Sự kiện: Độc quyền SGK

Vì sao Hà Nội, TPHCM không dùng SGK của GS Hồ Ngọc Đại

TP - Những tranh cãi xung quanh bộ sách giáo khoa (SGK) công nghệ giáo dục của GS Hồ Ngọc Đại bị Hội đồng thẩm định SGK theo chương trình mới loại từ vòng một vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc. Vậy giá trị của một cuốn SGK phụ thuộc vào hội đồng thẩm định hay thực tiễn cuộc sống thẩm định?

Giá trị một cuốn SGK phụ thuộc vào hội đồng thẩm định hay thực tế thẩm định? Ảnh: Như Ý
Giá trị một cuốn SGK phụ thuộc vào hội đồng thẩm định hay thực tế thẩm định? Ảnh: Như Ý

Bộ sách công nghệ giáo dục (CNGD) của GS Hồ Ngọc Đại mang một số phận kỳ lạ. Có lúc chỉ có 1 trường dùng để giảng dạy, có lúc tới 48 tỉnh với 8.198 trường triển khai. Nhưng về mặt pháp lý, chưa bao giờ sách CNGD được coi là SGK chính thống mà chỉ là tài liệu thực nghiệm. Theo báo cáo của Bộ GD&ĐT, từ năm 2016 đến nay, có 48 tỉnh dùng sách Tiếng Việt 1 CNGD để dạy trên tinh thần tự nguyện của các địa phương với hơn 900.000 học sinh được học mỗi năm.

Có 15 địa phương không triển khai giảng dạy bằng bộ sách này. Trong đó, có hai thành phố lớn là Hà Nội và TPHCM. Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Phạm Xuân Tiến, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Hà Nội cho biết: Từ khi xuất hiện sách CNGD đến năm 2016, Hà Nội chỉ có duy nhất Trường Thực nghiệm của Bộ GD&ĐT đưa vào giảng dạy. Năm 2016 đến nay, có thêm hệ thống trường thực nghiệm của GS Hồ Ngọc Đại triển khai giảng dạy bộ sách này.

Cũng theo ông Phạm Xuân Tiến, trước đây, khi Bộ GD&ĐT có văn bản chỉ đạo các tỉnh có thể lựa chọn giảng dạy theo SGK của Bộ GD&ĐT hoặc sách CNGD, Sở GD&ĐT Hà Nội cử đại diện các trường đi tham gia tập huấn. Tuy nhiên, sau khi tập huấn xong, không thấy trường nào đăng ký triển khai dạy nên Sở cũng không triển khai.

Còn tại TPHCM, Sở GD&ĐT cho biết, năm học 1985-1986, được sự cho phép của Bộ GD&ĐT, thành phố đã áp dụng chương trình CNGD tại hai lớp 1. Đến năm học 1989-1990, chương trình CNGD được triển khai đến toàn bộ các trường trong thành phố (trừ Quận 4), trên tinh thần tự nguyện, không bắt buộc cho học sinh lớp 1 với môn Tiếng Việt. Khi chương trình 2000 (chương trình hiện hành) của Bộ GD&ĐT triển khai, thành phố dừng triển khai chương trình CNGD.

Những năm sau đó, Bộ GD&ĐT đã có văn bản đề nghị triển khai chương trình CNGD Tiếng Việt lớp 1 ở các địa phương có nhu cầu trên nguyên tắc tự nguyện của học sinh và các nhà trường. Nhưng căn cứ tình hình thực tế tại địa phương, Sở GD&ĐT TPHCM quyết định không triển khai chương trình này. Bên cạnh đó, sở này còn đưa ra lý do nữa là việc để giáo viên tiếp cận chương trình khác trong khi chương trình giáo dục phổ thông mới sắp ban hành là chưa phù hợp.

Khi các  trường vẫn muốn chọn thì sao?

Ông Thái Văn Tài, quyền Vụ trưởng Vụ Giáo dục Tiểu học (Bộ GD&ĐT) cho rằng về nguyên tắc, chương trình và SGK mới luôn có tính kế thừa tài liệu và phương pháp dạy học hiện hành. Khi thực hiện chương trình, SGK mới, tài liệu dạy học hiện hành có thể dừng “sứ mệnh” của mình nhưng phương pháp dạy học của tài liệu ấy sẽ không bao giờ mất khi nó đã trở thành kỹ năng sư phạm của nhà trường, của giáo viên.

Trong khi đó, một trong những điểm mới của chương trình giáo dục phổ thông sắp triển khai không còn trói buộc giáo viên với SGK do không phải chỉ có một bộ SGK mà có thể có nhiều bộ sách để lựa chọn. Nhà trường, địa phương được trao quyền chủ động trong việc lựa chọn, bổ sung nội dung giáo dục phù hợp sao cho đảm bảo nội dung cốt lõi, nguyên tắc và định hướng chung.

GS.TS Nguyễn Văn Lợi, Phó Viện trưởng Viện Ngôn ngữ học cho rằng, xét về mặt tâm lí sư phạm, việc học đọc, học viết tiếng Việt đối với học sinh người Kinh khác đối với học sinh người dân tộc thiểu số. Đối với học sinh người Kinh, học đọc - viết tiếng Việt là học đọc - viết tiếng mẹ đẻ. Đối với học sinh dân tộc thiểu số học đọc - viết tiếng Việt là học đọc - viết ngôn ngữ thứ hai (ngoại ngữ). Đối với học sinh lớp một người dân tộc thiểu số, bắt đầu học đọc - viết tiếng Việt, khi trong tâm thức trẻ chưa có hệ thống ngữ âm - âm vị học tiếng Việt.

