tự ý cải tạo sửa chữa nhà ở số 10 Hàng Chuối, ngang nhiên vi phạm trật tự xây dựng, phá vỡ quy định về quản lý biệt thự phố cổ. Sau phản ánh của báo Tiền Phong, UBND quận đã xử lý nhiều cán bộ phường Phạm Đình Hổ.
KTS Nguyễn Anh Tuấn cho rằng, biệt thự cổ Pháp có bề dày lịch sử, trải dài ở một số quận tạo ra quỹ di sản kiến trúc đồ sộ và rất có giá trị ở Hà Nội. Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa, việc quản lý thiếu chặt chẽ đã khiến nhà biệt thự ngày càng ít đi. Theo KTS Tuấn, không thể khư khư giữ biệt thự thành “bảo tàng” mà phải phát triển cùng thời đại. Tuy nhiên, việc phát triển phải dựa trên bảo tồn chứ không phải bạ đâu làm nấy, chính quyền địa phương có trách nhiệm rất lớn trong việc này.
Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, theo phân cấp, việc quản lý các biệt thự trong Quy chế quản lý của UBND thành phố đã được phân cấp, giao cho UBND các phường trực tiếp quản lý. Nếu biệt thự bị cơi nới, sửa chữa, phá dỡ khi chưa được sự đồng ý của cơ quan chức năng thì UBND phường phải chịu trách nhiệm.

Đối với những nhà biệt thự có nhiều hộ ở đang xuống cấp, Sở Xây dựng tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế khuyến khích, hỗ trợ các thành phần kinh tế tham gia công tác cải tạo.

Cùng chuyên mục

BIM Land khởi công khu nghỉ dưỡng InterContinental Thanh Xuan Valley Resort giữa thung lũng rừng thông

BIM Land khởi công khu nghỉ dưỡng InterContinental Thanh Xuan Valley Resort giữa thung lũng rừng thông

Ngày 17/11/2026, BIM Land, thành viên Tập đoàn BIM, khởi công InterContinental Thanh Xuan Valley Resort – khu nghỉ dưỡng trong thung lũng rừng thông đầu tiên của thương hiệu InterContinental tại Việt Nam, hiếm có trên thế giới. Dự án tiếp nối quan hệ hợp tác hơn một thập kỷ giữa BIM Land và IHG Hotels & Resorts, hướng tới trải nghiệm nghỉ dưỡng sang trọng gắn với thiên nhiên nguyên bản.

Địa ốc 24H: Phú Thọ thông báo mất 119 phôi sổ đỏ; 3 dự án nghỉ dưỡng phải rà soát nguồn gốc đất khi cổ phần hoá

Địa ốc 24H: Cận khu đất ven hồ của người có nghệ danh Lý Nhã Kỳ; Công chứng viên được công chứng giao dịch BĐS toàn quốc

TPO - Hà Nội ấn định thời hạn di dân, xử lý 12 dự án sai phạm của Tập đoàn Mường Thanh; Cận cảnh các thửa đất ven hồ Sông Ray của người có nghệ danh Lý Nhã Kỳ; Công chứng viên được công chứng giao dịch bất động sản trên toàn quốc; TPHCM thêm 850 ha đất thí điểm làm nhà ở thương mại;... là những thông tin nổi bật của Bản tin Địa ốc 24H ngày 18/11.

Khi những cuộc gặp gỡ làm nên giá trị an cư

Khi những cuộc gặp gỡ làm nên giá trị an cư

Những mối quan hệ tốt đẹp góp phần tạo nên chất lượng sống và sự gắn bó với nơi ở. Tại Izumi City, các không gian sinh hoạt chung được quy hoạch hợp lý, tạo điều kiện để các gia đình gặp gỡ, giao lưu và từng bước xây dựng một cộng đồng thân thuộc.

CC1 kiện toàn đội ngũ lãnh đạo, chuẩn bị cho giai đoạn phát triển mới

CC1 kiện toàn đội ngũ lãnh đạo, chuẩn bị cho giai đoạn phát triển mới

Hội đồng Quản trị Tổng Công ty Xây dựng Số 1 - CTCP (UPCoM: CC1) vừa công bố các quyết định về công tác nhân sự cấp cao, trong đó có việc miễn nhiệm ông Lê Bảo Anh khỏi vị trí Tổng Giám đốc theo nguyện vọng cá nhân; đồng thời bổ nhiệm ông Võ Quốc Khánh đảm nhiệm vị trí Tổng Giám đốc.

Ba giá trị hiếm có kiến tạo chuẩn sống thượng lưu tại Maison Privée

Ba giá trị hiếm có kiến tạo chuẩn sống thượng lưu tại Maison Privée

Được phát triển bởi CapitaLand Development, hợp tác cùng Mitsubishi Estate và Nomura Real Estate Development, Maison Privée theo đuổi triết lý “Elegance is Refusal” - Nghệ thuật của sự khước từ, đề cao những lựa chọn có chiều sâu. Tinh thần ấy được thể hiện qua cách dự án kết hợp các lợi thế về quy hoạch, kiến trúc và chất lượng môi trường sống.

Ngôi nhà phố đưa cây xanh vào từng tầng

Ngôi nhà phố đưa cây xanh vào từng tầng

TPO - Những khoảng xanh đan xen trên mặt đứng, ban công và bên trong ngôi nhà giúp công trình có thêm nhiều khoảng mở, tạo sự kết nối với thiên nhiên giữa không gian đô thị.

Chưa biết nghề vẫn có thu nhập hơn 20 triệu đồng/tháng: Cơ hội từ những đại công trường của VinCons

Chưa biết nghề vẫn có thu nhập hơn 20 triệu đồng/tháng: Cơ hội từ những đại công trường của VinCons

Chưa từng làm nghề cốp pha, anh Hàng A Vang nay có thu nhập 21 - 22 triệu đồng/tháng sau gần một năm làm việc tại VinCons. Trong khi đó, anh Lò Văn Thiên, người có 6 -7 năm kinh nghiệm xây dựng, tiếp tục được đào tạo nâng cao tay nghề, cải thiện thu nhập. Hai xuất phát điểm khác nhau nhưng cùng tìm thấy cơ hội việc làm ổn định và phát triển nghề nghiệp tại những đại công trường của VinCons.

Hà Nội ấn định thời hạn di dân, xử lý 12 dự án sai phạm của Tập đoàn Mường Thanh

Hà Nội ấn định thời hạn di dân, xử lý 12 dự án sai phạm của Tập đoàn Mường Thanh

TPO - Hà Nội đặt mục tiêu hoàn thành việc di dời cư dân khỏi các căn hộ phải phá dỡ, hoàn trả công năng công cộng tại 12 công trình, dự án liên quan Tập đoàn Mường Thanh trước ngày 31/12/2027. Toàn bộ việc xử lý vi phạm, cải tạo, chỉnh trang và xác nhận hiện trạng công trình dự kiến hoàn thành trong năm 2028.