Chương trình và SGK tiếng Việt có nhiệm vụ không chỉ giúp các em nắm được mối tương quan giữa các âm vị và kí tự tiếng Việt, mà còn hướng dẫn cách phát âm đúng, các âm vị và kết hợp các âm vị thành âm tiết có nghĩa - tiếng. Việc sách tiếng Việt lớp 1 CNGD dạy sâu về ngữ âm học có thể không thích hợp đối với học sinh người Kinh, nhưng lại có thể phát huy tác dụng đối với học sinh dân tộc thiểu số.

Theo GS Nguyễn Văn Lợi, việc dạy các em đọc - viết thông qua các khối hình tròn, méo (vốn là phương pháp các nhà sư phạm Xô-Viết dùng để dạy trẻ em chậm phát triển tư duy, ngôn ngữ), có thể không cần thiết khi dạy học sinh có tiếng mẹ đẻ là tiếng Việt, nhưng lại hữu dụng khi dạy đọc - viết tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu số. Bằng chứng là các Sở GD&ĐT miền núi triển khai đạt hiệu quả rất tốt trong việc dạy tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu số.

“Do đó, dù Hội đồng thẩm định đánh giá ‘không đạt’ nhưng nhiều ý kiến cho rằng, sách CNGD của GS Hồ Ngọc Đại, đặc biệt là cuốn Tiếng Việt 1 CNGD đã được thực tế thẩm định, vậy nên tiếp tục trao quyền ấy cho “cuộc sống” thay vì một mệnh lệnh hành chính. Với tư cách là người có nhiều năm nghiên cứu ngữ âm tiếng Việt và ngôn ngữ các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, tôi ủng hộ đề xuất này” – GS Nguyễn Văn Lợi nói.

Sau lùm xùm đào tạo chui ở ĐH Đông Đô, Bộ GD&ĐT chuyển đơn vị cung ứng phôi bằng

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ vừa ký quyết định chuyển đổi đơn vị thực hiện nhiệm vụ quản lý cung cấp phôi văn bằng, chứng chỉ.

Kiến nghị cách thẩm định SGK của GS Hồ Ngọc Đại: Bộ trưởng GD&ĐT sẽ trả lời?

Ngày 24/9, trao đổi với PV Tiền Phong, ông Thái Văn Tài, quyền Vụ trưởng vụ giáo dục tiểu học (Bộ GD&ĐT) cho biết: Khi nhận được bản kiến nghị của Trung tâm Giáo dục công nghệ, Bộ trưởng sẽ chỉ đạo trả lời theo đúng nội dung kiến nghị.

Hàng nghìn giáo viên không được xét đặc cách: Sở Nội vụ Hà Nội lên tiếng

Giám đốc Sở Nội vụ Hà Nội khẳng định có xét tuyển đặc cách đối với giáo viên hợp đồng, tuy nhiên qua rà soát không giáo viên nào đáp ứng đủ điều kiện xét đặc cách trên địa bàn.

“Đường lên đỉnh Olympia” là nơi tuyển chọn nhân tài cho nước Úc?

Sau mỗi mùa Olympia, câu chuyện về các nhà vô địch nhận học bổng học tập ở Australia sau đó không trở về Việt Nam lại được nhiều người bàn luận.

GS Hồ Ngọc Đại nói gì khi sách giáo khoa bị loại ngay từ vòng thẩm định

Khi biết thông tin bộ sách Tiếng Việt, Toán 1 bị loại từ vòng đầu, GS Đại bày tỏ sự không phục cũng không sửa bộ sách để thẩm định lại, ông cho rằng “Phần việc của tôi đã xong, hiện giờ là của xã hội”.

Sách giáo khoa của GS Đại bị loại từ vòng thẩm định: Kiến nghị lên Thủ tướng

Đại diện cán bộ Trung tâm công nghệ giáo dục vừa có đơn gửi Thủ tướng Chính phủ bày tỏ bức xúc cũng như tâm huyết với sự nghiệp đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục nước nhà ngay sau khi bộ SGK công nghệ giáo dục (Tiếng Việt 1, Toán 1) của GS Hồ Ngọc Đại bị loại từ vòng thẩm định.

Những tấm lòng hảo tâm đến với cô giáo mất cánh tay khi vượt 130km đến trường

Sau khi báo Tiền Phong đăng phóng sự viết về “Cô giáo mất cánh tay khi vượt 130km đến trường: Nỗi đau cô giáo Tiền”, rất nhiều bạn đọc đã gọi điện động viên, gửi tiền mong muốn được chia sẻ với những mất mát mà cô Tiền đã trải qua.

Bộ Chính trị cho phép xét đặc cách giáo viên hợp đồng: Sao Hà Nội không làm?

Vừa qua, để giải quyết dứt điểm các vướng mắc về giáo viên hợp đồng, Bộ Chính trị yêu cầu các địa phương rà soát. Với trường hợp giáo viên làm hợp đồng làm việc đúng quy định, ký hợp đồng trước 31/12/2015 thì cho phép tuyển dụng đặc cách.

Trường Quốc tế Việt Úc xin lỗi sau khi bị tố 'cắt xén' phần ăn của học sinh

Trường Quốc tế Việt Úc (cơ sở Sala, quận 2,TPHCM) và nhà cung cấp suất ăn Aden thừa nhận có một số sơ suất trong khâu quản lý và kiểm định về định lượng suất ăn trước khi phục vụ cho học sinh trong thời gian qua.

Cùng chuyên mục

Xem thêm Giáo dục

Cùng chủ đề

Mới - Nóng

Khám phá